Seminelí
Teutalōnome 15: “Mafola Ke Lahi Ho Nimá Kiate Ia”


“Teutalōnome 15: ‘Mafola Ke Lahi Ho Nimá Kiate Ia,’” Fuakava Motuʻá – Tohi Lēsoni ʻa e Faiako Seminelí (2026)

“Teutalōnome 15: ‘Mafola Ke Lahi Ho Nimá Kiate Ia,’” Fuakava Motuʻá – Tohi Lēsoni ʻa e Faiako Seminelí

Teutalōnome 6–8; 15; 18; 29–30; 34: Lēsoni 60

Teutalōnome 15

“Mafola Ke Lahi Ho Nimá Kiate Ia”

Ko hono fakava ʻe Sīsū hono toʻukupú

ʻOku kau ʻi he ngaahi fekau ʻa e Fakamoʻuí ki he kakai ʻIsileli ʻi he Teutalōnomé ʻa hono fakamolemoleʻi ʻo e kau fakamoʻuá, tukuange ʻo e kakai nofo pōpulá, pea mo hono fakamaʻamaʻa e kavenga ʻa e masivá. ʻI heʻetau hoko ko Hono kakaí, ʻoku tau maʻu foki ha fatongia fuakava ke vahevahe tauʻatāina ʻa e meʻa kuo foaki mai ʻe he Fakamoʻuí ke fakamaʻamaʻa ʻaki e kavenga ʻa e masivá. ʻE lava ke tokoni ʻa e lēsoni ko ʻení ke ongoʻi ʻe he kau akó ha holi lahi ange ke muimui ki he fekau ʻa e Fakamoʻuí ke vahevahe ʻa e meʻa kuó Ne foaki kiate kinautolú.

Teuteu ʻa e tokotaha akó: Fakaafeʻi e kau akó ke nau hivaʻi ʻi he faʻa lotu pe ako e fakalea ʻo e himi “Kuo Lahi Hoku Tāpuakí” (Ngaahi Himi, fika 126) pe Mātiu 25:31–40. ʻE lava ke kole ʻe he kau akó ki he Tamai Hēvaní ke tokoniʻi kinautolu ke nau vakai ki ha ngaahi founga te nau lava ai ʻo vahevahe mo e niʻihi kehé ʻa e meʻa kuó Ne foaki maʻanautolú.

Ngaahi ʻEkitivitī Ako ʻOku Ala Fakahokó

Kau muimui moʻoni ʻo Sīsū Kalaisí

Ke kamata e kalasí, fakakaukau ke fakaʻaliʻali e fakatātā ʻo Sīsū Kalaisi ʻokú ke saiʻia taha aí. Te ke lava ʻo hiki ʻi he palakipoé ʻa e fakamatala taʻekakato ko ʻeni meia Palesiteni Nalesoní. ʻE lava ke ke fakamahinoʻi ange ʻe lava ke lahi ha ngaahi founga totonu ke fakaʻosi ʻaki e fakamatalá.

Naʻe akonaki ʻa Palesiteni Lāsolo M. Nalesoni ʻo pehē:

Laʻitā konga ki ʻolunga ʻo Palesiteni Nalesoní

Ko e taha ʻo e ngaahi founga faingofua taha ke ʻiloʻi ai ha tokotaha muimui moʻoni ʻo Sīsū Kalaisí ko e . (“Fiemaʻu Ha Kau Faʻa Fakalelei,” Liahona, Mē 2023, 98)

  • Ko e hā ha ngaahi founga te tau lava ai ʻo fakakakato e fakamatala ʻa Palesiteni Nalesoní?

Hili e tali ʻa e kau akó, fakaafeʻi kinautolu ke vahevahe ʻa e ʻuhinga ʻoku nau ongoʻi ai ʻoku fakakakato ʻe heʻenau talí ʻa e fakamatalá. Te ke lava ʻo poupouʻi mo fakapapauʻi e meʻa ʻoku vahevahe ʻe he kau akó. Hili iá pea fakaʻaliʻali leva e fakamatala ʻa Palesiteni Nalesoni kuo fakakakató.

Laʻitā konga ki ʻolunga ʻo Palesiteni Nalesoní

Ko e taha ʻo e ngaahi founga faingofua taha ke ʻiloʻi ai ha tokotaha muimui moʻoni ʻo Sīsū Kalaisí, ko e lahi ʻo e angaʻofa ʻa e tokotaha ko iá ki he kakai kehé. (“Fiemaʻu Ha Kau Faʻa Fakalelei,” Liahona, Mē 2023, 98)

  • Ko e hā ʻoku hoko ai ʻeni ko ha founga lelei ke ʻiloʻi ʻa e kau muimui moʻoni ʻo Sīsū Kalaisí?

  • Ko e hā ha ngaahi founga ʻe lava ke angaʻofa ai e kau ākonga ʻa Sīsū Kalaisí ki he kakaí?

    Ke tokoni ke fakafuofuaʻi ʻe he kau akó e tuʻunga lelei ʻo ʻenau fakafeangai ki he niʻihi kehé, te ke lava ʻo vahevahe ha niʻihi pe kotoa ʻo e ngaahi fakamatala ko ʻení pea fakaafeʻi e kau akó ke fakalaulauloto ki he tuʻunga lelei ʻo e fakamatala takitaha kiate kinautolú.

  • ʻOku fakahaaʻi ʻe he founga ʻeku fakafeangai ki he niʻihi kehé ko ha tokotaha muimui au ʻo Sīsū Kalaisi.

  • ʻOku ou manavaʻofa ki he niʻihi kehé pea ʻoku ou loto ke fai e meʻa te u lavá ke tokoniʻi kinautolu.

  • ʻOku ou ongoʻi loto-fiemālie ke vahevahe ʻa e meʻa kuo foaki mai ʻe he ʻEikí kiate au mo e niʻihi kehé.

ʻI hoʻo ako he ʻaho ní, fekumi ki he fakahinohino ʻa e Laumālie Māʻoniʻoní ke tokoniʻi koe ke ke ongoʻi ʻa e mahuʻinga ʻo e muimui ki he fekau ʻa e Fakamoʻuí ʻi he founga hoʻo fakafeangai ki he kakai kehé.

Ko hono tokangaʻi ʻo e kakai ʻoku faingataʻaʻiá

Kimuʻa pea lau ʻe he kau akó ʻa e potufolofola ko ʻení, te ke lava ʻo fakamatalaʻi ange ko ha konga ʻo e ngaahi fakahinohino naʻe ʻomi ʻi he Teutalōnomé, naʻe fekau ʻe he ʻEikí ke fakamolemoleʻi ʻa e ngaahi moʻua kotoa pē ʻi he taʻu hono fitu kotoa pē.

Lau ʻa e Teutalōnome 15:7–11, ʻo kumi e founga ʻoku finangalo ai e ʻEikí ke tau fakafeangai ai ki he kakai ʻoku tau feohí.

  • Ko e hā e meʻa naʻá ke ʻiló?

    Lolotonga e vahevahe ʻa e kau akó, tokoni ke nau fakatokangaʻi ha foʻi moʻoni hangē ko e ʻoku fekau kitautolu ʻe he ʻEikí ke tau vahevahe ʻa e ngaahi tāpuaki kuó Ne foaki mai maʻatautolú.

    ʻE ala tokoni ke fakaʻaongaʻi ha kiʻi lēsoni fakataumuʻa faingofua ke tokoni ke mahino ki he kau akó ʻa e ʻuhinga ke “mafola ke lahi ho nimá” ki he niʻihi kehé (veesi 8 mo e 11). Ke fai ʻení, ʻai ha poulu siuliolo, piini, pe kiʻi foʻi lole ʻi muʻa ʻi he lokí. Fakaafeʻi ha ongo tamaiki ako ke na fakatātaaʻi e kupuʻi lea ko ʻení. ʻE lava ke faluku fonu ʻe he tokotaha ako ʻe taha hono nimá pea puke ia ʻi ʻolunga ʻi he nima ʻo e tokotaha ako ʻe tahá. Kole ki he tokotaha akó ke fakaava hono nimá “siʻisiʻi,” pea “toe kiʻi lahi ange,” ʻo fakaʻatā ha kiʻi meʻa siʻisiʻi pē ke tō ki he nima ʻo e tokotaha ako ʻe tahá. Fakaʻosí, fakaafeʻi e kau akó ke nau toe lau ʻa e veesi 8 pea tuku ki he tokotaha akó ke ne fakatātaaʻi ʻa e lēsoni fakataumuʻá “ke mafola ke lahi ho nimá.”

  • ʻOkú ke pehē ʻoku ʻuhinga ki he hā ke mafola ke lahi hotau nimá ʻi hono tokangaʻi e masivá?

  • Ko e hā te tau lava ʻo ako fekauʻaki mo e Fakamoʻuí mei Heʻene fekaú? ʻOkú ne fakamafola fēfē nai Hono toʻukupú ʻo lahi kiate kitautolú?

  • Ko e hā ha ngaahi tūkunga ʻe ala ʻahiʻahiʻi ai kitautolu ke tau taʻofi hotau nimá mei he masivá?

Kimuʻa pea lau ʻe he kau akó ʻa e potufolofola ko ʻení, te ke lava ʻo fakamatalaʻi ange naʻe fekauʻi foki ʻe he ʻEikí ke tukuange ha faʻahinga sevāniti pē naʻá ne fie maʻu ke tauʻatāina mei he nofo pōpulá ʻi he taʻu ʻe fitu kotoa pē.

Lau ʻa e Teutalōnome 15:12–15, ʻo kumi e founga naʻe fakahā ai ʻe he ʻEikí ki he kakai ʻIsilelí ʻoku totonu ke nau fakafeangai ai ki ha sevāniti naʻe holi ke fakatauʻatāinaʻi mei he nofo pōpulá.

  • Mei he meʻa kuó ke ako fekauʻaki mo e kakai ʻIsilelí, kuo nau hoko fēfē ʻo pōpula fakatuʻasino mo fakalaumālié? ʻE fēfē nai ha nofo pōpula fakalaumālie ha taha he ʻahó ni?

  • ʻE liliu fēfē ʻe he manatu ki he founga kuo fakahaofi ai kitautolu ʻe he Fakamoʻuí mei he pōpula fakalaumālie mo fakatuʻasinó ʻa e founga ʻo ʻetau fakafeangai ki he niʻihi kehé?

“ʻIkai ko e kau paea kotoa pē ʻa kitautolu?”

Fakaafeʻi e kau akó ke nau fakakaukau pe ʻe mei fēfē nai ki ha toʻu tupu ʻoku “masiva” ʻo ʻikai ke ngata pē ʻi he meʻa fakapaʻangá ka ʻi he fakalaumālié, fakatuʻasinó, fakaelotó, mo fakasōsialé foki.

  • Te tau lava fēfē ʻo fakamafola lahi hotau nimá ki ha taha ʻoku faingataʻaʻia ʻi he ngaahi founga takitaha ko ʻení?

Fakaʻaongaʻi e ngaahi meʻangāue ako folofolá ke kumi ha potufolofola pe fakamatala mei ha taki ʻo e Siasí ʻe ala tokoni ki ha taha ke muimui ki he fekau ʻa e Fakamoʻuí ke tokangaekina ʻa e masivá

Kapau ʻoku fie maʻu ʻe he kau akó ha tokoni lahi ange, te ke lava ʻo fokotuʻu ange ha ngaahi potufolofola hangē ko e Luke 6:30–38; Mōsaia 4:16–27; Tokāteline mo e Ngaahi Fuakava 104:15–18; Mōsese 7:18. ʻE lava foki ke fekumi ʻa e kau akó ʻi he Gospel Library ki ha ngaahi foʻi lea hangē ko e “masiva.”

Hili hono maʻu ʻe he kau akó ha taimi ke kumi ha potufolofola pe fakamatalá, fakaafeʻi ke nau vahevahe ʻa e meʻa ne nau maʻú mo hanau hoa pe ʻi ha kiʻi kulupu tokosiʻi. ʻE lava foki ke aleaʻi ʻe he kau akó e ngaahi fehuʻi ko ʻení.

  • ʻE lava fēfē ke fakaʻaongaʻi ʻa e potufolofola pe fakamatala ko ʻení ki he founga ʻoku tau tokangaekina ai ha taha ʻoku “masiva” fakapaʻanga, fakalaumālie, fakatuʻasino, fakaeloto, pe fakasōsiale?

  • Ko e fē ha taimi kuó ke aʻusia ai hano tāpuekina koe ʻe he angaʻofa ʻa e niʻihi kehé?

Ke tokoni ki he kau akó ke fakatupulaki ʻenau holi ke foaki lahi ki he niʻihi kehé, te ke lava ʻo huluʻi e vitiō “The Coat” [Ko e Koté] (2:07) mei he Gospel Library. Te ke lava ʻo fakamatalaʻi ki he kau akó ʻoku fakahaaʻi ʻe he talanoa ko ʻení ha aʻusia ʻi he kei siʻi ʻa Palesiteni Hiipa J. Kalānité. Fakakaukau ke taʻofi e vitioó hili e fuofua sio ʻa Hiipa ki he kiʻi tamasiʻi naʻe ʻikai hano koté. Fakaafeʻi e kau akó ke toe vakaiʻi e Teutalōnome 15:7–8 pea vahevahe e ngaahi meʻa ʻe ala fai ʻe Hiipa kapau naʻá ne “mafola ke lahi hono nimá” pea mo e founga ʻe tāpuekina ai ia ʻe he ʻEikí ʻi heʻene foaki ʻofá. Hili iá pea sio ʻi he toenga ʻo e foʻi vitioó.

2:8

Fakatupulaki ʻetau holi ke vahevahe mo e niʻihi kehé

Lau ʻa e Mātiu 25:31–40, ʻo kumi ki he ongo ʻoku maʻu ʻe he Fakamoʻuí fekauʻaki mo ʻetau ngaahi feinga ke tokangaekina ʻa e kakai faingataʻaʻiá.

Fakakaukau ke fakaafeʻi e kau akó ke lau e ngaahi leá pe hivaʻi ʻa e himi “Kuo Lahi Hoku Tāpuakí” (Ngaahi Himi, fika 126). Fakaafeʻi ke nau kumi ʻa e ngaahi foʻi lea mo e ngaahi kupuʻi lea ʻi he fakalea ʻo e hivá ʻoku tokoni ke nau ongoʻi ʻa e mahuʻinga ʻo e fekau ʻa e Fakamoʻuí ke vahevahe angaʻofa mo e niʻihi kehé.

fakaʻilonga seminelí Kimuʻa pea vahevahe ʻa e ngaahi fehuʻi ko ʻení, te ke lava ʻo fakamanatu ki he kau akó ʻa e lea meia Palesiteni Nalesoni mei he kamataʻanga ʻo e lēsoní. ʻE lava ke tokoni hono fakamanatu ki he kau akó ʻa e fakamatala ko ʻení ke nau fakafehokotaki ʻa e ngaahi moʻoni kuo nau ako mo ongoʻi he ʻahó ni ki he ngaahi lea ʻa e kau palōfitá. (Ki ha ako lahi ange ki he ngaahi fakaafe ʻoku tokoni ke fakafehokotaki e kau akó ki he ngaahi lea ʻa e kau palōfitá, vakai, “Faiako mei he folofolá mo e ngaahi lea ʻa e kau palōfita ʻo e ngaahi ʻaho kimui ní” ʻi he Fakatupulaki ʻa e Ngaahi Taukei ʻa e Faiakó.)

‘E lava ke tali ‘e he kau akó e ongo fehuʻi ko ʻení ‘i heʻenau tohinoa akó.

  • Ko e hā kuó ke ako pe ongoʻi he ʻahó ni kuo tokoni ke fakatupulaki hoʻo holi ke hoko ko ha tokotaha muimui moʻoni ʻo Sīsū Kalaisi ʻaki haʻo foaki ʻofa ki he niʻihi kehé?

  • Ko e hā ha meʻa kuó ke ongoʻi naʻe ueʻi koe ke ke fakahoko?

Fakakaukau ke vahevahe ha taimi kuo tāpuekina ai hoʻo moʻuí ʻe he angaʻofa ʻa e niʻihi kehe naʻa nau feinga ke hoko ko e kau muimui moʻoni ʻo Sīsū Kalaisí. Te ke lava ʻo fakaafeʻi e kau akó ke nau fekumi ki he fakahinohino ʻa e Tamai Hēvaní ke kumi ha taha ke tokoniʻi pea mo e founga ke fakahoko ai iá.