Halanga ʻo e ʻAmanaki Leleí

ʻOku fakalāngilangiʻi ʻe he Halanga ʻo e ʻAmanaki Leleí ʻa e tui ʻa e Kāingalotu ne nau mavahe mei honau ngaahi ʻapi ʻi Nāvuú ke hola mei he fakatangá.
Halanga ʻo e ʻAmanaki Leleí
A woodchip-covered path along a tree-lined fence with a strip of grass on the left-hand side of the path.

Taimi-tēpilé
Weekly Hours
Mōnite
12:00 AM–11:59 PM
Tūsite
12:00 AM–11:59 PM
Pulelulu
12:00 AM–11:59 PM
Tuʻapulelulu
12:00 AM–11:59 PM
Falaite
12:00 AM–11:59 PM
Tokonaki
12:00 AM–11:59 PM
Sāpate
12:00 AM–11:59 PM

Taimi-tēpilé

Weekly Hours
Mōnite
12:00 AM–11:59 PM
Tūsite
12:00 AM–11:59 PM
Pulelulu
12:00 AM–11:59 PM
Tuʻapulelulu
12:00 AM–11:59 PM
Falaite
12:00 AM–11:59 PM
Tokonaki
12:00 AM–11:59 PM
Sāpate
12:00 AM–11:59 PM

Tuʻasila Nofoʻangá
505 Parley St
Nauvoo, Illinois 62354
USA

Tuʻasila Nofoʻangá

505 Parley St
Nauvoo, Illinois 62354
USA

Fetuʻutakí

Fetuʻutakí


Ngaahi Tokoní
Tauʻanga Meʻalele
Malava Fai Ai Ha Telefoni

Ngaahi Tokoní

Tauʻanga Meʻalele
Malava Fai Ai Ha Telefoni

A woodchip-covered path along a tree-lined fence with interpretive waysides at regular intervals.
A woodchip-covered path along a wooden fence with an interpretive wayside sign in the middle.
Close-up of interpretive marker with a wooden fence and grass field behind it. The sign is titled “The Journey West” and reads: “Gilbert Belnap ‘Some had covers drawn over their wagons while others only had a sheet drawn over a few poles to make a tent. Sometimes these rude tents were the only covering for them. While keeping the watchman post in the darkness of the night . . . I wept over the distressed conditions of the Saints. Toward the dim light of many a flickering lamp have my eyes been directed because of the crying of the children, the restless movements of the aged, infirm and mournful groan of many suffering from fever. These have made an impression on my mind which can never be forgotten.’”
An asphalt road ending at the Mississippi River with trees on either side of the road and large clouds in the blue sky above.
Ko e Halanga ʻo e ʻAmanaki Leleí ko e hala tatau pē ia naʻe fononga ai ʻa e Kāingalotu tokolahi ʻi heʻenau mavahe mei Nāvū ʻo kamata ʻenau fononga ki he hihifó. ʻOku fakaʻaliʻali ʻe he halangá ʻa e tui ʻa e kakai angamaheni naʻa nau muimui faivelenga ʻi he Kōlomu ʻo e Kau ʻAposetolo ʻe Toko Hongofulu Mā Uá ki ha moʻui foʻou ʻi he teleʻa ʻo e Ano Māsimá (ʻIutā ʻi he ʻaho ní ʻi he ʻIunaiteti Siteití).

ʻI he ʻaho 4 ʻo Fēpueli, 1846, naʻe mavahe ai ʻa e ngaahi fuofua salioté mei Nāvū ʻo fononga ki he ngaahi matavai ʻo e Vaitafe Misisipí ʻi he Hala Paʻalé ʻa ia naʻa nau heka ai ʻi ha vaka ki he tafaʻaki ʻe taha ʻo e vaitafé ki he Vahefonua ʻAiouaá. Naʻe hokohoko atu ʻa e mavahe ʻa e Kāingalotú mei Nāvū ʻo fou ʻi he halanga tatau ʻo aʻu ki Sepitema ʻo e taʻu ko iá.

Naʻe laka hake ʻi he Kāingalotu ʻe 14,000 ne nau mavahe mei Nāvū lolotonga ʻo e ngaahi māhina ʻe valu ko iá. Naʻa nau fou ki ha feituʻu taʻeʻiloa pea naʻe pau ke nau falala ki he fakahinohino ʻenau kau takí. Naʻe lekooti ʻe ha niʻihi tokolahi ʻi heʻenau tohinoá ʻa ʻenau ngaahi aʻusia ʻi he mavahe mei Nāvuú, pea naʻe hoko ha niʻihi ki hono fakamanatua ʻenau mavahé hili ha ngaahi taʻu kimui ange. ʻI ha malanga naʻe fakahoko ʻi Sōleki Siti, ʻIutā ʻi he ʻaho 21 ʻo Siulai, 1867, naʻe fakahā ai ʻe he ʻAposetolo ko Siaosi Q. Kēnoní, “Naʻe fiemaʻu ha tui lahi moʻoni ʻi he kakaí ke nau ʻalu atu ki ha fonua toafa naʻe ʻikai ke nau anga ki ai, ko e feinga ke toe langa ha ngaahi ʻapi, pea ke fakahoko ʻa e ngaahi ngāue kuo hilifaki kiate kimautolu ʻe he ʻOtua ko ʻetau Tamai Hēvaní.”

Lau fekauʻaki mo e kamataʻanga ʻo e mavahe mei Nāvuú, ʻi he Kau Māʻoniʻoní, Voliume 1, Vahe 46.


Meʻa ke ʻAmanaki Ki Aí


Ko e Halanga ʻo e ʻAmanaki Leleí, ko ha ʻausia ia ʻoku tataki pē ʻe kita ʻi he Halanga ʻo e Paioniá. ʻOku talitali lelei koe ke ke ʻeveʻeva ʻi he halá mo lau ʻa e ngaahi fakaʻilonga kuo fakatonuleaʻí. Kapau te ke muimui ʻi he Halanga ʻo e ʻAmanaki Leleí, te ke aʻu ki he Vaitafe Misisipí, pehē ki he Fakamanatu ʻo e Paioniá mo e Hikifononga ki ha Lelei Lahí.

Lolotonga ʻo e ngaahi māhina ʻo e faʻahitaʻu māfaná, ʻoku ngāue ʻaki ʻa e ngaahi leʻo ʻo e kau paioniá ʻe he niʻihi ʻoku nau fakatātaaʻí ʻi ha fakaʻaliʻali ʻi he efiafí ʻi he Halanga ʻo e ʻAmanaki Leleí.

Tauʻanga Meʻalele

  • ʻOku ʻi ai ʻa e tauʻanga meʻalele ʻoku ʻatā ʻi he tafaʻaki fakahahake ʻo e Halanga ʻo e ʻAmanaki Leleí ʻi he Hala Paʻalé (ofi ki he kamataʻanga ʻo e halá).
    • ʻOku ʻikai ha tauʻanga meʻalele pau ke hū ai. Ka neongo ia, ko e lahi ʻo e tauʻanga meʻalelé ʻe hao ai ʻa e ngaahi meʻalele ʻo e kau ʻaʻahi ʻoku ʻi ai haʻanau ngaahi fiemaʻu makehe ki he hūʻangá kapau ʻoku ʻikai fonu ʻa e tauʻanga meʻalelé.
  • ʻOku ʻi ai ʻa e tauʻanga meʻalele ʻoku ʻatā ʻi he tafaʻaki fakatokelau ʻo e Halanga ʻo e ʻAmanaki Leleí ʻi he Hala Paʻalé (ofi ki he ngataʻanga ʻo e Halá).
    • ʻOku ʻikai ha tauʻanga meʻalele pau ke hū ai. Ka neongo ia, ko e lahi ʻo e tauʻanga meʻalelé ʻe hao ai ʻa e ngaahi meʻalele ʻo e kau ʻaʻahi ʻoku ʻi ai haʻanau ngaahi fiemaʻu makehe ki he hūʻangá.
  • ʻOku ʻi ai ʻa e tauʻanga meʻalele ʻoku ʻatā ʻi he tafaʻaki fakatokelau ʻo e Fakamanatu ʻo e Paioniá mo e Hikifononga ki ha Lelei Lahí ʻi he Hala Paʻalé (ʻi he ngataʻanga ʻo e halá).
    • ʻOku ʻikai ha tauʻanga meʻalele pau ke hū ai. Ka neongo ia, ko e lahi ʻo e tauʻanga meʻalele ko ʻení ʻe malava ke hao ai e ngaahi meʻalele ʻo e kau ʻaʻahi ʻoku ʻi ai haʻanau ngaahi fiemaʻu makehe ki he hūʻangá kapau ʻoku ʻikai fonu ʻa e tauʻanga meʻalelé.

Founga ke Hū Ai ʻa e ʻŪ Salioté


Tuʻa

  • Ko ha ʻaʻahi ʻeni ʻi tuʻa pē, ʻoku ʻikai ha sitepu.

Kelekelé mo e Falikí


Tuʻa

  • Halá: Valitā (tuʻunga taʻefakafiemālie); lēvolo
  • Saitiuoká: Kongokonga papa ʻi he halangá: lēvolo

Fakanofonofó

  • Hala
Halanga ʻo e ʻAmanaki Leleí
A woodchip-covered path along a tree-lined fence with a strip of grass on the left-hand side of the path.

Taimi-tēpilé
Weekly Hours
Mōnite
12:00 AM–11:59 PM
Tūsite
12:00 AM–11:59 PM
Pulelulu
12:00 AM–11:59 PM
Tuʻapulelulu
12:00 AM–11:59 PM
Falaite
12:00 AM–11:59 PM
Tokonaki
12:00 AM–11:59 PM
Sāpate
12:00 AM–11:59 PM

Taimi-tēpilé

Weekly Hours
Mōnite
12:00 AM–11:59 PM
Tūsite
12:00 AM–11:59 PM
Pulelulu
12:00 AM–11:59 PM
Tuʻapulelulu
12:00 AM–11:59 PM
Falaite
12:00 AM–11:59 PM
Tokonaki
12:00 AM–11:59 PM
Sāpate
12:00 AM–11:59 PM

Tuʻasila Nofoʻangá
505 Parley St
Nauvoo, Illinois 62354
USA

Tuʻasila Nofoʻangá

505 Parley St
Nauvoo, Illinois 62354
USA

Fetuʻutakí

Fetuʻutakí


Ngaahi Tokoní
Tauʻanga Meʻalele
Malava Fai Ai Ha Telefoni

Ngaahi Tokoní

Tauʻanga Meʻalele
Malava Fai Ai Ha Telefoni

Fakamatala Fakamuimuitahá ʻi he 10 Sēp 2024