Έλα, ακολούθα με
Σκέψεις που πρέπει να έχουμε κατά νου: Η σκηνή του μαρτυρίου και η θυσία


«Σκέψεις που πρέπει να έχουμε κατά νου: Η σκηνή του μαρτυρίου και η θυσία», Έλα, ακολούθα με–Για το σπίτι και την εκκλησία: Παλαιά Διαθήκη 2026 (2026)

«Η σκηνή του μαρτυρίου και η θυσία», Έλα, ακολούθα με: Παλαιά Διαθήκη 2026

Εικονίδιο σκέψεων

Σκέψεις που πρέπει να έχουμε κατά νου

Η σκηνή του μαρτυρίου και η θυσία

Καθώς διαβάζουμε την Παλαιά Διαθήκη, βρίσκουμε μερικές φορές μεγάλες περικοπές που αναφέρονται σε πράγματα τα οποία ήταν εμφανώς σημαντικά για τον Κύριο, που όμως ίσως να μην τα βλέπουμε άμεσα σχετικά για εμάς σήμερα. Τα Έξοδος 25-30, 35-40, Λευιτικόν 1-9, 16-17 είναι παραδείγματα. Αυτά τα κεφάλαια περιγράφουν λεπτομερώς τη σκηνή του μαρτυρίου των Ισραηλιτών στην έρημο και τις θυσίες των ζώων που τελούνταν εκεί. Η σκηνή του μαρτυρίου ήταν ένας φορητός ναός, η κατοικία του Κυρίου μεταξύ του λαού Του.

Οι σύγχρονοι ναοί μας έχουν ομοιότητες με τη σκηνή του μαρτυρίου του Ισραήλ, όμως βεβαίως δεν μοιάζουν με την περιγραφή που υπάρχει στο Έξοδος. Και δεν σκοτώνουμε ζώα στους ναούς μας – η Εξιλέωση του Σωτήρος έδωσε τέλος στη θυσία ζώων, σχεδόν πριν από 2.000 χρόνια. Όμως παρά τις διαφορές αυτές έχει μεγάλη αξία σήμερα να διαβάζουμε για τις διάφορες μορφές λατρείας του αρχαίου Ισραήλ, ειδικά όταν τις βλέπουμε όπως ο λαός του Θεού στο Βιβλίο του Μόρμον – σαν έναν τρόπο «να ενδυναμώνει την πίστη τους στον Χριστό» (Άλμα 25:16). Όταν κατανοήσουμε τον συμβολισμό της σκηνής του μαρτυρίου και της θυσίας των ζώων, μπορούμε να αποκτήσουμε πνευματικές εσώτερες γνώσεις, οι οποίες θα ενδυναμώσουν επίσης την πίστη μας στον Χριστό.

Ισραηλίτες φέρνουν ένα αρνί στη σκηνή του μαρτυρίου

Sacrifice of a Lamb [Η θυσία ενός αρνιού], υπό Robert T. Barrett

Η σκηνή του μαρτυρίου ενδυναμώνει την πίστη στον Ιησού Χριστό

Όταν ο Θεός πρόσταξε τον Μωυσή να φτιάξει μία σκηνή του μαρτυρίου στο στρατόπεδο των Ισραηλιτών, διατύπωσε τον σκοπό του: «Για να κατοικώ μεταξύ τους» (Έξοδος 25:8). Εντός της σκηνής του μαρτυρίου η παρουσία του Θεού αντιπροσωπευόταν από την κιβωτό της διαθήκης – ένα ξύλινο κουτί καλυμμένο με χρυσό, που περιείχε το γραπτό χρονικό της διαθήκης του Θεού με τον λαό Του. Η κιβωτός κρατείτο στο αγιότερο, στο εσώτατο δωμάτιο, χωρισμένο από την υπόλοιπη σκηνή του μαρτυρίου με ένα καταπέτασμα. Αυτό το καταπέτασμα μπορεί να συμβολίζει τον διαχωρισμό μας από την παρουσία του Θεού εξαιτίας της Πτώσης, καθώς και τον δρόμο επιστροφής μας σε Εκείνον – μέσω του Σωτήρος.

Εκτός από τον Μωυσή γνωρίζουμε μόνον ένα άτομο το οποίο μπορούσε να εισέλθει «στο άγιο των αγίων» (Έξοδος 26:34) – τον αρχιερέα. Όπως οι άλλοι ιερείς, έπρεπε πρώτα να πλυθεί και να χρισθεί και να ντυθεί με ιερά ενδύματα, συμβολικά της θέσης του. Μία φορά τον χρόνο, την ημέρα που αποκαλείτο η Ημέρα Εξιλέωσης, ο αρχιερέας προσέφερε θυσίες εκ μέρους του λαού προτού εισέλθει μόνος εντός της σκηνής του μαρτυρίου. Στο καταπέτασμα έκαιγε θυμίαμα. Ο αρωματικός καπνός του θυμιάματος ανερχόμενος στους ουρανούς αντιπροσώπευε τις προσευχές των ανθρώπων που ανέρχονταν στον Θεό. Μετά ο αρχιερέας, μεταφέροντας αίμα από τη θυσία ενός ζώου, θα περνούσε μέσω του καταπετάσματος και θα πλησίαζε τον θρόνο του Θεού, ο οποίος συμβολιζόταν από την κιβωτό της διαθήκης.

Γνωρίζοντας αυτά που γνωρίζετε για τον Ιησού Χριστό και τον ρόλο Του στο σχέδιο του Επουράνιου Πατέρα, μπορείτε να δείτε πώς η σκηνή του μαρτυρίου μάς κατευθύνει προς τον Σωτήρα; Όπως ακριβώς η σκηνή του μαρτυρίου και η κιβωτός εντός αυτής αντιπροσώπευαν την παρουσία του Θεού μεταξύ του λαού Του, έτσι ο Ιησούς Χριστός ήταν η παρουσία του Θεού μεταξύ του λαού Του. Όπως ο αρχιερέας έτσι και ο Ιησούς Χριστός είναι ο Μεσολαβητής μεταξύ ημών και του Θεού Πατέρα. Πέρασε μέσω του καταπετάσματος για να μεσολαβήσει για εμάς δυνάμει του αίματος της δικής Του θυσίας.

Κάποιες πτυχές της σκηνής του μαρτυρίου του Ισραήλ ίσως ακούγονται οικείες σε σας, ιδιαίτερα αν έχετε πάει στον ναό για να λάβετε τις δικές σας διατάξεις. Ο ναός είναι ο οίκος του Κυρίου – η κατοικία Του μεταξύ του λαού Του. Όπως το αγιότερο μέρος της σκηνής του μαρτυρίου, έτσι και η επουράνια αίθουσα του ναού αντιπροσωπεύει την παρουσία του Θεού. Για να εισέλθουμε θα πρέπει πρώτα να πλυθούμε και να χρισθούμε. Φορούμε ιερά ενδύματα. Συνάπτουμε διαθήκες. Προσευχόμαστε σε έναν βωμό από όπου προσευχές ανέρχονται προς τον Θεό. Και τελικά περνούμε μέσω του καταπετάσματος στην παρουσία του Θεού.

Ίσως η σημαντικότερη ομοιότητα ανάμεσα στους σύγχρονους ναούς και στην αρχαία σκηνή του μαρτυρίου είναι ότι και τα δύο, αν κατανοηθούν σωστά, ενδυναμώνουν την πίστη μας στον Ιησού Χριστό και μας γεμίζουν ευγνωμοσύνη για την εξιλεωτική θυσία Του. Ο Θεός θέλει όλα τα τέκνα Του να εισέλθουν στην παρουσία Του. Θέλει «βασίλειο ιεράτευμα» και ιέρειες (Έξοδος 19:6). Όμως οι αμαρτίες μας μάς εμποδίζουν να λάβουμε αυτήν την ευλογία, διότι «τίποτε ακάθαρτο δεν μπορεί να κατοικεί με τον Θεό» (Νεφί Α΄ 10:21). Έτσι ο Θεός Πατέρας απέστειλε τον Ιησού Χριστό, τον «αρχιερέα [μας] των αγαθών που επρόκειτο να ακολουθήσουν» (Προς Εβραίους 9:11). Παραμερίζει το καταπέτασμα για εμάς και ενδυναμώνει όλον τον λαό του Θεού να «πλησιάζ[ει] με παρρησία στον θρόνο τής χάρης, για να πάρ[ει] έλεος» (Προς Εβραίους 4:16).

Σήμερα ο σκοπός των ναών είναι κάτι περισσότερο από το να λάβουμε υπερύψωση για τον εαυτό μας. Αφού λάβουμε τις διατάξεις μας και συνάψουμε διαθήκες με τον Θεό, μπορούμε να σταθούμε στη θέση των προγόνων μας και να λάβουμε διατάξεις εκ μέρους τους. Κατά μία έννοια μπορούμε να γίνουμε σαν τον αρχαίο αρχιερέα –και τον Μέγα Αρχιερέα– ανοίγοντας την οδό προς την παρουσία του Θεού για άλλους.

Η θυσία ενδυναμώνει την πίστη στον Ιησού Χριστό

Οι αρχές της εξιλέωσης και της συμφιλίωσης διδάχθηκαν με σθένος στην αρχαία πρακτική της θυσίας ζώων, η οποία προϋπήρχε κατά πολύ του νόμου του Μωυσή. Ο Αδάμ και η Εύα προσέφεραν θυσία. Κατανόησαν τη συμβολική αναφορά της στη θυσία του Σωτήρος. Και αυτό το δίδασκαν στα παιδιά τους.

Ο συμβολισμός της θυσίας ζώων ενδεχομένως να φαινόταν ιδιαιτέρως οδυνηρός την Ημέρα Εξιλέωσης του αρχαίου Ισραήλ («Γιομ Κιπούρ» στα Εβραϊκά). Η ανάγκη για αυτήν την ετήσια τελετή εκφράστηκε στο Λευιτικόν 16:30: «Σ’ αυτή την ημέρα ο ιερέας θα κάνει εξιλέωση για σας, για να σας καθαρίσει, ώστε να είστε καθαροί από όλες τις αμαρτίες σας μπροστά στον Kύριο». Αυτό επέτρεψε στην παρουσία του Θεού να παραμείνει μεταξύ των ανθρώπων. Αυτή η εξιλέωση πραγματοποιείτο μέσω διαφόρων τελετών. Σε μία από αυτές φονευόταν ένας τράγος ως προσφορά για τις αμαρτίες των ανθρώπων και ο αρχιερέας έφερνε το αίμα του τράγου στο αγιότερο μέρος. Κατόπιν, ο αρχιερέας έθετε τα χέρια του σε έναν ζωντανό τράγο και εξομολογείτο τις αμαρτίες των τέκνων του Ισραήλ – μεταφέροντας συμβολικά εκείνες τις αμαρτίες στον τράγο. Κατόπιν οδηγούσαν τον τράγο έξω από τον καταυλισμό του Ισραήλ.

Στο τελετουργικό αυτό οι τράγοι συμβόλιζαν τον Ιησού Χριστό που ελάμβανε τη θέση των αμαρτωλών ανθρώπων. Η αμαρτία δεν επιτρεπόταν στην παρουσία του Θεού. Όμως αντί να καταστρέψει ή να εκδιώξει τους αμαρτωλούς, ο Θεός παρείχε έναν άλλο τρόπο – θα φονευόταν ή θα εκδιωκόταν ένας τράγος αντ’ αυτών. «Kαι ο τράγος θα βαστάξει επάνω του όλες τις ανομίες τους» (Λευιτικόν 16:22).

Αυτές οι τελετές έδειχναν προς τον δρόμο που είχε παράσχει ο Θεός για να μας φέρει πίσω στην παρουσία Του – τον Ιησού Χριστό και την Εξιλέωσή Του. Ο Σωτήρας «βάσταξε τις ασθένειές μας, και επιφoρτίστηκε τις θλίψεις μας» ακόμα και «την ανoμία όλων μας» (Ησαΐας 53:4, 6). Στάθηκε στη θέση μας, έδωσε τη ζωή Του για να πληρώσει την τιμωρία της αμαρτίας και κατόπιν νίκησε τον θάνατο διά της Αναστάσεώς Του. Η θυσία του Ιησού Χριστού ήταν η «μεγάλη και τελευταία θυσία. Μάλιστα, όχι θυσία ανθρώπου, ούτε ζώου» αλλά «μια απέραντη και αιώνια θυσία» (Άλμα 34:10). Ήταν η εκπλήρωση κάθε πράγματος προς το οποίο έδειχναν οι αρχαίες θυσίες.

Ο Ιησούς μεταφέρει τον σταυρό

Για τον λόγο αυτόν, όταν ολοκληρώθηκε η θυσία Του, είπε: «Και να μην προσφέρετε πλέον σε εμένα το χύσιμο του αίματος. Μάλιστα, οι θυσίες σας… να σταματήσουν… Και να προσφέρετε για θυσία προς εμένα, καρδιά συντετριμμένη και πνεύμα μεταμελημένο» (Νεφί Γ΄ 9:19-20).

Έτσι, όταν βρίσκετε περικοπές στην Παλαιά Διαθήκη σχετικά με θυσίες και τη σκηνή του μαρτυρίου (ή αργότερα τον ναό) –και θα βρείτε πολλές από αυτές– να θυμάστε ότι πρωταρχικός σκοπός όλου αυτού είναι η ενδυνάμωση της πίστης σας στον Μεσσία, Ιησού Χριστό. Συνδέστε αυτά που διαβάζετε και μαθαίνετε με τη λατρεία σας στον οίκο Του. Αφήστε την καρδιά και τον νου σας να στραφούν σε Εκείνον. Συλλογιστείτε τι έχει κάνει Εκείνος για να σας φέρει πίσω στην παρουσία του Θεού – και τι θα κάνετε εσείς για να Τον ακολουθήσετε.

Σημειώσεις

  1. Το Έξοδος 33:7-11 αναφέρει μία «σκηνή του μαρτυρίου», όπου ο Μωυσής επικοινωνούσε με τον Κύριο, όμως αυτό δεν ήταν το περιβάλλον για τις θυσίες που περιεγράφηκαν στο Έξοδος και στο Λευιτικόν. Εκείνες οι θυσίες τελούνταν στη σκηνή που περιεγράφηκε στο Έξοδος 25-30, την οποία πρόσταξε ο Θεός να κατασκευάσει ο Μωυσής και τα τέκνα του Ισραήλ (βλ. Έξοδος 35-40). Αυτή η σκηνή, όπου ο Ααρών και οι γυιοι του τελούσαν θυσίες ζώων, συχνά αναφερόταν επίσης ως η «σκηνή του μαρτυρίου» (βλ., για παράδειγμα, Έξοδος 28:43, 38:30, Λευιτικόν 1:3).

  2. Βλ., επίσης, Ιακώβ 4:5, Ιερώμ 1:11.

  3. Βλ. Έξοδος 25:10-22.

  4. Βλ. Προς Εβραίους 10:19-20.

  5. Βλ. Έξοδος 40:12-13.

  6. Βλ. Έξοδος 28.

  7. Βλ. Λευιτικόν 16:12.

  8. Βλ. Ψαλμοί 141:2.

  9. Βλ. Λευιτικόν 16:14-15.

  10. Βλ. Κατά Ιωάννην 1:14.

  11. Βλ. Προς Εβραίους 8-10.

  12. Βλ. Μωυσής 5:4-12. Βλ., επίσης, Γένεσις 4:4.

  13. Βλ. Μωσία 15:8-9.