Eb’ li ch’utam re Ralankil
Xyo’la li Kristo choq’ aawe


9:55

Xyo’la li Kristo choq’ aawe

Li ch’utam re Ralankil re li Xb’eenil Awa’b’ejil re 2024

Domingo, 8 re diciembre, 2024

Jwal ch’ina-us li b’ichank ut li wajb’ak. Ninb’antioxi re li coro, li orquesta, ut eb’ laj b’eresinel b’ich. Ink’a’ nekexwil, a’b’an ninnaw naq wankex aran.

“Niño santo, niño humilde” a’an jun reheb’ li b’ich q’axal nawulak chiwu.

Li karneer ke’war najter

Naq ke’yo’lek aj ilol re.

Li esil sa’ loq’alil

Ki’ab’iman ut ke’xtaaqe.

Sa xch’ooleb’, maak’a’ li ra,

Ke’xjap reheb’ chiru eq’la,

Xyo’la li Kristo choq’ aawe.

Kiyo’la chaq choq’ aawe!

Naq toj ka’ch’inin chaq, lin na’ inyuwa’ neke’xye we “xTammy Karneer,” ut naq li loq’laj hu na’aatinak chirix laj ilol karneer ut lix ketomq, nink’oxla naq yoo chiwaatinankil laa’in.

A’an ajwi’ li nink’oxla naq ninwab’i resilal li Ralankil, naq eb’ li anjel ke’xk’utb’esi rib’ chiruheb’ laj ilol karneer li yookeb’ chirilb’aleb’ lix xul chi q’eq. Xink’oxla wib’ aran ut xink’oxla chan raj ru wi ta xinnach’ok chixk’atq li k’uula’al sa’ xwa’leb’aal li xul. Toj neke’wulak chiwu li jalam-uuch a’an rajlal chihab’ naq nink’oxla lix yo’lajik li Jesus.

Jun chik li na’leb’ nawulak chiwu xk’oxlankil nachal sa’ li seraq’ kixwotz li Elder John R. Lasater.

K’iila chihab’ chaq, li Elder Lasater kiwulak sa’ jun tenamit aran Africa jo’ jun aj k’anjel sa’ li gobierno.

Sa’ jun kutan, naq yookeb’ chi b’eek sa’ jun siir li b’eleb’aal ch’iich’, kik’ulman jun li toch’e’k. Lix ch’iich’ li Elder Lasater kiwulak sa’ xb’een jun li b’ool, ut aran kiril naq li ch’iich’ wan toj chi uub’ej kixxaqab’ rib’. Kixye, “Li k’a’ru kiwil nakana sa’ ink’a’uxl chiru k’iila chihab’ toj anajwan.”

Jun li tiix aj ilol karneer, li jutju xt’ikr jo’ chaq sa’ xkutankil li Kolonel, xaqxo chixk’atq li ch’iich’ ut yoo chi aatinak rik’in laj ch’e’ol re. Nach’ aran wan xketomq, maare o’laju li karneer.

Li ch’iich li wan toj chi uub’ej kixten jun li karneer, chan laj ch’e’ol re lix ch’iich’ li Elder Lasater. Ut xb’aan naq a’an lix ch’iich’ li rey, laj ilol karneer wan xk’ulub’ chixpatz’b’al jun cient xb’een lix tz’aq li karneer. A’b’an li chaq’rab’ a’an naxye ajwi’ naq tento taakamsimanq li karneer ut taajek’imanq lix tib’el sa’ xyanqeb’ li tenamit.

Toja’ ut naq laj ch’e’ol ch’iich’ kixye, “A’b’an il, laj ilol karneer moko naxk’ul ta li tumin; maajun wa neke’xk’ul.” Naq li Elder Lasater kixpatz’ re k’a’ut, kixye, “Xb’aan lix rahom choq’ reheb’ lix karneer.”

Ke’ril naq laj ilol karneer kixwutzub’ rib’, kixxok li karneer sa’ ruq’, ut kixlan sa’ xb’asalal li raq’. Ink’a’ naxkanab’ xjilb’al li karneer, ut naxk’iilasuti xyeeb’al jun li aatin, ut naq li Elder Lasater kixpatz’ k’a’ru naraj naxye li aatin a’an, ke’xye re, “Oh, yoo chixyeeb’al lix k’ab’a’. Chixjunileb’ lix karneer wankeb’ xk’ab’a’, xb’aan naq a’an laj ilol reheb’, ut eb’ li chaab’il aj ilol karneer neke’xnaw ru lix karneer rik’ineb’ lix k’ab’a’.”

Sa’ Isaias nayeechi’iman qe, “Tixq’aluheb’ lix kok’ karneer ut tixq’uneb’.”

Wi wan k’a’ru najultiko’ qe malaj naqeek’a sa’ li kutankil a’in re Ralankil, a’anaq raj naq reho a’an. Ma jultik eere naq li Kristo kixye re laj Pedro: “Chach’oolaniheb’ lin karneer”?

“Anajwan sa’ lix tenamit laj David, xyo’la choq’ eere jun aj Kolonel, a’an li Kristo, li Qaawa’.”

“Xb’aan naq yo’lajenaq choq’ qe jun li k’uula’al, k’eeb’il chaq qe jun li alalb’ej.”

A’an kiyo’la re qawaklesinkil chiqajunjunqal. Rik’in naq qe laa’o li Kristo, a’an ajwi’ aawe laa’at. Li Kristo, li k’uula’al, kiyo’la choq’ aawe.

A’b’an laj Isaias naxye ajwi’, “Chiqajunilo xoosach jo’eb’ li karneer.” Maare wan naq chiqajunilo naqeek’a naq yooko chi b’eek yalaq b’ar jo’ jun karneer li sachso xb’e. Anajwan, laa’in ninye naq laa’o li rahob’tesinb’il karneer chiqajunilo, ut naq naqaj ru jun chaab’il aj ilol qe li tooxq’alu sa’ ruq’ rik’in rahok. Xb’aan naq arin sa’ li ruchich’och’, chiqajunilo wan qatoch’olal li na’ajman ru xyiib’ankil.

Ut nink’oxla naq li hoonal b’ar wi’ jwal kaw wi’chik naweek’a naq tinwaj ru junaq aj Kolol we, a’an li domingo sa’ xhoonalil li loq’laj wa’ak. Aran nink’am lin ch’ool chi yot’b’il ut nink’oxlak chirixeb’ li aatin ut li eetalil sa’ li “hoonal a’in re ak’o’k sa’ musiq’ej.” A’b’an wan naq naraho’ inch’ool xb’aan naq nin’ok chixk’oxlankil li xamaan xnume’, ut nink’e reetal naq aran wankeb’ ajwi’ li maak li ak xink’oxla wiib’ xamaan chaq. Ut naweek’a tz’aqal xyot’ik inch’ool malaj xnimal inluktajik.

Ma nakak’ul ajwi’ chi jo’kan?

Anajwan nekexinb’oq chixyalb’al jalan chik li na’leb’. Sa’ li hoonal a’an jwal loq’ chiru laa xamaan, wi nakaweek’a naq luktajenaqat, k’oxla naq li Jesus yoo chab’oqb’al rik’in laa k’ab’a’, ut jilon rik’in a’an. Chawil li Kolonel sa’ laa k’a’uxl, chi saqen ru li rilob’aal ut chi teeto ut ye’yo lix tel chawu, ut naxye: “Ak xinnaw naq ok re chi raho’k sa’ laa ch’ool! A’an aj-e naq xinchal sa’ li ruchich’och’ ut xink’ul li rahilal.” Lix tenq’, li rusilal, wan choq’ aawe anajwan, moko toj sa’ xraqik ta li b’e b’ar wi’ nakak’oxla naq ak tuqtu xkana chixjunil. Ani ta wi’ nawulak aran? Maajun li ninnaw ru laa’in.

Jultikaq eere, nokoxik sa’ li iglees, sa’ lix loq’laj wa’ak li Qaawa’, re k’irtesiik, a’b’an re ajwi’ naq saq qu taqeek’a qib’.

K’iila chihab’ chaq, naq yookin chi k’anjelak sa’ li Tzoleb’aaleb’ reheb’ li Kok’al, yookin chi aatinak chirix jun kristiaan toje’ xkub’e xha’. Kinye naq maare jwal saq wi’chik ru sa’ xyanqeb’ li komon sa’ li Iglees. Aran, jun chik li al kixtaqsi li ruq’ chi junpaat ut kixye, “Naru naq saq qu ajwi’ laa’in chanchan a’an xb’aan naq xkub’e inha’ ut nink’ul li loq’laj wa’ak.” Chi wan b’ayaq inxutaan kinye, “Hehe’, a’an li xwaj xyeeb’al—li k’a’ru xye a’an.”

Ex wamiiw, ma tz’aqal najultiko’ qe ut ma tz’aqal naqapaab’ li nimla na’leb’ a’in? Wi yooko chixyalb’al qaq’e chixpaab’ankil li qasumwank rik’in li Dios—junelik yooko chi sutq’iik, chixyeeb’al resil li qab’aanuhom, ut chixjalb’al li qak’a’uxl—naru tooch’aje’q wulaj wulaj. Ut rik’in li loq’laj wa’ak, naru naqeek’a qib’ chi saq qu, chanchan ajwi’ naq xkub’e qaha’.

Choq’ we laa’in, a’an li xinxtenq’a chi hilank chiru li hilob’aal kutan. Moko yal hilank ta sa’ tib’elej, hilank b’an chiru lix yot’ik inch’ool ut inxiw, xpaaltil inna’leb’ ut xq’unal inmetz’ew. Us ta yal chiru jun kutan!

Jun reheb’ li seraq’ li jwal ch’ina-us sa’ li loq’laj hu nokoxtenq’a chirilb’al li hilank a’an. Sa’ lix Hu laj Mormon, naq li Kolonel narula’aniheb’ xkomoneb’ chik “lix karneer” sa’ li ch’och’ America, ut chirix naq kixnaw k’a’ru neke’raj us ta ink’a’ ke’xye, naxb’oqeb’ li tawasinb’ileb’—li yeeq roq, li mutz’, li tz’ap xik, malaj li “tawasinb’ileb’ chi yalaq chan ru”—naq te’nach’oq rik’in.

Nink’oxlaheb’ li tzoltzo ke’chal, li ilb’il chi us naq yajeb’. A’b’an sa’ lin k’a’uxl, neke’wil ajwi’ li ani chanchanin laa’in, li tzoltzooko ajwi’ aran a’b’an wan qach’a’ajkilal li ink’a’ naru rilb’al rik’in li xsa’ uhej. Kixb’oqeb’ li neke’xnumsi yalaq rahilal, “ut a’an kixk’irtesiheb’ chixjunjunqaleb’.”

K’ehomaq reetal naq sa’ li esilal a’in, ink’a’ naxye naq kixb’aneb’. Nawulak chiwu xk’oxlankil naq jalan wi’ li b’anok ut li k’irtesink. Wan naq li b’anok nokoxsutq’isi jo’ chanru ak xoowan chaq, jo’ naqoyb’eni. A’b’an jalan wi’ li k’irtesink. Li k’irtesink naxtz’ejwaleji li qatoch’olal, ut naxjal chan ru wanko.

Jo’ ajwi’ li Kolonel, us ta kiwakli chi tz’aqal re ru, toj kik’utun reetalil li rahilal sa’ li ruq’, li roq, ut lix k’atq xsa’—re xk’utb’esinkil naq maajun wa toosachq sa’ xch’ool ut naq rik’in li rapleek kixk’ul a’an, nokok’irtesiik. Ut sa’ li kutan naq li Kolonel kixk’irtesiheb’ a’an, maare kixq’aluheb’ ajwi’ chi junjunqal.

Anajwan ajwi’, maare jorb’il nakaweek’a aawib’ ut maare ink’a’ ch’olch’o chawu ma tatk’iraaq. A’b’an, ma tz’aqal yaal a’an? Rajlal domingo sa’ li loq’laj wa’ak, li Kristo nakatxwaklesi chiru li poqsil b’e ut nakatxlan sa’ xb’asalal li raq’, ut nakatxq’alu sa’ xninqal lix tel.

Chiru li santil q’ojyin a’an re li Ralankil, jun li anjel kixwotz li chaab’il esil, a’an li esil re sahil ch’oolejil. “Li ani nim chaq xwankil kixkub’si rib’—a’ li Choxahil aj Ilol Karneer li ki’ok jo’ li Karneer.” Li “xReyeb’ li Rey, sa’ xwa’leb’aal li xul. Sa’ qarahilal, xyo’la jo’ qatenq’al.” Nink’oxla naq li anjel yoo chixyeeb’al, “Laa wamiiw, laa wamiiw toje’ xk’ulun. Ut wi taanaw naq nach’ nakatxk’aak’ale, naq ak xapaab’ a’an chi anchal aach’ool naq katwan chaq rik’in junxil, wi ta taanaw li mayej ok re chixb’aanunkil choq’ aawe, ut naq junelik tatxtenq’a chi sutq’iik rik’in li Dios, taaseeb’a raj aawib’ chixk’ulb’al a’an sa’ xwa’leb’aal li xul.”

Ninch’olob’ xyaalal naq li K’uula’al sa’ xwa’leb’aal li xul, li naqaloq’oni ut maare naqak’oxla chan raj ru xq’alunkil sa’ qatel, kik’ulun tz’aqal chixb’aanunkil a’an choq’ qe laa’o.

Relik chi yaal, Kristo li k’uula’al kiyo’la choq’ aawe!

Sa’ xk’ab’a’ li Jesukristo, amen.

Eb’ li raqalil

  1. “Niño santo, niño humilde,” Biblioteca del Evangelio

  2. Chi’ilmanq John R. Lasater, “Los pastores de Israel,” Liahona, julio 1988.

  3. Isaias 40:11.

  4. Jwan 21:15–17; tiqb’il xkawil li aatin.

  5. Lukas 2:11; tiqb’il xkawil li aatin.

  6. Isaias 9:6; tiqb’il xkawil li aatin.

  7. Isaias 53:6.

  8. Jolomil K’anjenel Hu: Li k’anjelak sa’ Lix Iglees li Jesukristo Reheb’ laj Santil Paab’anel sa’ Roso’jikeb’ li Kutan, 29.2.1.1, Biblioteca del Evangelio; chi’ilmanq ajwi’ Patrick Kearon, “K’ulb’ilat sa’ li iglees re sahil ch’oolej,” Jolomil ch’utub’aj-ib’ re octubre 2024.

  9. 3 Nefi 15:17; chi’ilmanq ajwi’ Jwan 10:16.

  10. 3 Nefi 17:9.

  11. 3 Nefi 17:9.

  12. Bruce D. Porter, “Venid, adoremos,” Liahona, diciembre 2013.

  13. “O Holy Night,” Recreational Songs (1949), 143.