Fale Lahí

Ko e Fale Lahí ʻa e ʻapi fakaʻosi ʻo e Palōfita ko Siosefa Sāmitá mo hono fāmilí. Naʻe hoko ia ko ha feituʻu tānakiʻanga ki he kolo ʻo Nāvuú pea mo e feituʻu naʻe omi ki ai ha kau ʻaʻahi tokolahi ne nau fie feʻiloaki mo Siosefa.
Fale Lahí
Two-story white house with dark green shutters.

Taimi-tēpilé
Weekly Hours
Mōnite
10:00 AM–4:00 PM
Tūsite
10:00 AM–4:00 PM
Pulelulu
10:00 AM–4:00 PM
Tuʻapulelulu
10:00 AM–4:00 PM
Falaite
10:00 AM–4:00 PM
Tokonaki
10:00 AM–4:00 PM
Sāpate
12:00 PM–4:00 PM

Taimi-tēpilé

Weekly Hours
Mōnite
10:00 AM–4:00 PM
Tūsite
10:00 AM–4:00 PM
Pulelulu
10:00 AM–4:00 PM
Tuʻapulelulu
10:00 AM–4:00 PM
Falaite
10:00 AM–4:00 PM
Tokonaki
10:00 AM–4:00 PM
Sāpate
12:00 PM–4:00 PM

Tuʻasila Nofoʻangá
610 Water St, Nauvoo, IL 62354
Nauvoo , Illinois 62354
USA

Tuʻasila Nofoʻangá

610 Water St, Nauvoo, IL 62354
Nauvoo , Illinois 62354
USA

Fetuʻutakí

Fetuʻutakí


Ngaahi Tokoní
Tauʻanga Meʻalele
Ngaahi Takimamata Fakahoko ʻe ha Tokotaha Takimamata
Malava Fai Ai Ha Telefoni

Ngaahi Tokoní

Tauʻanga Meʻalele
Ngaahi Takimamata Fakahoko ʻe ha Tokotaha Takimamata
Malava Fai Ai Ha Telefoni

Two-story white house with dark green shutters.
Ko e Fale Lahí ʻa e ʻapi fakaʻosi ʻo Siosefa Sāmita ʻi Nāvuú. Naʻe ʻi heni ha ʻōfisi ʻi ʻolunga ʻo e palōfitá ʻo ne fakatapui ai hono taimí ki heʻene ngāue fakalotú mo e fakapolitikalé. Naʻe hoko foki ʻa e ʻapí ko ha feituʻu naʻe lava ke feohi ai ʻa e palōfitá mo e ngaahi kaungāmeʻá mo e fāmilí, ʻo ne fua ai hono fatongia ko ha tamai mo ha husepāniti lolotonga ʻene fengāueʻaki ʻi he koló.

Naʻe hiki ʻa Siosefa mo ʻEma Heili Sāmita, ko ʻena fānau ʻe toko faá, pea mo Lusi Meki Sāmita, ko e faʻē ʻa e palōfitá, ki he Fale Lahí ʻi he ʻaho 31 ʻo ʻAokosi 1843. Naʻe tokoniʻi ʻe he Fale Lahí ʻa e ngaahi fiemaʻu lahi ʻa e Fāmili Sāmitá. Naʻe ako ʻa e fānau Sāmitá mo ha niʻihi tokosiʻi kehe ʻi he Fale Lahí. ʻI he ngaahi efiafí, naʻe fakafiefiaʻi ʻe he kakai lalahí ʻa e kau ʻaʻahí ʻi he ngaahi fakafiefia ʻo e maʻu meʻatokoni efiafí, ngaahi hulohulá, mo ha ngaahi polokalama kehe pē. ʻI he mafola ʻa e ongoongoa ʻa Siosefa Sāmitá ʻi he funga ʻo e māmaní, naʻe fononga ha kau ʻaʻahi tokolahi ki Nāvū ʻo kumi ha faingamālie ke feʻiloaki ai mo e palōfitá. Neongo naʻe tauhi ʻe he fāmili Sāmitá ha ʻū loki lahi ke fakaʻaongaʻi fakataautaha, ka ʻi he kamata ʻo Sānuali 1844 naʻe lisi ha konga lahi ʻo e ʻū lokí kia ʻEpenisa Lopinisoni ʻa ia naʻá ne fakalele ha hōtele ke hao ai e kau ʻaʻahi tokolahí. Naʻe fakaʻaliʻali ʻe Lusi Meki Sāmita ʻa e ngaahi sino fakatolonga (mummies) ʻIsipite naʻe fakatau lolotonga ʻa e nofo ʻa e Kāingalotú ʻi Ketilani ʻi ʻOhaiō, ki ha kau ʻaʻahi naʻa nau loto-fiemālie ke totongi ha kiʻi totongi maʻamaʻa.

Hili hono fakapoongi ʻo Siosefa mo Hailame ʻi he Fale Fakapōpula Kātesí ʻi he ʻaho 27 ʻo Sune 1844, naʻe fakafoki mai hona sinó ki he Fale Lahí ʻa ia naʻe tengihia ai ʻe he fāmili Sāmitá mo hona ngaahi kaungāmeʻá ʻa e mālōlō ʻa e ongo tautehiná; pea teuteuʻi ʻa e ongo sinó ki hono tanú. ʻI ha ngaahi ʻaho lahi, ʻi he ʻeʻepa ʻa e ongo tautehiná ʻi hona ongo puha maté ʻi he holo ʻo e Fale Lahí, naʻe haʻu ha Kāingalotu ʻe lauiafe mo ha niʻihi mei he ngaahi kolo takatakaí ke fakahaaʻi ʻenau fakaʻapaʻapá mo fai ha fakamāvae fakaʻosi kia Siosefa mo Hailame.

Laukonga fekauʻaki mo e hiki ʻa e fāmili ʻo Siosefa Sāmitá ki he Fale Lahí pea fekauʻaki mo e kakai ʻe niʻihi ne nau nofo fakatahá ʻi he Kau Māʻoniʻoní, Voliume 1 Vahe 41.

Laukonga fekauʻaki mo hono fakafoki mai ʻo e sino ʻo Siosefa mo Hailame Sāmitá ki he Fale Lahí ʻi he Kau Māʻoniʻoní, Voliume 1 Vahe 45.

Naʻe maʻu mo fakalele ʻe he Komiunitī ʻo Kalaisí ʻa e Fale Lahí ko ha konga ʻo e Feituʻu Fakahisitōlia ʻo Siosefa Sāmitá. Naʻe hiki ia ʻo tokangaʻi ʻe he Feituʻu Fakahisitōlia ko Nāvuú ʻi he 2024. ‘Oku mau houngaʻia ‘i he tokanga ‘a e niʻihi ne nau tauhi kimuʻá pea mo e hokohoko atu ‘a e fengāueʻaki mo e Komiunitī ʻo Kalaisí mo e ngaahi hoa ngāue kehé.


Meʻa ke ʻAmanaki Ki Aí


ʻOku toki ʻaʻahi pē ki he Fale Lahí ko ha konga ʻo ha takimamata lahi ange ʻoku kau ai ʻa e ʻApi ʻo e Fāmili Sāmitá kotoa. Mei he matapā ʻi muʻá, ʻoku ʻuluaki vakaiʻi ʻe he kau ʻaʻahí ʻa e ngaahi loki mohe ʻi ʻolungá, pea nau foki ki he fungavaka ʻuluakí ʻo ʻaʻahi ki ha sīpinga ʻo e ʻapí ke fakamahinoʻi ʻa e ngaahi liliu ki he palani ʻo e falikí ʻi he fakalau ʻa e taimí. ʻE lava ke sio ʻa kinautolu ʻoku ʻikai ke nau lava ʻo kaka ʻi he sitepú, ki he ʻū fakatātā ʻo e ngaahi lokí. ʻOku hoko atu leva ʻa e kakaí ki he loki ʻo e hōtelé maʻá e kakaí, pea hoko atu ki he loki talanoá. ʻOku kau ʻi he ngaahi loki takitaha ko ʻení ha talanoa ʻoku feʻunga mo ha miniti nai ʻe nima. ʻI he ʻosi ʻa e takimamatá, ʻe hū mai ʻa e kakaí ʻo fou ʻi he peitó pea hū ki tuʻa ʻi he matapā ʻi he tafaʻakí.

360° Takimamata ʻi he ʻinitanetí

Founga ke Hū Ai ʻa e ʻŪ Salioté


Tuʻa

  • Sitepu ʻe ua ke hū ki he falé

Loto

  • Ko e takimamatá ʻoku fakatou kau ki ai ʻa e ongo fungavaká fakatouʻosi. ʻOku fiemaʻu ʻa e sitepu ke hū ki he fungavaka hono uá. Talanoa ki he kau faifekaú fekauʻaki mo ha ngaahi aʻusia kehe ʻi he takimamatá.

Kelekelé mo e Falikí


Tuʻa

  • Halá: Valitā (tuʻunga lelei); lēvolo
  • Saitiuoka: Sima (tuʻunga lelei); lēvolo
  • Hala: Piliki, musie (tuʻunga lelei); lēvolo

Loto

  • Faliki: Papa

Fakanofonofó

  • ʻI ai ha ngaahi sea ʻe niʻihi ʻoku maʻu ʻi loto.
Fale Lahí
Two-story white house with dark green shutters.

Taimi-tēpilé
Weekly Hours
Mōnite
10:00 AM–4:00 PM
Tūsite
10:00 AM–4:00 PM
Pulelulu
10:00 AM–4:00 PM
Tuʻapulelulu
10:00 AM–4:00 PM
Falaite
10:00 AM–4:00 PM
Tokonaki
10:00 AM–4:00 PM
Sāpate
12:00 PM–4:00 PM

Taimi-tēpilé

Weekly Hours
Mōnite
10:00 AM–4:00 PM
Tūsite
10:00 AM–4:00 PM
Pulelulu
10:00 AM–4:00 PM
Tuʻapulelulu
10:00 AM–4:00 PM
Falaite
10:00 AM–4:00 PM
Tokonaki
10:00 AM–4:00 PM
Sāpate
12:00 PM–4:00 PM

Tuʻasila Nofoʻangá
610 Water St, Nauvoo, IL 62354
Nauvoo , Illinois 62354
USA

Tuʻasila Nofoʻangá

610 Water St, Nauvoo, IL 62354
Nauvoo , Illinois 62354
USA

Fetuʻutakí

Fetuʻutakí


Ngaahi Tokoní
Tauʻanga Meʻalele
Ngaahi Takimamata Fakahoko ʻe ha Tokotaha Takimamata
Malava Fai Ai Ha Telefoni

Ngaahi Tokoní

Tauʻanga Meʻalele
Ngaahi Takimamata Fakahoko ʻe ha Tokotaha Takimamata
Malava Fai Ai Ha Telefoni

Fakamatala Fakamuimuitahá ʻi he 17 Sān 2025