“Những Điều Cần Ghi Nhớ: Các Vị Tiên Tri và Lời Tiên Đoán”, Hãy Đến Mà Theo Ta—Sử Dụng ở Nhà và ở Nhà Thờ: Kinh Cựu Ước năm 2026 (2026)
“Các Vị Tiên Tri và Lời Tiên Đoán”, Hãy Đến Mà Theo Ta: Kinh Cựu Ước năm 2026
Những Điều Cần Ghi Nhớ
Các Vị Tiên Tri và Lời Tiên Đoán
Trong cách phân chia Kinh Cựu Ước theo truyền thống của Ky Tô Giáo, phần cuối cùng (từ Ê Sai đến Ma La Chi) được gọi là “Phần của Các Tiên Tri”. Phần này, dài khoảng một phần tư Kinh Cựu Ước, bao gồm lời của các tôi tớ đã được Thượng Đế ủy quyền làm người giao tiếp với Chúa và rồi phát ngôn thay cho Ngài, chia sẻ sứ điệp của Ngài với dân chúng, trong khoảng từ năm 900 đến 500 TCN.
Các Vị Tiên Tri Truyền Đạt Ý Muốn của Thượng Đế
Các vị tiên tri và lời tiên đoán đóng một vai trò chủ đạo trong suốt Kinh Cựu Ước. Áp Ra Ham, Y Sác, và Gia Cốp đã thấy những khải tượng và trò chuyện cùng các sứ giả từ thiên thượng. Môi Se đã trực tiếp trò chuyện với Thượng Đế và truyền đạt ý muốn của Ngài cho con cái của Y Sơ Ra Ên. Sách Các Vua 1 và 2 kể lại những công việc đáng ghi nhớ và sứ điệp của các vị tiên tri Ê Li và Ê Li Sê. Kinh Cựu Ước cũng nói về các nữ tiên tri như Mi Ri Am và Đê Bô Ra, cùng với những người phụ nữ khác được ban phước với tinh thần tiên tri, chẳng hạn như Rê Be Ca và An Ne. Và dù sách Thi Thiên không được viết bởi các vị tiên tri chính thức, nhưng các tác giả cũng đầy dẫy tinh thần tiên tri, đặc biệt khi họ mong chờ sự xuất hiện của Đấng Mê Si.
Không có điều nào trong số này gây ngạc nhiên cho các tín hữu của Giáo Hội Các Thánh Hữu Ngày Sau của Chúa Giê Su Ky Tô. Thật ra, phúc âm phục hồi của Chúa Giê Su Ky Tô dạy chúng ta rằng các vị tiên tri không chỉ là những nhân vật thú vị trong lịch sử mà còn là một phần thiết yếu trong kế hoạch của Thượng Đế. Tuy một số người dường như cho rằng các vị tiên tri chỉ có trong thời Cựu Ước, nhưng chúng ta nhìn nhận sự tồn tại của họ ngày nay, giống với thời Cựu Ước.
Mặc dù vậy, việc đọc một chương trong Ê Sai hoặc Ê Xê Chi Ên có thể cho chúng ta một cảm giác khác với việc đọc một sứ điệp đại hội trung ương từ vị Chủ Tịch Giáo Hội hiện tại. Đôi khi, thật khó để nhận ra rằng các vị tiên tri thời xưa muốn nói với chúng ta điều gì đó. Dẫu sao, thế giới mà chúng ta sống ngày nay cũng rất khác với thế giới mà họ đã thuyết giảng và tiên tri. Và thực tế rằng chúng ta thật sự có một vị tiên tri tại thế (đang sống) có thể dẫn đến câu hỏi: Tại sao lại cần nỗ lực—và thật sự cần nhiều nỗ lực—để đọc lời của các vị tiên tri thời xưa?
Fulness of Times [Thời Kỳ Trọn Vẹn], tranh của Greg Olsen
Các Vị Tiên Tri Thời Xưa Có Điều Gì Đó Để Ngỏ Lời Cùng Chúng Ta
Phần lớn, con người ngày nay không phải là đối tượng độc giả chính của các vị tiên tri thời Cựu Ước. Những vị tiên tri đó có những mối bận tâm trước mắt mà họ cần đề cập đến trong thời kỳ và nơi chốn của họ—cũng giống như các vị tiên tri ngày sau của chúng ta đề cập đến những mối bận tâm trước mắt của chúng ta ngày nay.
Đồng thời, các vị tiên tri cũng có thể nhìn xa hơn những mối bận tâm trước mắt. Họ giảng dạy các lẽ thật vĩnh cửu, thích hợp cho bất kỳ lúc nào và bất kể nơi đâu. Nhờ được ban phước với sự mặc khải, họ nhìn thấy viễn cảnh rộng lớn hơn về công việc của Thượng Đế. Ví dụ, Ê Sai cảnh báo về tội lỗi của dân chúng trong thời kỳ của ông. Ông cũng viết về cuộc giải thoát dân Y Sơ Ra Ên, những người sống trong tương lai 200 năm sau. Đồng thời, ông dạy về sự giải thoát mà tất cả dân của Thượng Đế tìm kiếm. Ngoài ra, ông đã viết những lời tiên tri mà đến tận ngày nay vẫn đang chờ đợi sự ứng nghiệm—như những lời hứa về “đất mới” (Ê Sai 65:17) sẽ “đầy dẫy sự hiểu biết Đức Giê Hô Va” (Ê Sai 11:9), nơi mà các chi tộc thất lạc của Y Sơ Ra Ên sẽ được quy tụ và nơi mà “các nước” không còn “tập sự chiến tranh” (Ê Sai 2:4). Một phần của niềm vui và sự soi dẫn đến từ việc đọc lời của các vị tiên tri trong Kinh Cựu Ước giống như Ê Sai là khi chúng ta nhận ra rằng chúng ta đóng một vai trò trong ngày vinh quang mà họ đã trông thấy.
Vì vậy, khi đọc các lời tiên tri thời xưa, anh chị em nên tìm hiểu về bối cảnh mà các lời ấy được viết ra—nhưng anh chị em cũng nên thấy được bản thân mình trong đó, hoặc “tự mình áp dụng những lời ấy” (1 Nê Phi 19:24; xin xem thêm câu 23). Đôi khi điều đó có nghĩa là công nhận Ba Bi Lôn là một biểu tượng của tội lỗi và tính kiêu ngạo, chứ không chỉ là một thành phố cổ đại. Điều đó có nghĩa là hiểu Y Sơ Ra Ên là dân của Thượng Đế vào bất cứ thời điểm nào và bất cứ nơi đâu. Hoặc có thể là xem Si Ôn là chính nghĩa ngày sau mà dân của Thượng Đế theo đuổi, thay vì chỉ xem đó như một cách gọi khác của Giê Ru Sa Lem.
Chúng ta có thể áp dụng thánh thư bởi vì chúng ta hiểu rằng một lời tiên tri có thể được ứng nghiệm bằng nhiều cách thức. Một ví dụ điển hình là lời tiên tri trong Ê Sai 40:3: “Có tiếng kêu la trong đồng vắng: Hãy dọn đường Chúa, ban bằng các nẻo Ngài.” Đối với dân Do Thái bị cầm tù tại Ba Bi Lôn, câu này có thể ngụ ý đến Chúa cung ứng một cách thức thoát khỏi cảnh tù đày và quay trở về Giê Ru Sa Lem. Đối với Ma Thi Ơ, Mác, và Lu Ca, lời tiên tri này ám chỉ Giăng Báp Tít, người đã dọn đường cho giáo vụ trần thế của Đấng Cứu Rỗi. Và Joseph Smith đã tiếp nhận sự mặc khải rằng lời tiên tri này vẫn đang được ứng nghiệm ngày nay, để chuẩn bị cho giáo vụ của Đấng Ky Tô trong thời kỳ ngàn năm. Các vị tiên tri thời xưa quả thật đã ngỏ lời cùng chúng ta, bằng nhiều cách thức mà chúng ta vẫn đang tìm hiểu. Và họ đã dạy nhiều lẽ thật quý báu, vĩnh cửu, liên quan đến chúng ta cũng như liên quan đến Y Sơ Ra Ên thời xưa.
Các Vị Tiên Tri Thời Xưa Đã Làm Chứng về Chúa Giê Su Ky Tô
Có lẽ quan trọng hơn cả việc thấy được chính mình trong những lời tiên đoán của Kinh Cựu Ước là thấy được Chúa Giê Su Ky Tô trong đó. Nếu tìm kiếm Ngài, thì anh chị em sẽ tìm thấy Ngài, ngay cả khi danh Ngài không được nói đến. Điều có lẽ hữu ích để luôn ghi nhớ rằng Thượng Đế của Kinh Cựu Ước, Đức Chúa Giê Hô Va, chính là Chúa Giê Su Ky Tô. Bất cứ khi nào các vị tiên tri mô tả điều Chúa đang làm hoặc điều Ngài sẽ làm, họ đang nói về Đấng Cứu Rỗi.
The Lord Appearing unto Abraham [Chúa Hiện Đến cùng Áp Ra Ham], tranh của Keith Larson
Anh chị em cũng sẽ thấy các đoạn nói về một Đấng Được Xức Dầu, Đấng Cứu Chuộc, và một Vị Vua tương lai là dòng dõi của Đa Vít. Các đoạn này đều là những lời tiên tri về Chúa Giê Su Ky Tô. Thường gặp hơn, anh chị em sẽ đọc về sự giải thoát, tha thứ, cứu chuộc, và phục hồi. Với Đấng Cứu Rỗi trong tâm trí và tấm lòng mình, những lời tiên tri sẽ tự nhiên hướng anh chị em đến với Vị Nam Tử của Thượng Đế. Sau cùng, cách tốt nhất để hiểu lời tiên tri là có “tinh thần tiên tri”, mà theo lời Giăng nói với chúng ta chính là “lời chứng của Đức Chúa [Giê Su]” (Khải Huyền 19:10).