Xkawresinkil qib’ re xk’ulb’al li Kolonel

Naq wanko sa’ xkutankil li Ralankil, xin’ok chixk’oxlankileb’ li ani najt wankeb’ rik’in li rochoch, maare a’aneb’ ajwi’ li k’iila misioneer li wankeb’ sa’ xk’anjel anajwan.

Naq wankin sa’ lin mision aran Inglaterra chiru li 1960, a’an xb’een sut naq ink’a’ xinnumsi li Ralankil sa’ wochoch. Yookin chi k’anjelak aran Swindon, Inglaterra.

Maare yal 90 kutan xteeb’al chaq li tenamit Swindon choq’ reheb’ li misioneer. Yal to’oninb’il qana’aj choq’ reheb’ li qach’utam. Ke’wan wiib’ oxib’ li ak’ komon sa’ qayanq—a’an xtiklajik jun li rama.

Chiru li euw re Ralankil, laa’in ut li wochb’een, laj Elder Noel Luke, xqaye naq toowulaq rik’ineb’ li junkab’al sa’ li tenamit re naq too’aatinaq chirix li Ralankil ut taqak’e rosob’tesinkileb’. Chaq’al ru li q’ojyin, ut sa’ li choxa xlemtz’un chaq li po chiru naab’al li choql, jo’kan naq xqeek’a li Dios sa’ qach’ool. Sa’ junpaat xqak’e reetal naq chixjunileb’ li junkab’al yookeb’ chirilb’al sa’ kax mu jun li raarookil aj payas ut aj b’ichanel, laj Harry Secombe xk’ab’a’. Kixb’icha jun li b’ich, “Choohawil sa’ li qochoch” xk’ab’a’. Kixb’icha li loq’laj raatinul chi jo’ka’in:

Choohawil sa’ li qochoch.

Makanab’ li maak chi ok.

Choohaawil re naq tooxik

Aawik’in chi junelik.

Naq xqab’i li b’ich, x’el xya’al li qu. X’el lix yaab’ sa’ chixjunil li tenamit, ut xyaab’ak sa’ komonil toj sa’ li santil choxa b’ar wi’ eb’ li choql xsutq’isi chaq. Li Elder Luke ut laa’in kaw xqeek’a naq laa’o lix moos li Qaawa’ aj Kolol qe, li Jesukristo, ut naq yooko chixyalb’al qaq’e chixtenq’ankileb’ li ralal xk’ajol li qaChoxahil Yuwa’.

Sa’ li mision xink’e reetal naq arin sa’ li ruchoch’och’, najt wanko chiqajunilo rik’in li qochoch—a’an li qochoch sa’ choxa. Naru naqeek’a xsahil li ochoch a’an naq nokok’anjelak chiru laj Kolol qe.

Anajwan, li Iglees naxye naq taqawaklesi li saqen naxk’e li Jesukristo choq’ re li ruchich’och’, chiru ajwi’ xq’ehil li Ralankil. Li Iglees wan jun xk’anjel, a’an Li Saqenob’resink xk’ab’a’, li nokoxtenq’a chixk’oxlankil li Kolonel. Sa’ li k’anjel a’an, naqak’e xtenq’ li wankeb’ sa’ rajb’al ru ut nokok’anjelak jo’ chanchan li Kristo.

Sa’ li chihab’ xnume’, li Iglees xtikib’ Li Saqenob’resink rik’ineb’ li nimla kax mu sa’ li Plaza Times aran Nueva York.

Laa’in ut li xMaria xoowan aran naq xe’xk’utb’esi lix yo’lajik li Kolonel chiruheb’ li ninqi kax mu. Jwal kaw xweek’a a’an sa’ lin musiq’. Sa’ li chihab’ a’in, naab’aleb’ chik li tenamit ak xe’xsume li k’anjel xb’aanuman aran Plaza Times.

Naq wankin Nueva York choq’ re Li Saqenob’resink, xwil naq neke’xyal xq’e chixk’utb’esinkil li chaab’il b’atz’uul ut jalam-uuch sa’ xventaaneb’ li k’ay.

Xwil sa’ li periodico New York Times jun li perel li naxye: “Xe’q’aj li k’utb’esink sa’ ventaan. Jo’ ajwi’ eb’ laj loq’onel.” Li hu a’an xch’olob’ naq k’aynaqeb’ chixk’ochob’ankil li b’atz’uul ut li jalam-uuch sa’ lix ventaaneb’ li k’ay sa’ li Quinta Avenida, Nueva York. Naq xwil laa’in, chanchan naq maajun reheb’ li k’utb’esink a’an naxk’ut reetalil li Ralankil chi moko li Kristo jo’ k’uula’al.

Naq yookin chirilb’al li periodico, xnaq sa’ inch’ool naq eb’ li k’ay li wankeb’ aran Lago Salado naq toj saaj inyu’am junelik neke’xk’utb’esi li Kristo jo’ k’uula’al. Xnaq ajwi’ sa’ inch’ool naq jun li k’ayil sa’ li Medio Oeste re li Estados Unidos kiraj reetalinkil li Ralankil re naq te’xwaklesi xsahil li Ralankil, ut re ajwi’ xkelonkil chaq aj loq’onel rik’ineb’. Ke’xk’e jun li nimla bandera li naxye, “Wi ta taak’ulunq li Kristo anajwan, ani raj aj-ik’in taawulaq?” Rub’el li bandera a’an, ke’xyiib’ jalan jalanq li k’utb’esink. A’aneb’ a’in li k’utb’esink li jultikeb’ we:

• Kiwan jun li naxk’utb’esi li cheek aj ixq sa’ xch’aat, ut wan aj ilol yaj chixk’atq. Anchal jwal yaj wan li ixq.

• Li xkab’ naxk’utb’esi jun li na’b’ej li toje’ xyo’la xk’uula’al. Nak’utun li sahil ch’oolej sa’ rilob’aal.

• Li rox naxk’utb’esi li kok’al li yookeb’ chi yaab’ak sa’ junkab’al. Ch’olch’o naq wan xmajelal li wa, ut naq yal ajlanb’il li maatan te’xk’ul choq’ re li Ralankil.

• Xkaa li k’utb’esink nareetali li junkab’al jwal b’ihom, ut naab’aleb’ lix maatan sa’ li Ralankil.

• Li ro’ naxk’utb’esi li junkab’al neb’a’, a’b’an tuulaneb’ xch’ool ut neke’saho’ li kok’al chi b’ichank sa’ komonil.

Naq nink’oxla li bandera li naxye, “Wi ta taak’ulunq li Kristo anajwan, ani raj aj-ik’in taawulaq?”, nink’e reetal wiib’ li na’leb’.

Xb’een, naqanaw naq maajun tixnaw xkutankil chi moko xhoonalil li xkab’ xk’ulunk li Kolonel.

Xkab’, chan li Awa’b’ej Russell M. Nelson sa’ li jolomil ch’utub’aj-ib’, li Jesukristo “taasutq’iiq wi’chik sa’ li ruchich’och’ jo’ li Mesias chiru jun mil chihab’.” Re xkawresinkil qib’, li Awa’b’ej Nelson xye naq tento “taqaq’axtesi li qayu’am chi ak’il sa’ ruq’ li Jesukristo.” Jo’kan naq maare jwal us raj wi ta li bandera tixye, “Wi ta li Kristo taak’ulunq anajwan, anihaqeb’ raj li kawresinb’ileb’ chixk’ulb’al?”

Naq nintz’il rix li k’utb’esink sa’ li ventaan, nink’e reetal naq ka’ajwi’ neke’xk’ut chan ru wankeb’ li kristiaan rik’in li tumin ut sa’ tz’ejwalej, ut ink’a’ neke’xk’ut chan ru wankeb’ sa’ xmusiq’. Sa’ li ventaan, wan reetalileb’ li ani yaj, li kaw rib’, ut li toj ak’ xyo’lajik jo’ k’uula’al. Wankeb’ ajwi’ li b’ihom ut li neb’a’. A’b’anan li qachihab’, li qakawilal, ut li qatumin ink’a’ neke’xk’ut li k’a’ru aajel ru, a’an li qamusiq’.

Sa’ li hu Tzol’leb’ ut Sumwank, naxye k’a’ru naxk’e qak’ulub’ chixk’ulb’al li kub’iha’ sa’ lix Iglees li Kristo. Li jwal na’ajman, a’an naq taqatuulanob’resi qib’, ut naq “yot’b’il qach’ool ut tuulan qamusiq’” naq yooko chixjalb’al qak’a’uxl ut chi k’anjelak “chiru [li Jesukristo] toj sa’ roso’jik.” Naqaj too’ok jo’ “xtzolom li Jesukristo” ut naq tooxik chi uub’ej sa’ xb’ehil li sumwank li nokoxkawresi chi osob’tesiik sa’ xk’ab’a’ lix tojb’al rix li maak.

Li Kristo, a’an tz’aqal aj k’utunel chirix chixjunil li k’a’aq re ru. A’an kixye, “K’ehomaq reetal, laa’in li saqen; laa’in xinb’aanu cheru li tento taa’uxq.” Naq naqatz’il rix chan ru wan li qamusiq’, us raq naq taqil li k’a’ru kixk’ut li Jesus. Li Kolonel kixk’ut li b’e b’ar wi’ taqataw xsahil qach’ool ut xyaalalil li qayu’am anajwan jo’ ajwi’ chi junelik. Li sahil ch’oolejil, a’an tz’aqal li naqeek’a sa’ li Ralankil.

Sa’ Jwan 19:5 naqil naq laj Pilato kixk’am li Jesus chiruheb’ li neke’raj xkamsinkil. Kiwan “lix koroon k’ix ut lix kaqi aq’.” Ut chan laj Pilato reheb’, “Wahi’ li winq!”

Sa’ xkutankil li Ralankil a’in, qilaq junpaataq li Winq, a’an li Kristo, ut li maatan ak xk’e choq’ qe.

Xb’een, qak’oxlahaq lix yo’lajik rik’in xwankil li Dios.

Naqanaw naq li k’uula’al a’in, li naqanima ru sa’ li Ralankil, a’an li K’ajolb’ej Junaj Chirib’il chiru li Yuwa’b’ej. Kireechani xwankilal li junelik yu’am rik’in lix Yuwa’—re naq taaruuq tixyo’ob’tesi xyu’am xjunes rib’. Ut kireechani lix wankilal li kamk rik’in lix na’. Chalen chaq xtiklajik kisik’e’ ru choq’ re lix santil k’anjel.

Sa’ Mateo 1:23 naxye, “K’ehomaq reetal, li tuq’ixq taawanq sa’ yu’am, taarala jun li k’uula’al, ut Emmanuel te’xk’e choq’ xk’ab’a’, chi jalb’il ru naraj naxye: “Li Dios qik’in.””

Xkab’, chak’oxla lix yu’am li maak’a’ xmaak, ut li k’a’ru kixk’ut chiqu. Us ta kixnumsi li jar paay chi rahilal, ch’a’ajkilal, ut xyalb’al rix, toj kixb’aanu li k’a’ru taqlanb’il chixb’aanunkil. A’an aj k’utunel chiqu, ut xkanab’ reetalil li b’e tento taqak’am. Kixq’axtesi xyu’am choq’ reheb’ li neb’a’, li wankeb’ xmajelal, li yaj, ut li ch’a’ajkilanb’il, ut choq’ re xb’aanunkil li loq’laj k’anjel li maa’ani chik kiru chixb’aanunkil.

Rox, chak’oxla lix kamik, lix waklijik chi yo’yo, ut lix tojb’al rix li maak.

Re xch’olob’ankil xyaalal lix tojb’al rix li maak, li hu Jultika Lin Evangelio naxye li chaab’il aatin a’in: “Re xtojb’al rix li qamaak, li Kolonel kixk’ul rahilal sa’ Getsemani, kikam chiru li krus, ut kiwakli chi yo’yo. Kixk’ul rahilal li q’axal nim—toj reetal naq ki’el xkikʼel ruuchil tiqobʼ.””

Sa’ Tzol’leb’ ut Sumwank 76:41 naxye: “Naq aʼan kichal saʼ li ruchichʼochʼ, aʼ li Jesus, re taakʼeheʼq chiru krus choqʼ re li ruchichʼochʼ, ut re riiqankil lix maak li ruchichʼochʼ, ut re xsantobʼresinkil li ruchichʼochʼ, ut re xchʼajobʼresinkil chiru chixjunil li maaʼusilal.”

Lix tojb’al rix li maak xb’aan li Jesukristo, a’an li maatan q’axal nim sa’ xyanqeb’ li winq chalen chalen. Chiqajunilo xoomaakob’k, ut ka’ajwi’ sa’ xk’ab’a’ lix tojb’al rix li maak xb’aan li Jesukristo naru naqak’ul li uxtaan ut toowanq rik’in li Dios.

Xkaa, kawresi aawib’ choq’ re li xkab’ xk’ulunik li Kolonel.

Sa’ li Najter Chaq’rab’, laj Job kixye naq li Jesus “taaxaqliiq sa’ roso’jikeb’ li kutan sa’ xb’een li ruchich’och’.” Ut li Awa’b’ej Russel M. Nelson kixye ajwi’ naq “[li Kristo] tixjolomi xk’anjel lix Iglees chalen chaq li najter Jersualen jo’ ajwi’ li Ak’ Jerusalen.” Wanko anajwan sa’ xhoonalil li kawresink-ib’ re xk’ulb’al a’an. Li loq’laj hu naxye: “Kawresihomaq eerib’ choq’ re li xnimal ru xkutan li Qaawa’.”

Xraqik li na’leb’ tinye, a’an naq chera ut chexk’anjelaq chiru li Qaawa’. Naq naqatz’il rix chan ru wanko sa’ qamusiq’ ut sa’ qakawilal re xk’ulb’al li Kolonel, tento xb’een wa naq “taara li Qaawa’ laa Dios chi anchal laa ch’ool, chi anchal laa waam ut chi anchal laa k’a’uxl.” Ut xkab’, “taara laa was aa wiitz’in jo’ naq nakara aawib’ laa’at.”

Li qarahom choq’ re li Dios ut choq’ reheb’ li qas qiitz’in, a’an tz’aqal li naxk’ut chan ru wan li qamusiq’. Wi naqara li Dios, taqapaab’ lix taqlahom. Ut wi naqara li qas qiitz’in, taqatenq’aheb’ ut took’anjelaq jo’ ruq’ li Kolonel.

Sa’ li Tzo’leb’ ut Sumwank, li Kolonel naxye li aatin a’in: “Relik chi yaal, laa’in tinte xch’ooleb’ li tenamit, ut … tinxaqab’ jun iglees rik’in laa wuq’.”

Tz’aqal li taqab’antioxi wi’ li Kolonel chiru xkutankil li Ralankil, a’an li k’anjelak jo’ xmoos—a’an ajwi’ li k’anjelak jo’ li ruq’ a’an sa’ li ruchich’och’.

Sa’ li chaab’il q’ehil a’in, naq yooko chixninq’ehinkil xyo’lajik li Qaawa’ aj Kolol qe, a’ li Jesukristo, ninye naq yo’yo a’an. A’an aj K’utunel chiqu, aj Aatinanel chiqix chiru li Yuwa’b’ej, ut kixb’aanu chixjunil li k’a’ru ki’ajman re naq tooruuq chi sutq’iik sa’ xwankil li Yuwa’b’ej ut li K’ajolb’ej. Chaab’il li qana’leb’ naq naqataaqe li Jesukristo ut naqak’ul li maatan li kixk’e chaq.

Nimaq taxaq xloq’alil li Ralankil a’in choq’ eere naq nekejayali rik’in li Jesukristo.

Sa’ xk’ab’a’ li Jesukristo, amen.