Nakomai, Iriirai
Maati 30–Eberi 5. “E Ongaki te Mate i Rouna n Aki Toki”: Itita


“Maati 30–Eberi 5. ‘E Ongaki te Mate irouna n Aki Toki,’: Itita,” Nakomai, Iriirai–Ibukin te Mweenga ao te Taromauri: Te O Tetemanti 2026 (2026)

“Maati 30–Eberi 5. ‘E Ongaki te Mate i Rouna n Aki Toki,’” Nakomai, Iriirai: Te O Tetemanti 2026

Ruanimaten Iesu ae akea kaaina

Kamataata n tamnein te ruanimate ae akea kanoana

Maati 30–Eberi 5: “E Ongaki te Mate i Rouna n Aki Toki”

Itita

Maiun Iesu Kristo bon “te kabanea ni kakaawaki n rongorongoia te botanaomata ni kabaneia” (“The Living Christ: The Testimony of the Apostles,” Gospel Library). Tera ae nanonaki n anne? Ni mwakorona, e bon kananonaaki bwa maiun te Tia Kamaiu e roota maiuia aomata nako ake a tia ni maiu ke naake a na maiu rimwi nakon te maiu ae akea tokina. Ko kona naba n taekinna bwa Mangautin Iesu Kristo, ni moan Tabatin te Itita anne, e reitiia ana aomata te Atua ni kabane rinanon rongorongon te aonaaba: naake a kaman bungiaki imwain Mangautina a kariaria te tai anne ma te onimaki (taraa Iakobwa 4:4), ao naake a bungiaki imwiina a tanrikaaki n uringnga ma te onimaki. Ngkai ti wareka rongorongon te O Tetemanti ao taetae ni burabeti, ti aki kona n noora aran Iesu Kristo, ma ti noori kakoaua iaon aia onimaki taan kakoaua n tai ake rimoa n aia ingainga nakon te Metia ao te Tia Kabooia. Ngaia are ngaira ake ti kaoaki bwa tina Uringnga ti kona n namakina te reitaki ma naake a ingainga Ibukina. Bwa te koaua Iesu Kristo e a tia ni katokai “iaona ara bure ni kabane” (Itaia 53:6, a kairaki katuruturuana), ao “inanon Kristo ni kabane a na bane ni kamaiuaki” (1 I-Korinto 15:22; kairaki katuruturuana).

te kanikinaa ibukin te kamatebwai

Iango ibukin te Kamatebwai n te Mweenga ao n te Taromauri

Burabeti ake ngkoa ao ni boong aikai a taekina koauan ana anga karea ni kamaiu te Tia Kamaiu.

A mwaiti kiibu n te O Tetemanti ake a kaota ana mwakuri n ibuobuoki te Tia Kamaiu ao ana karea ni kamaiu. Te taibora ae i nano a karinani tabeua kiibu aikai. Ngkana ko wareki kiibu aikai, tera te namakin ae roko iroum ibukin te Tia Kamaiu?

Te O Tetemanti

Te Nu Tetemanti

Te O Tetemanti

Takaria 9:9

Te Nu Tetemanti

Mataio 21:1–11

Te O Tetemanti

Takaria 11:12–13

Te Nu Tetemanti

Mataio 26:14–16; 27:3–8

Te O Tetemanti

Itaia 53:4

Te Nu Tetemanti

Mataio 8:16–17; 26:36–39

Te O Tetemanti

Itaia 53:7

Te Nu Tetemanti

Mareko 14:60–61

Te O Tetemanti

Taian Areru 22:16

Te Nu Tetemanti

Ioane 19:17–18; 20:25–27

Te O Tetemanti

Taian Areru 22:18

Te Nu Tetemanti

Mataio 27:35

Te O Tetemanti

Taian Areru 69:21

Te Nu Tetemanti

Mataio 27:34, 48

Te O Tetemanti

Taian Areru 118:22

Te Nu Tetemanti

Mataio 21:42

Te O Tetemanti

Itaia 53:9, 12

Te Nu Tetemanti

Mataio 27:57–60; Mareko 15:27–28

Te O Tetemanti

Itaia 25:8

Te Nu Tetemanti

Mareko 16:1–6; Ruka 24:6

Te O Tetemanti

Taniera 12:2

Te Nu Tetemanti

Mataio 27:52–53

Taetae ni burabeti ake a reireia taekan te Tia Kamaiu a rangi ni mwaiti riki ao ni matata inanon ana Boki Moomon. Iangoia bwa e kanga am onimaki ni kakorakoraki man kiibu n aron aikai: 1 Nibwaai 11:31–33; 2 Nibwaai 25:13; Motiaea 3:2–11; Aramwa 7:10–13.

Burabeti ni boong aikai a reitinako n riki bwa taan kakoaua aika a onoti iroun Iesu Kristo ao n Ana mwakuri n anga karea. Ngkai ko ongora nakon te maungatabu ni kabuta n te wiikente n te Itita aio, korei taian kakoaua iaon Kristo ake ko ongo. Tera ae reireiniko Iaona?

te kanikinaa n te tieminarii
E anganai Iesu Kristo te rau ao te kimwareirei.

Te Itita bon te tai ae kakukurei, ibukina bwa bon tain bukamaruan Ana Mwakuri ni Kamaiu ao Mangautin te Tia Kamaiu. Ma irarikin anne, n tain te Itita, a mwaiti aomata ake aki namakina te kukurei tao ni bukina aika mwaiti. Tera ae ko kona ni karaoia ni kabutanakoa ana rau ao ana kakukurei te Tia Kamaiu n te Itita aio?

Teuana te iango bon ukoran rongorongo inanon booki aika tabu iaon te rau ao te kimwareirei are e anga Iesu Kristo, n aron aikai: Taian Areru 16:8–11; 30:2–5; Itaia 12; 25:8–9; 40:28–31; Ioane 14:27; 16:33; Aramwa 26:11–22. Iangoia bwa ko na kanga n tibwai rongorongo aikai ma aomata tabeman. Te katooto, tao ko kona ni karaoi kaati ibukin te Itita n tibwaia, are a boboto iaon rongorongo aikai. Tataromwaaka bwa a na antai ae kainanoia ni karekea am kamauri ibukin te Itita. Ko na bae naba ni baireia n tibwaa am rongorongo iaon bwaai n reitaki, ike a kona n nooria aomata aika mwaiti.

Anene n taromauri iaon Kristo ao te Mangauti, n aron “He Is Risen!” (Anene n Taromauri, nambwa. 199), e kona naba ni buoka namakinan te rau ao te kimwareirei n tain te Itita. Kakaei mwakoro n taeka i nanon te anene are, n am iango, e karokoa te kimwareirei n tain te Itita.

Taraa naba Jeffrey R. Holland, “I Aki Anganingkami n Ai Aron te Aba,” Riaona, Meei 2021, 35–38; Mark S. Palmer, “E na Oneaki Nanokawakira bwa Kakatongara,” Riaona, Meei 2021, 88–90.

E kamaura Maria Iesu itinanikun Ruanimatena

Bukin Tera Ngkai Ko Tang, iroun Simon Dewey (taekana)

Bwa ibukin Ana Mwakuri ni Kamaiu, iai mwaakan Iesu Kristo ni buokai n tokanikai iaon te bure, te mate, te kataaki, ao mamara n aekaia nako.

Aio te waaki ni kakukurei are e na kona ni buokiko n norii kakabwaia aika mwaiti ake a roko rinanon ana Mwakuri ni Kamaiu Iesu Kristo. Warekii kiibu ni koroboki aika tabu aika inano iaon tera ae e buokiira n tokanikai iai Iesu Kristo. Kataia bairei taian kibu inanon mwakoro aikai; te bure, te mate, kataaki, ao mamaara (tabeua kiibu a kona ni bootau nakon mwakoro aika mwaiti). Ngkai ko warekii, tera te namakin ae roko iroum ibukin te Tia Kamaiu?

Ko na kanga ni kabwarabwara nakon raraom ae tiaki te Kiritian bwa bukin tera e kakawaki Iesu Kristo iroum? Ana rongorongo Unimwaane Ahmad S. Corbitt “Ko Ataia bwa Bukin Tera Ngai ae te Kiritian I Kakoaua Kristo?” (Riaona, Meei 2023, 119–21) e kona ni ibuobuoki.

Taraa naba Reyna I. Aburto, “Akea Ana Tokanikai te Ruanimate,” Riaona, Meei 2021, 85–87; Topics and Questions, “Atonement of Jesus Christ,” “Resurrection,” Gospel Library.

N tokin te tai Iesu Kristo e kabwakaa boon kamaiuakiu.

Tera ae ko reiakinna man kiibu aikai iaon kabooan kamaiuakira iroun Iesu Kristo: Itaia 53:3–5; Motiaea 3:7; Reirei ao Berita aika Tabu 19:16–19? Tera ae e anga Tamara are i Karawa bwa kabooara? (taraa Ioane 3:16).

Ibukin iango riki tabeua, taraa te beeba ni kaongora n te namwakaina aio n te Riaona ao Ibukin Kakorakoraia Kairake maekatiin.

te kanikinaa n aia mwakoro ataei

Iango ibukin Reiakinaia Ataei

E korakai ao ni mate ibukiu Iesu Kristo.

  • Wiikin te Itita bon te tai ae tamaroa n reiakiniia am ataei bwa tera ae e karaoia te Tia Kamaiu ibukira i Keketemwane ao iaon te kaibangaki. Ko kona ni moanna ma kaotan tamnei aika inano ao ni kariaia bwa a na marooro iaona bwa tera ae e riki n te tamnei. Inanon aia tai am ataei n tarai tamnei, ko kona ni warekii kiibu ake a kabwarabwara aron te bwai ae riki aio (taraa Mataio 26:36–46; 27:35–50; Ruka 22:39–46; Ioane 19:16–30). A kona am ataei ni kaotii aron bwaai aika riki n te tamnei are a ongo inanon kiibu aikai.

mwakorokoron bwaai aika a karika tamnei Iesu i Ketetemwane ao iaon te kaibangaki

Te maing: Kristo i Ketetemwane, iroun Harry Anderson. Te atai: Taurakin Kristo, iroun Harry Anderson

  • Ti kanga ni kakabwaiaaki ibukin ana anga karea Iesu ibukira? Buokiia am ataei ni kakaei taeka ao kibu n taeka ae e kaekaa te titiraki aei ni Itaia 53:4–12; Aramwa 7:11–13; ao Reirei ao Berita aika Tabu 19:16–19. Tibwaia i marenami ami namakin iaon te Tia Kamaiu imwin warekan kiibu aikai.

E a mangauti Iesu Kristo ibukiu.

  • Ko kona ni kabongana te iteraniba n te waaki ni kakukurei n te wiiki aei ke tamnei tabeua aika inanon te kabwarabwara aei n karakina nakoia am ataei karakinan te Mangauti (taraa naba “E a Uti Iesu,” inanon Karaki man te Nu Tetamenti, 139–44). Imwiina kaoia am ataei bwa a na karakina te karaki nakoim.

  • Iangoia bwa kona kanga ni buokiia am ataei ni kunea te kimwareirei n tain te Itita aio. Te katooto, kam kona n uaia n anenea kunan te Itita ae mamaten nanomi, n aron “Christ the Lord Is Risen Today” (Anene n Taromauri, nambwa 200) ke “Gethsemane” (Gospel Library). Ni kakaean kuna tabeua iaon te Mangauti ko kona n tarai abentekiti n atuun reirei n Anene n Taromauri ao Aia Boki n Anene Ataei. Kam kona ngkoe ao am ataei n tibwaia imarenami bwa bukin tera ko tangirii kuuna aikai ao tera am namakin ngkai ko anenei. Tera ae ti reiakinna man anene aikai iaon Tamara are i Karawa ao Iesu Kristo?

A kona ataei n namakina te Tamnei ma a kainanoa buokaia n kinaa aron Namakinana. Reiakiniia ataei iaon kawai aika a kakaokoro are e reitaki ma ngaira iai te Tamnei. Buokiia bwa a na kinaa Bwanaana ngkana E taetae nakoia. Aio e na buokiia ni karikirakea te anua n ukora ao ni mwakuri iaon oin aia kaotioti rinanon nako maiuia” (Reirei n Ana Kawai te Tia Kamaiu32). Te katooto, n tain am anene ma am ataei iaon te Tia Kamaiu, taraa tamnein Iesu, ke warekii karaki Iaona, tibwaia imarenami namakin n tamnei ake kam karekei.

  • Te Gospel Library iai inanona taian witeo ibukin te Itita are a kona ni kukurei ni matakuakinna am ataei. Tao ko kona ni kariaia bwa a na bon rinea are a kan matakuakinna. Titirakiniia bwa tera ae a reiakinna iaon Iesu Kristo man te witeo. Ko kona naba n tuangiia bwa a na koreia ni kauarerekea te rongorongo man te witeo n ti teuana te tiententi.

Burabeti a kakoaua Iesu Kristo ao Ana Mwakuri ni Kamaiu.

  • Ngkai ngkoe ao am ataei kam uaia ni mataku n te maungatabu ni kabuta n te wiikente n te Itita aio, buokiia bwa a na noria ngkana temanna te tia kaota koauan te Tia Kamaiu e kaota ana koaua iaon te Mangauti. Tao kam kona ni karaoa te takakaro iaona—kaoiia bwa a na teirake n te tai are a ongo te taeka n aron Itita ke Mwakuri ni Kamaiu ke Mangauti. Tibwatibwa imarenami bwa bukin tera kam kakaitau ibukin ana koaua te burabeti ae maiu iaon te Tia Kamaiu.

Ibukin iango riki tabeua, taraa te beeba ni kaongora n te namwakaina aio n Te Rao maekatiin.

korobannan Iesu imwin te Mangauti

Ibukin te Kantaninga Aei, iroun Yongsung Kim. Kariaia ibukin te tamnei havenlight.com

Aia iteraniba Moanrinan ibukin te waaki ni kakukurei: E a mangauti Iesu ibukiu