Manwal ng Guro ng Seminary para sa Lumang Tipan

Mga Nilalaman
Pahina ng Pamagat
Pambungad sa Manwal ng Guro
Mga Lesson sa Lumang Tipan
- Halina’t Basahin ang Lumang Tipan
- Moises 1; Abraham 3
- Genesis 1–2; Moises 2–3; Abraham 4–5
- Genesis 3–4; Moises 4–5
- Genesis 5; Moises 6
- Moises 7
- Genesis 6–11; Moises 8
- Genesis 12–17; Abraham 1–2
- Genesis 18–23
- Genesis 24–33
- Genesis 37–41
- Genesis 42–50
- Exodo 1–6
- Pasko ng Pagkabuhay
- Exodo 7–13
- Exodo 14–18
- Exodo 19–20; 24; 31–34
- Exodo 35–40; Levitico 1; 4; 16; 19
- Mga Bilang 11–14; 20–24; 27
- Deuteronomio 6–8; 15; 18; 29–30; 34
- Josue 1–8; 23–24
- Mga Hukom 2–4; 6–8; 13–16
- Ruth; 1 Samuel 1–7
- 1 Samuel 8–10; 13; 15–16
- 1 Samuel 17–18; 24–26; 2 Samuel 5–7
- 2 Samuel 11–12; 1 Mga Hari 3; 6–9; 11
- 1 Mga Hari 12–13; 17–22
- 2 Mga Hari 2–7
- 2 Mga Hari 16–25
- 2 Cronica 14–20; 26; 30
- Ezra 1; 3–7; Nehemias 2; 4–6; 8
- Esther
- Job 1–3; 12–14; 19; 21–24; 38–40; 42
- Mga Awit 1–2; 8; 19–33; 40; 46
- Mga Awit 49–51; 61–66; 69–72; 77–78; 85–86
- Mga Awit 102–103; 110; 116–119; 127–128; 135–139; 146–150
- Mga Kawikaan 1–4; 15–16; 22; 31; Eclesiastes 1–3; 11–12
- Isaias 1–12
- Isaias 13–14; 22; 24–30; 35
- Isaias 40–49
- Isaias 50–57
- Isaias 58–66
- Jeremias 1–3; 7; 16–18; 20
- Jeremias 31–33; 36–38; Mga Panaghoy 1; 3
- Ezekiel 1–3; 33–34; 36–37; 47
- Daniel 1–7
- Oseas; Joel
- Amos; Obadias; Jonas
- Mikas; Nahum; Habakuk; Sefanias
- Hagai 1–2; Zacarias 1–4; 7–14
- Malakias
Mga Lesson sa Paghahanda sa Buhay
- Doctrinal Mastery: Paghahanap ng mga Sagot sa Aking mga Tanong
- Mga Kasanayan sa Pag-aaral ng Banal na Kasulatan
- Para sa Lakas ng mga Kabataan: Paggawa ng mga Pagpili
- Pagkakaroon ng Pag-asa sa Sariling Kakayahan o Self-Reliance
- Pisikal at Emosyonal na Kalusugan
- Paghahanda para sa Edukasyon at Trabaho sa Hinaharap
- Pagtatagumpay sa Paaralan
- Paghahanda ng Missionary
- Paghahanda para sa Templo
- Mga Turo ng mga Lider ng Simbahan
Apendiks

Mga Bilang 11–14: Pagpili na Manampalataya sa Halip na Matakot

“Mga Bilang 11–14: Pagpili na Manampalataya sa Halip na Matakot,” Manwal ng Titser ng Seminary para sa Lumang Tipan (2026)

“Mga Bilang 11–14: Pagpili na Manampalataya sa Halip na Matakot,” Manwal ng Titser ng Seminary para sa Lumang Tipan

Mga Bilang 11–14; 20–24; 27: Lesson 56

Mga Bilang 11–14

Pagpili na Manampalataya sa Halip na Matakot

The spies have returned from exploring Canaan and are giving their report to Moses. They showed him beautiful fruit. The land is rich with milk and honey. The people are strong and their cities are large and walled. Three spies are standing next to Moses and one is kneeling on the ground next to a lot of fruit. Most of the spies discouraged the people from going into Canaan except for Joshua and Caleb who had faith that they could conquer the Canaanites.

Kung minsan, maaaring mahirap na sumulong nang may pananampalataya sa halip na matakot. Hinarap ng mga anak ni Israel ang hamon na iyon. Pagkatapos nilang maglakbay sa ilang, dinala ng Panginoon ang mga Israelita sa hangganan ng lupang pangako. Iniutos ng Panginoon kay Moises na magpadala ng 12 lalaki sa lupain at magdala ng balita tungkol sa lupain at sa mga naninirahan dito. Ang karamihan sa 12 ay natakot sa ideyang sakupin ang lupang pangako, ngunit nanampalataya sina Caleb at Josue na tutulungan sila ng Panginoon. Ang lesson na ito ay makatutulong sa mga estudyante na tingnan ang kanilang mga hamon nang may higit na pananampalataya kay Jesucristo.

Paghahanda ng estudyante: Sabihin sa mga estudyante na isipin ang mga balakid o hamong kasalukuyan nilang kinakaharap. Maaari nilang pagnilayan kung paano nila hinaharap ang mga ito nang may takot o may pananampalataya sa Panginoon.

Mga Posibleng Aktibidad sa Pag-aaral

Pagtingin sa mga hamon nang may pananampalataya

Maaari mong isulat ang dalawang heading sa magkabilang panig ng pisara: Pananampalataya at Takot. Ipakita nang paisa-isa ang mga sumusunod na karanasan, o iba pang nauugnay na halimbawa. Sabihin sa mga estudyante na isipin kung tinitingnan nila ang bawat halimbawa nang may pananampalataya kay Jesucristo o nang may takot.

Isang mahalagang pagsusulit o proyekto sa paaralan

Pagsisisi

Ang hinaharap

Pagbabahagi ng ebanghelyo

Paano natin malalaman kung tinitingnan natin ang isang sitwasyon nang may pananampalataya kay Jesucristo o nang may takot?
Ano ang pagkakaiba kung titingnan natin ang isang sitwasyon nang may pananampalataya at kung titingnan natin ito nang may takot?
Bakit kung minsan ay mahirap tingnan ang mga sitwasyong tulad nito nang may pananampalataya kay Jesucristo?

Patuloy na pag-isipan ang mga tanong na ito habang nag-aaral kayo ngayon. Anyayahan ang Espiritu Santo sa inyong pag-aaral habang iniisip ninyo kung paano titingnan ang inyong mga hamon nang may higit na pananampalataya kay Jesucristo.

Ang dalang balita ng mga espiya tungkol sa Canaan

Pagkatapos maglakbay ng mga anak ni Israel sa ilang, dinala sila ng Panginoon sa hangganan ng lupang pangako. Iyon ang lupain ng Canaan. Sinabi sa kanila ng Panginoon na kailangan nilang sakupin ang lupain. Iniutos ng Panginoon kay Moises na pumili ng isang miyembro mula sa bawat isa sa labindalawang lipi. Ang mga lalaking ito ay inutusang siyasatin ang lupain at magdala ng balita tungkol sa kanilang malalaman. Pagkatapos ng 40 araw na pagsisiyasat sa lupain, nagbalik ang 12 lalaki na may dalang balita, pati ng mga prutas mula sa lupain (tingnan sa Mga Bilang 13:1–25).

Maaari mong hatiin ang klase sa tatlo. Ipabasa sa bawat grupo ang isa sa mga sumusunod na salaysay. Sabihin sa mga estudyante na isipin kunwari na kinakatawan nila ang mga taong nabasa nila. Maaari silang maghanda ng mga sagot sa mga susunod na tanong. Pagkatapos ay maaaring ibahagi ng bawat grupo ang kanilang mga sagot, o maaari mong papuntahin sa harap ang isa o dalawang estudyante at gamitin ang mga tanong upang interbyuhin ang bawat grupo.

1. Mga Bilang 13:26–29, 31–33: Ang dalang balita ng 10 espiya tungkol sa lupain at sa mga tao

Paano ninyo ilalarawan ang lupain ng Canaan at ang mga taong nakita ninyo?
Ano ang nadama ninyo nang makita ninyo ang mga tao? Bakit?

2. Mga Bilang 14:1–4: Ang tugon ng mga Israelita sa dalang balita ng 10 espiya

Ano ang nadama ninyo nang mapakinggan ninyo ang dalang balita ng 10 espiya? Bakit?
Ano ang iminungkahi ninyo na gawin ng mga tao sa halip na sumunod kay Moises patungo sa lupang pangako? Bakit?

3. Mga Bilang 13:30; 14:6–9: Ang dalang balita nina Josue at Caleb tungkol sa lupain at mga tao

Paano ninyo ilalarawan ang lupain ng Canaan at ang mga taong nakita ninyo?
Nakumbinsi ang ibang espiya na hindi malulupig ng Israel ang mga tao sa Canaan. Bakit nakatitiyak kayo na makakayang malupig ito ng Israel?

Pagkatapos sagutin ng bawat grupo ang kanilang mga tanong, pasalamatan sila sa kanilang pakikilahok.

Balikan ang Mga Bilang 13:30; 14:8–9, at hanapin ang mga salita at parirala na nagpapakita ng pananampalataya nina Caleb at Josue sa Panginoon.

Anong mga aral ang natutuhan ninyo mula kina Caleb at Josue?

Mula sa iba’t ibang sagot na maaaring ibigay ng mga estudyante, tulungan silang matukoy ang katotohanan na ang pagtitiwala sa Panginoon ay makatutulong sa atin na makita ang ating mga hamon nang may pananampalataya sa halip na matakot.
Ano sa palagay ninyo ang ibig sabihin ng kumilos nang may pananampalataya sa Ama sa Langit at kay Jesucristo kapag nahaharap tayo sa mga hamon?

Pananampalataya kumpara sa takot

Ipinaliwanag ni Elder Kevin R. Duncan ng Pitumpu ang isang bagay na matututuhan natin mula sa karanasan ng mga anak ni Israel sa Mga Bilang 13–14:

Tulad ng mga anak ni Israel, nahaharap tayo sa mabibigat na balakid. … Hindi mali na kilalanin natin ang mga balakid na iyon. Ngunit mahalagang harapin natin ang mga ito nang may pananampalataya. …

… Bawat hamon at bawat balakid na kinakaharap natin ay isang pagkakataon para piliin, tulad nina Josue at Caleb, na magtiwala sa Panginoon. Ang “huwag maghimagsik … , ni matakot” (Mga Bilang 14:9) ay mabuting payo para sa mga anak ni Israel, at mabuti pa rin ito para sa bawat isa sa atin ngayon. (“Huwag Maghimagsik, Ni Matakot,” Liahona, Abr. 2022, 47)

Anong mga karanasan sa Panginoon ang naranasan ng mga anak ni Israel noon? Paanong ang pag-alaala sa mga karanasang ito ay nagpaibayo ng pananampalataya nila sa Kanya?
Sa palagay ninyo, bakit nakakalimutan ng ilang tao ang nalalaman nila tungkol sa Panginoon kapag nahaharap sila sa hamon?

Sa kabila ng maraming himalang ibinigay ng Panginoon at ng patotoo nina Caleb at Josue, patuloy na nagreklamo ang mga Israelita. Dahil dito, ipinahayag ng Panginoon na dahil sa kanilang pagrereklamo at pag-aalinlangan, hindi papayagang makapasok sa lupang pangako ang karamihan sa mga nakatatandang Israelita (tingnan sa Mga Bilang 14:26–39).

Basahin ang Mga Bilang 14:24, 30, at alamin kung paano pinagpala ng Panginoon sina Caleb at Josue dahil nanampalataya sila sa Kanya.

Upang matulungan ang mga estudyante na harapin ang kanilang mga hamon nang may pananampalataya, maaari mong ipakita sa pisara ang sumusunod na chart. Sabihin sa kanila na kopyahin ang chart sa kanilang study journal.

Hamon:

Pahayag na Batay sa Takot	Pahayag na Batay sa Pananampalataya
Pahayag na Batay sa Takot	Pahayag na Batay sa Pananampalataya

Anyayahan ang mga estudyante na ibahagi ang ilang hamon sa makabagong panahon na maaari nilang harapin at ang mga paraan kung paano sila makatutugon nang may takot o nang pananampalataya.

Maaari kang magbigay ng halimbawa tulad ng:

Hamon: Pagsasalita sa harap ng maraming tao

Pahayag na batay sa takot: “Hindi ko kayang magsalita sa harap ng ibang tao dahil palagi akong kinakabahan at napaghahalo-halo ko ang mga sinasabi ko.”

Pahayag na batay sa pananampalataya: “Mahirap para sa akin ang magsalita sa harap ng maraming tao, pero naniniwala ako na bibigyan ako ng Panginoon ng tapang at lakas upang magawa ito.”

Maaaring gamitin ng mga estudyante ang mga sitwasyon mula sa simula ng lesson.

Para sa sumusunod na aktibidad, maaari mong bigyan ang mga estudyante ng mga piraso ng papel.

Mag-isip ng isang hamon na kinakaharap ninyo, o maaari ninyong kaharapin, sa inyong buhay. Isulat ang hamon sa inyong chart kasama ang isang pahayag na batay sa takot na maaaring isipin o paniwalaan ninyo tungkol sa hamon na iyon.

Pagnilayan ang itinuro sa inyo ng Espiritu Santo tungkol sa Ama sa Langit at kay Jesucristo mula sa mga banal na kasulatan, salita ng mga propeta, at sarili ninyong espirituwal na karanasan. Isipin kung paano makatutulong ang kaalamang ito sa inyo na harapin ang mga hamon nang may pananampalataya sa Panginoon. Pagkatapos ay magsulat ng isang pahayag na batay sa pananampalataya sa inyong journal. Maaari din ninyong isulat ang pahayag na batay sa pananampalataya sa isang piraso ng papel na maiuuwi ninyo at ilagay ito sa isang lugar na madalas ninyong makikita. O kunan ng larawan ang pahayag gamit ang inyong telepono. Maaari din ninyong gawing wallpaper ang larawan sa inyong telepono.

Maaari mong anyayahan ang ilang handang estudyante na ibahagi ang kanilang mga naiisip at nadarama tungkol sa Ama sa Langit at kay Jesucristo. Maaari nilang ibahagi kung paano sila tinutulungan ng Panginoon na harapin ang mga hamon nang may pananampalataya. Magpatotoo na pagpapalain tayo ng Panginoon kapag humaharap tayo sa ating mga hamon nang may pananampalataya.

Karagdagang Resources

Paano natin pipiliin ang pananampalataya sa halip na matakot?

Ipinaliwanag ni Pangulong Dieter F. Uchtdorf, na noon ay kabilang sa Unang Panguluhan:

19:11

Sa halip na pagtuunan ang bigat ng ating mga pagsubok, hindi ba mas mahalagang magtuon sa walang hanggang kadakilaan, kabutihan, at walang katapusang kapangyarihan ng ating Diyos, magtiwala sa Kanya at maghanda nang may galak ang puso sa pagbalik ni Jesus ang Cristo?

Bilang Kanyang mga pinagtipanang tao, hindi tayo kailangang maparalisa dahil sa takot na may masamang mangyayari. Sa halip, sumulong tayo nang may pananampalataya, tapang, determinasyon, at tiwala sa Diyos sa pagharap natin sa mga darating na hamon at oportunidad. (“Ang Sakdal na Pag-ibig ay Nagpapalayas ng Takot,” Liahona, Mayo 2017, 106)

Bakit gayon ang naging tugon ng 10 espiya?

Ibinahagi ni Elder Kevin R. Duncan ng Pitumpu:

Nasaksihan ng lahat ng labindalawang espiya ang parehong mga pakinabang mula sa at parehong mga balakid sa pagtupad sa utos ng Panginoon na manirahan sa Canaan. Gayunman, makikita sa kanilang mga sagot kung paanong ang nakita ng sampung miyembro ng grupo ay mga problema lamang, samantalang ang dalawa pa ay nagtiwala sa Diyos.

Ang tanging nakita ng sampu sa mga espiya ay ang mga paghihirap lamang na nasa kanilang harapan. Dahil hindi sila nagtiwala sa Panginoon, natakot silang sundin ang Kanyang utos na magpunta sa lupain ng Canaan. Alam nina Caleb at Josue, sa kabilang banda, na kung may pananampalataya ang mga Israelita, ibibigay sa kanila ng Panginoon ang lupain ng Canaan. (“Huwag Maghimagsik, Ni Matakot,” Liahona, Abr. 2022, 46)

Mga Karagdagang Aktibidad sa Pag-aaral

Halimbawa sa Aklat ni Mormon

Upang matulungan ang mga estudyante na makakita ng halimbawa sa Aklat ni Mormon ng tungkol sa pagharap sa mga balakid nang may pananampalataya sa halip na matakot, maaari mong ipahambing sa mga estudyante ang 1 Nephi 3:31; 4:1–3 sa kuwento ng 12 espiya. Pagkatapos ay magtanong ng tulad ng:

Paano naging katulad ng 10 espiya sina Laman at Lemuel?
Paano naging katulad nina Caleb at Josue si Nephi?

Mga Bilang 11:29. “Mangyari nawa na ang buong bayan ng Panginoon ay maging propeta”

Maaaring makatulong na tulungan ang mga estudyante na palalimin ang kanilang pag-unawa sa personal na paghahayag. Upang magawa ito, maaari nilang basahin ang Mga Bilang 11:14, 24–25, at alamin kung paano pinagaan ng Panginoon ang pasanin ni Moises sa pamumuno.

Ipaliwanag na pinagpala ang 70 matatanda na tumanggap ng paghahayag at magsalita ayon sa inspirasyon ng Espiritu Santo. Nakatala sa Mga Bilang 11:26–28 na hiniling ni Josue kay Moises na pigilang magpropesiya ang dalawa sa matatanda. Maaaring basahin ng mga estudyante ang Mga Bilang 11:29, at alamin ang sagot ni Moises sa pag-aalala ni Josue.

Ipaliwanag na hindi sinasabi ni Moises na hinihiling niya na ang lahat ay maging propeta, na may hawak na mga susi ng priesthood na kinakailangan upang makatanggap ng paghahayag na pamunuan ang Simbahan. Sa halip, ang maaaring ibig niyang sabihin sa paghiling na maging “propeta” ang lahat ay magkaroon sila ng patotoo tungkol kay Jesus, “sapagkat ang patotoo ni Jesus ang espiritu ng propesiya” (Apocalipsis 19:10).

Pagkatapos ay maaaring basahin ng mga estudyante ang sumusunod na pahayag ni Pangulong Russell M. Nelson:

Higit na mahalaga ngayon na malaman ninyo kung paano nangungusap sa inyo ang Espiritu. …

Muli akong nakikiusap sa inyo na gawin ang anumang dapat gawin upang madagdagan ang inyong espirituwal na kakayahang tumanggap ng personal na paghahayag. (“Pakinggan Siya,” Liahona, Mayo 2020, 90)

Maaari mong anyayahan ang mga estudyante na tahimik na pagnilayan ang ginagawa nila upang makatanggap ng personal na paghahayag.

Pagrereklamo

Ang Mga Bilang 11–14 ay naglalaman ng ilang karanasan na humantong sa pagrereklamo ng mga Israelita. Maaaring basahin ng mga grupo ng mga estudyante ang isa sa mga sumsunod na scripture passage:

Mga Bilang 11:1–6, 16–20, 31–33

Mga Bilang 12:1–13

Mga Bilang 14:1–5

Maaaring talakayin ng mga estudyante ang karanasan na naging dahilan ng pagrereklamo ng mga Israelita at ang mga resulta ng kanilang pagrereklamo. Pagkatapos ay maaari kang magtanong ng gaya ng:

Paano tayo nalalayo sa Ama sa Langit, kay Jesucristo, at sa iba dahil sa pagrereklamo?

Bilang bahagi ng inyong talakayan, maaari mong ipanood ang “Stand and Be Not Moved” mula sa time code na 18:43 hanggang 21:15.

Pagiging maamo na tulad ng kay Cristo

Maaaring makinabang ang mga estudyante kung lalo pa nilang matututuhan ang tungkol sa pagiging maamo na katangiang tulad ng kay Cristo. Maaari nilang basahin ang Mga Bilang 12:3, at alamin ang isa sa mga katangiang tulad ng kay Cristo na tinataglay ni Moises. Maaari kang magsulat ng dalawang parirala sa pisara: Ang pagiging maamo ay … at Ang pagiging maamo ay hindi … .

Nang magkakapartner, maaaring maghanap ang mga estudyante ng mga banal na kasulatan o pahayag tungkol sa pagiging maamo gamit ang Gabay sa mga Banal na Kasulatan o ang Gospel Library app. Pagkatapos mag-aral, maaaring gamitin ng isang kapartner ang kanyang natutuhan upang kumpletuhin ang Ang pagiging maaamo ay … habang kinukumpleto ng isa pang kapartner ang Ang pagiging maamo ay hindi … .

Kung makatutulong, maaari mong basahin ang sumusunod na pahayag ni Elder David A. Bednar ng Korum ng Labindalawang Apostol:

Ang pagiging maamo ay isang pangunahing katangian ng Manunubos at nakikita sa pamamagitan ng matuwid na pagtugon, kahandaang magpasakop, at malakas na pagpipigil sa sarili. (“Maamo at Mapagpakumbabang Puso,” Liahona, Mayo 2018, 32)

Pagkatapos ay maaaring talakayin ng klase kung paano ipinakita ni Jesucristo ang pagiging maamo sa Kanyang buhay.