“Hune 15–21. ‘Nā te Ariki te Pakanga’: 1 Hāmuera 17–18; 24– 26; 2 Hāmuera 5–7,” Haere Mai, Whai Mai i Ahau—Mō te Kāinga me te Hāhi: Kawenata Tawhito 2026 (2026)
“Hune 15–21. ‘Nā te Ariki te Pakanga,’” Haere Mai, Whai Mai i Ahau: Kawenata Tawhito 2026
Ko Rāwiri rāua ko Koriaha, nā Steve Nethercott
Hune 15–21: “Nā te Ariki te Pakanga”
1 Hāmuera 17–18; 24– 26; 2 Hāmuera 5–7
Mai i te wā i nohoia ai te whenua o te kupu whakaari e ngā iwi o Iharaira, i reira ngā Piripiana e wero ana ki a rātou. Nā te Ariki rātou i whakaputa i ngā wā maha i mua, engari ināianei, i te hiahia ngā kaumātua o Iharaira, :Ka whai kīngi tātou … [kia] haere atu ki mua i a tātou, me te whawhai i ō mātou pakanga” (1 Hāmuera 8:19–20). Nō reira whakawahia ai a Haora hei kīngi. Heoi, i te werohanga mai a Koriaha ki ngā tauā o ngā Iharaira, i “tino mataku” a Haora—pērā i te nuinga o tana tauā. (1 Hāmuera 17:11). I taua rā, ehara i te mea nā kīngi Haora rātou i whakaora engari nā tētahi hēpara tama noa ko Rāwiri tōna ingoa, kāore ōna kākahu whawhai engari kua kākahuria ki te kahu whiri kaha o te whakapono ki te Ariki. Nā tēnei pakanga kite ai a Iharaira, me te hunga katoa e whaiwhai ana i ngā pakanga ā–wairua, nā, “ka whakaorangia e te Ariki kaua mā te hoari me te huata,” ā, “nā te Ariki te pakanga” (1 Hāmuera 17:47).
Ngā Whakaaro mō te Ako i te Kāinga me te Hāhi
1 Hāmuera 17
Mā te āwhina a te Ariki, ka taea e au ngā wero katoa.
Ko ngā kōrero mō Rāwiri rāua ko Koriaha tētahi o ngā kōrero karaipiture e mōhiotia whānuitia ana. Āe mārika, i te muinga o te wā ka aro tātou ki a Rāwiri. Engari i tēnei wā, i a koe e rangahau ana i a 1 Hāmuera 17, kia whakaaroarohia ngā kupu a ētahi atu tāngata i tēnei upoko (tirohia te rārangi i raro iho nei). He aha ngā mea e ako ai koe e pā ana ki a rātou me ā rātou rautaki? He aha ngā mea e ako ai koe mō Rāwiri? He aha ōna rerekētanga?
-
Koriaha: whiti 8–10, 43–44
-
Eriapa: whiti 28
-
Haora: whiti 33
-
Rāwiri: whiti 26, 32, 34–37, 39, 45–47
Ko ō kōrero, ahakoa kāore i te rongonui pērā i ngā kōrero mō Rāwiri, kāore e kore kei reira ngā wero pērā rawa i a Koriaha te nui hei turaki māu, ā, i reira hoki ngā huarahi e whakapakari ai i tō whakapono i te Ariki. He aha ngā akoranga māu i ngā kōrero mō Rāwiri e pā ana ki tō aro atu ki ngā whakapātaritari i tō oranga? Māu hoki e pānui tā Tumuaki Camille N. Johnson karere “Invite Christ to Author Your Story” (Liahona, Noema 2021, 80–82) i a koe e pānui ana kia ū ō whakaaro ki tētahi o aua whakapātaritari. Rapua ngā whakautu ki ēnei pātai: He aha te hiahia o te Ariki mōku ki ēnei whakapātaritari? He aha Tāna hei āwhina i ahau i mua? Me pēhea au e whakaatu atu ki a Ia, nā, kei te whakawhirinaki au ki a Ia hei kaituhi mō aku kōrero?
Tērā pea kei te mōhio kē koe kei reira ētahi upoko pāpōuri i muri mai i ngā kōrero mō Rāwiri (hei tauira, tirohia, 2 Hāmuera 11). Mehemea kua whai wā koe ki te kōrero ki a Rāwiri whai muri iho i tana whawhai ki a Koriaha, he aha tāu ki a ia? He aha te hāngai o tēnei kōrero ki tō oranga?
Tirohia anōtia “The Lord Will Deliver Me” (whitiāhua), Wharepukapuka Rongopai.
The Lord Will Deliver Me
1 Hāmuera 17:26–50
Ka nui ngā hua e puta ai i te tangata whakapono kotahi.
Hei āpiti ki ngā whakapātaritari ā–tangata, ka huapae mai hoki ngā tūmomo raruraru maha e pā atu ana ki te ao whānui. Ina “whakahui tahi mai” ngā tauā o te kino “… ki te whawhai” ki ngā tauā o te pono (1 Hāmuera 17:1), ka huri tātou ki te whakaaro he aha te painga e puta ai i ahau. He aha ngā mea i roto i ngā kōrero a Rāwiri nā konā titia ai te tūmanako ki tō ngākau?
Tirohia anōtia “Let Us All Press On,” Hymns, no. 243.
Hoa Pono me te Whaiwhakaaro, nā Wilson Ong (whakaniko)
1 Hāmuera 18
“I arohaina a [Rāwiri] e Teonatana anō nei ko tōna ake wairua.”
I a koe e pānui ana i 1 Hāmuera 18, me whakataurite i a Haora me tana tama a Teonatana (koia, me i kore a Rāwiri kua pōhēhē ko ia te kīngi e whai ake nei). He aha tā Haora rāua ko Teonatana āhua i te wikitōriatanga o Rāwiri? He aha ngā mea e ako ai koe i tēnei āhuatanga?
He aha ngā mea i roto i ngā āhuatanga me ngā mahinga a Teonatana e rite ana ki a Ihu Karaiti?
“Whakatauritetia ngā karaipiture” (1 Nīwhai 19:23). Kei roto i ngā karaipiture ngā akoranga e whakaakona ai koe i ngā rautaki me ngā mahinga a ngā tāngata pērā i a Rāwiri, Teonatana, me Haora. Ka kite koe i roto i ngā karaipiture, kāore he tangata hē kore kotahi. Nō reira, hei tauira, i a koe e pānui ana, mō Rāwiri me ana kōwhiringa, ia tūwhera tō ngākau e ako ai koe i ōna hē. Mā konei āwhinatia ai tātou kia mōhio ai ki ō tātou ake ngoikoretanga me te “ako kia mātau ake i [ērā atu] o mua” (Moromona 9:31).
1 Hāmuera 24–26
Ko te murunga hara te huarahi anga whakamua ki te maungārongo me te oranga.
I 1 Hāmuera 24–26, rapua ngā akoranga e pā ana ki te whakapehapeha, te murunga hara, me te pākorotanga o ngā hiahia. Me pānui anō hoki i tā Erata Mark A. Bragg karere “Christlike Poise” i roto i tō rangahau (Liahona, Mei 2023, 60–63). He aha tā Rāwiri rātou ko Apikara, me ērā atu i whakaatu ai—kīhai rānei i whakaatu ai—i te manawanui o te Karaiti i ēnei upoko? He aha ētahi atu wā e taea te whakaatu atu i te manawanui o te Karaiti?
Ko tā Kristen Yee karere “Beauty for Ashes: The Healing Path of Forgiveness” (Liahona, Noema 2022, 36–39) e āwhina i a koe ki te rangahau i 1 Hāmuera 25. He aha ngā ōritetanga a Apikara ki a Ihu Karaiti?
2 Hāmuera 5:17–25
Mā te Atua au e ārahi atu.
Ahakoa patua a Koriaha e Rāwiri kāore he mutunga ki ngā raruraru ki ngā Piripiana. I a koe e pānui ana i 2 Hāmuera 5:17–25, kia huri ō whakaaro ki tā Rāwiri hei āwhina i a koe i roto i ō whakapātaritari (tirohia anōtia 1 Hāmuera 23:2, 10–11; 30:8; 2 Hāmuera 2:1). He aha ngā momo manaakitanga e whiwhi ai koe nā te whai i ngā whakakitenga e whiwhi ai koe?
2 Hāmuera 7
He aha te “whare” i whakaaria mai nei e te Ariki ki a Rāwiri?
I te wā i kī ake a Rāwiri ka hanga ia i tētahi whare, arā, he temepara, mō te Ariki (tirohia 2 Hāmuera 7:1–3), ka whakahoki te Ariki, nā, mā te tama a Rāwiri e tēnā e hanga (tirohia ngā whiti 12–15; tirohia anōtia 1 Whakapapa 17:1–15). Ka kī ake anō te Ariki, nā, Māna hoki tētahi “whare” e hanga mō Rāwiri, arā, he uri, ā, ka mana tonu tōna torona mō āke tonu atu (tirohia 2 Hāmuera 7:11, 16, 25–29; Ngā Waiata 89:3–4, 35–37). I whakatutukihia tēnei whakaari e Ihu Karaiti, tō tātou Kīngi Mau Tonu, he uri ia o Rāwiri (tirohia Matiu 1:1; Ruka 1:32–33; Hoani 18:33–37).
Hei whakaaro anō, tirohia tā tēnei marama whakaputanga o te makahīni Liahona me For the Strength of Youth .
Ngā Whakaaro mō te Whakaako Tamariki
1 Hāmuera 17:20–54
Mā te whakapono i a Ihu Karaiti e āwhina ai i ahau kia māia.
-
Me whakamahi i a “David and Goliath” i Old Testament Stories, 112–16, hei āwhina i ō tamariki kia ako i ahatia i 1 Hāmuera 17:20–54. Kātahi ka tukuna rātou kia takina ngā kōrero e whakamahia ana ngā pikitia, ngā pikitia raina rānei i roto i tēnei whakatakotoranga mahi. Uia rātou, ki ō rātou whakaaro, he aha tā te Ariki e pai ai hei akoranga mā rātou i ēnei kōrero.
2:36David and Goliath
-
Me whakarite e koutou ko ō tamariki tētahi rārangi kupu mō ngā uauatanga e pā ai ki a rātou i ō rātou oranga. Kātahi ka āwhina i a rātou kia rapua ai ngā kōrero a Rāwiri e āwhina ai i roto i ēnei uauatanga (tirohia 1 Hāmuera 17:26, 32, 34–37, 45–47). Kōrero mai e pā ana ki tā Ihu Karaiti hei āwhina i a koe i roto i ō uauatanga.
-
Me hīkoi ō tamariki anō nei ko Rāwiri e hīkoi atu ana ki te whawhai ki a Koriaha i a rātou e waiata ana i tētahi waiata e pā ana ki te tū māia, pērā i “I Will Be Valiant” (Children’s Songbook, 162).
1 Hāmuera 18:1–4
He manaakitanga nā te Atua ngā hoa pono.
-
He aha tāu hei āwhina i ō tamariki kia ako i te hononga hoa a Teonatana rāua ko Rāwiri? Ko tētahi huarahi e pērā ai, arā, he hoatu ki ia tamaiti ngā manawa pepa e rua, ko tētahi hei tohu mō Rāwiri, ko tētahi atu hei tohu mō Teonatana. Kātahi ka pānui ngātahi i ētahi whiti mai i 1 Hāmuera 18:1–4 e whakanui ana i te aroha i waenganui i te tokorua nei. Ka mutu, ka tuhituhi, ka tā rānei ō tamariki ki runga i ā rātou pepa manawa, he aha ngā mea taea te mahi hei whakaatu atu i tō rātou aroha ki tētahi hoa.
2 Hāmuera 5:19, 23
Mehemea kei te hiahia au he kupu arataki, ka taea te inoi ake ki te Matua i te Rangi.
-
I roto i ēnei upoko, i whakatūria a Rāwiri hei kīngi o Iharaira. Ka pai pea mā ō tamariki kia whakataruna anō nei he kīngi, he kuini rānei rātou. He aha ngā ture e hangaia ai e rātou? Ka haere ki hea kia rapu āwhina? Āwhinatia ō tamariki kia kite atu he aha tā Rāwiri i te wā i te rapu āwhina ia, nā, i “inoi,” i karakia rānei, kia whiwhi whakautu. Hei tauira, i a koutou e pānui ana i 2 Hāmuera 5:19, 23, tonoa ngā tamariki kia whakarongo atu ina whakahuahia te kupu “inoi” kātahi ka whiriwhiri i ō rātou ringaringa ina rangona. He aha a Rāwiri e hiahia ai kia āwhinatia ia e te Ariki i tana tūranga hou?
-
Kōrero atu tētahi ki tētahi e pā ana ki ngā wā i inoi ake koe ki te Matua i te Rangi kia āwhinatia koe. He aha ngā hua o Tana āwhina i a koe?
2 Hāmuera 7:16–17
Ko Ihu Karaiti tōku Kīngi Mau Tonu.
-
He hapa ō ngā kīngi katoa i roto i te Kawenata Tawhito, ā, i mutu ō rātou kīngitanga katoa. Engari he Kīngi hapa kore a Ihu Karaiti, ā, ka kīngi ia mō āke tonu atu. Māu ō tamariki e āwhina kia mātau ai ki tēnei mā tō pānui ngātahi i tā te poropiti a Nātana ki a Kīngi Rāwiri i 2 Hāmuera 7:16–17. Me pēhea te kīngitanga o Rāwiri e meinga ai hei mea mutunga kore? Āwhinatia ō tamariki kia rapua, ā, kia pānuitia ngā rerenga karaipiture e whakaako ko Ihu Karaiti, tētahi uri o Rāwiri, tō tātou Kīngi, pērā i Ruka 1:32–33; Hoani 18:33–37; me Whakakitenga 19:16. He aha ngā rerekē o Ihu Karaiti i ngā kīngi o te whenua? He aha tā tātou hei whakahōnore i a Ihu Karaiti hei Kīngi Mau Tonu?
Hei whakaaro anō, tirohia tā tēnei marama whakaputanga o te makahīni Friend .