“Ko Hono Fakaʻaongaʻi mo Fakafenāpasi ʻa e Ako ki he Naunau Fakalēsoni ʻa e Seminelí,” Ako ki he Naunau Fakalēsoni ʻa e Seminelí (2025)
Ko Hono Fakaʻaongaʻi mo Fakafenāpasi ʻa e Ako ki he Naunau Fakalēsoni ʻa e Seminelí
ʻOku lahi ha ngaahi founga lelei ke teuteu ai ke akoʻi e ongoongolelei ʻo Sīsū Kalaisí. ʻOku kau maʻu pē ʻi he teuteu ko ʻení ʻa hono ako ʻi he faʻa lotu e folofola ʻa e ʻOtuá mo fekumi ki he fakahinohino ʻa e Laumālie Māʻoniʻoní ke ʻiloʻi e founga lelei taha ke tokoniʻi ʻa kinautolu ʻokú ke akoʻí ke fakaloloto ʻenau ului kia Sīsū Kalaisi mo ʻEne ongoongolelei kuo fakafoki maí.
Ko e naunau fakalēsoni ʻa e seminelí ko ha maʻuʻanga tokoni ia te ke lava ʻo falala te ne tataki koe ʻi hoʻo teuteu lēsoní mo tokoniʻi koe ke ke akoʻi ʻa e tokāteline moʻoní. ʻI hoʻo fakaʻaongaʻi ʻa e maʻuʻanga tokoni ko ʻení, ʻuluaki feinga ke fakaʻaongaʻi ʻa e meʻa ʻoku ʻi he naunau fakalēsoní, pea fakakaukauʻi leva ʻa e ngaahi fiemaʻu hoʻo kau akó pea mo e fakahinohino ʻa e Laumālie Māʻoniʻoní ke mahino ʻa e taimi ʻe fiemaʻu ke ke fakafenāpasi ai ha niʻihi ʻo e ngaahi fakakaukau fakalēsoní.
Fakakaukau ki he faleʻi ko ʻeni ʻa Palesiteni Tāleni H. ʻOakesí fekauʻaki mo hono fakaʻaongaʻi ʻo e naunau fakalēsoní ke teuteu ʻa e ngaahi lēsoni seminelí:
ʻOku tau ʻuluaki fakaʻaongaʻi, pea tau toki fakafenāpasi. Kapau ʻoku tau maheni kakato mo e lēsoni kuo ʻomaí, ʻa ia ʻoku tau ʻamanaki fakahokó, te tau lava leva ke muimui ʻi he Laumālié ke fakafenāpasi ia. Ka ʻoku ʻi ai ha ʻahiʻahi, ʻi he taimi ʻoku tau talanoa ai ki he founga feliliuakingofuá ni, ke kamata ʻaki e fakafenāpasí kae ʻikai ko hono fakaʻaongaʻí. ʻOku napangapangamālie. Ko ha pole taʻe-tuku. Ka ko e founga ʻo hono ʻuluaki fakaʻaongaʻi pea toki fakafenāpasí ko ha founga lelei ia ke fakapapauʻi ʻoku akoʻi ʻa e tokāteline totonú. (“A Panel Discussion with Elder Dallin H. Oaks” [Seminaries and Institutes of Religion satellite broadcast, Aug. 7, 2012], broadcasts.ChurchofJesusChrist.org)
-
ʻOkú ke pehē ko e hā ʻoku mahuʻinga ai ke tomuʻa fakaʻaongaʻi ʻa e meʻa ʻi he naunau fakalēsoní kimuʻa pea toki fakafenāpasi iá?
Ko Hono Fakaʻaongaʻi ʻo e Naunau Fakalēsoní
ʻOku pehē ʻe he Taumuʻa ʻo e Seminelí mo e ʻInisititiuti Fakalotú ʻoku tau “tokoni ki he toʻu tupú mo e kakai lalahi kei talavoú ke fakaloloto ʻenau ului kia Sīsū Kalaisí mo ʻEne ongoongolelei kuo fakafoki maí.” ʻOku hoko atu ʻa e taumuʻá ke fakamatalaʻi ʻa e ngaahi meʻá ni fekauʻaki mo hono tokoniʻi ʻo e kau akó ke fakaloloto ʻa e uluí:
ʻOku tau fakatefito ʻa e aʻusia fakaako takitaha ʻia Sīsū Kalaisi mo ʻEne sīpingá, ngaahi ʻulungāngá mo e mālohi huhuʻí. ʻOku tau tokoniʻi e kau akó ke ako ʻa e ongoongolelei ʻo Sīsū Kalaisi kuo fakafoki maí ʻo hangē ko ia ʻoku hā ʻi he folofolá pea mo e ngaahi lea ʻa e kau palōfitá. ʻOku tau tokoniʻi e kau akó ke fakahoko honau fatongiá ʻi heʻenau ako ʻiate kinautolu pē. ʻOku tau fāifeinga ke fakaafeʻi ʻa e Laumālie Māʻoniʻoní ke fakahoko Hono fatongiá ʻi he aʻusia fakaako takitaha.
ʻOku fokotuʻutuʻu fakalelei ʻa e naunau fakalēsoni ʻa e seminelí ke tokoni ke ʻoatu ʻa e faʻahinga aʻusia fakaako ko ʻení. ʻOku fakatefito ʻi he lēsoni takitaha ʻa e aʻusia fakaako ʻia Sīsū Kalaisí, tokoniʻi ʻa e kau akó ke nau ako ʻa e ongoongoleleí mei he folofolá mo e ngaahi lea ʻa e kau palōfitá, pea ʻoange ha ngaahi faingamālie ki he kau akó ke fakahoko honau fatongia ʻi he aʻusia fakaakó. ʻI hono fakatahaʻi ʻa e ngaahi ʻelemēniti mahuʻinga ʻe tolu ko ʻeni ʻo e taumuʻá mo e ʻofa kiate kinautolu ʻoku tau akoʻí, ʻoku tau fakaafeʻi ai ʻa e Laumālie Māʻoniʻoní ke fakahoko Hono fatongia ʻi he aʻusia fakaakó. ʻOku fakahaaʻi mai ʻe he Ko e Faiako ʻi he Founga ʻa e Fakamoʻuí “Ko e Laumālié ʻa e faiako moʻoní pea mo e maʻuʻanga moʻoni ʻo e uluí.” Ko e taimi pē ʻoku tau faiako ʻaki ai ʻa e Laumālié te ne lava ʻo fakaloloto ʻa e ului moʻoni ki he Fakamoʻuí.
Kuo toe vakaiʻi fakalelei mo fakafekauʻaki ʻa e naunau fakalēsoni ʻa e seminelí ke tokoniʻi koe ke:
-
Fakapapauʻi ʻoku tonu fakatokāteline.
-
Fakahaaʻi ʻa e taumuʻa ʻa e tokotaha faʻu tohi ne ueʻi fakalaumālié.
-
Tauhi ha founga potupotutatau ki hono fakatātaaʻi ʻo e ngaahi tefitoʻi moʻoni ʻo e faiako hangē ko Kalaisí ʻa ia ʻoku maʻu ʻi he Ko e Faiako ʻi he Founga ʻa e Fakamoʻuí.
-
ʻOange ha ngaahi aʻusia fakaako ke vahevahe mo fakatātaaʻi ʻe he kau akó ʻa e meʻa ʻoku nau akó.
-
Fakaʻaongaʻi ha ngaahi founga kehekehe.
ʻOku lahi ha ngaahi meʻa mahuʻinga ke fakakaukauʻi ʻi he taimi ʻoku teuteuʻi ai ha lēsoní. ʻE lava ke tokoni hono fakaʻaongaʻi ʻo e naunau fakalēsoní ke tataki koe ʻi he meʻa mo e founga ke akoʻí. Te ne toe lava foki ʻo tokoniʻi koe ke ke fakapapauʻi ʻokú ke nofo maʻu pē ʻi he tokāteline moʻoní.
Ko ha ngaahi founga ʻeni te ke lava ai ʻo fakaʻaongaʻi ʻa e naunau fakalēsoní:
-
Lau fakalelei ʻa e taumuʻa ʻo e lēsoní. ʻOku maʻu ʻeni ʻi he vakai fakalūkufuá pea mo e sētesi fakaʻosi ʻo e talateu ki he lēsoni takitaha. ʻOku fenāpasi ʻa e kanotohi mo e ngaahi ʻekitivitī kotoa pē mo e taumuʻa pe ola ko ʻeni ʻo e akó.
-
Lau ʻa e lēsoní kotoa. Fakakaukau ki he founga ʻoku fenāpasi ai ʻa e ngaahi potufolofola kuo fili ke lau ʻe he kau akó, ngaahi moʻoni kuo tohi mataʻāʻaá, kupuʻi leá, mo e ngaahi ʻekitivitií pea mo e taumuʻa ʻo e lēsoní mo e founga ʻoku nau fakatefito ai ʻia Sīsū Kalaisí, akoʻi ʻa e tokāteliné, mo fakaafeʻi ʻa e ako fakamātoató. Tokanga ʻaupito ki he ʻekitivitī ako ofi ki he fakaʻosinga ʻo e lēsoní, ʻa ia ʻoku maʻu ai ʻe he kau akó ha faingamālie ke fakahaaʻi ʻa e taumuʻa ʻo e lēsoní.
-
Fakakaukau ke tali e ngaahi fehuʻí mo fakahoko e ngaahi ʻekitivitií ʻo hangē pē ko ha tokotaha ako koé. ʻE lava ke tokoni ʻeni ke ke ako ʻi he Laumālié pea hū ki he loki akó kuo fakamāmaʻi, langaki hake mo mateuteu lelei ange ke ke ʻoange ʻa e aʻusia tatau maʻa hoʻo kau akó.
-
Feinga ke mahino pea akoʻi ʻa e faʻahinga lēsoni kotoa pē ʻoku maʻu ʻi he naunau fakalēsoní, neongo kapau ʻoku nau foʻou kiate koe. (ʻOku kau ʻi he faʻahinga ʻo e lēsoní ʻa e ngaahi lēsoni ʻo e Kalasi Ako Folofolá, ngaahi lēsoni Akoako Fakataukei Fakatokāteliné, ngaahi lēsoni Siviʻi Hoʻo Akó mo e ngaahi lēsoni Teuteu ki he Moʻuí.) ʻOku tokoni ʻa e ngaahi aʻusia fakaako takitaha ko ʻení ʻi ha ngaahi founga makehe ke fakaloloto ʻa e ului ʻa e kau akó kia Sīsū Kalaisi mo ʻEne ongoongoleleí.
Ko Hono Fakafenāpasi ʻo e Naunau Fakalēsoní
ʻI hoʻo hoko ko e faiako seminelí, ʻokú ke ʻi ha tuʻunga faingamālie ke tokoniʻi hoʻo kau akó ke nau haʻu kia Sīsū Kalaisi. ʻI hoʻo fengāueʻaki maʻu pē mo hoʻo kau akó, te ke ʻiloʻi mo ʻofaʻi lelei ai kinautolu. ʻE fakatupulaki ʻe hono ʻiloʻi mo ʻofaʻi hoʻo kau akó ʻa hoʻo malava ke maʻu ha ueʻi fakalaumālie mei he Laumālie Māʻoniʻoní fekauʻaki mo e taimi mo e founga ke fakafenāpasi ai e naunau fakalēsoní. ʻI hoʻo teuteu ʻa e ngaahi lēsoní ʻo fakaʻaongaʻi ʻa e naunau fakalēsoní, kamata hoʻo teuteú ʻaki ha lotu. ʻE ueʻi koe ʻe he Tamai Hēvaní ʻo fakafou ʻi he Laumālie Māʻoniʻoní ki he ngaahi fakafenāpasi te ke lava ʻo fai ki he kakano ʻo e lēsoní, kapau ʻoku ʻi ai, ke feau lelei ange ai ʻa e ngaahi fiemaʻu mo e ngaahi meʻa ʻoku malava ʻe hoʻo kau akó.
ʻOku kau ʻi he ngaahi ʻuhinga te ke ala fakafenāpasi ai ha lēsoní ʻa e:
-
Ke tokoni ki he kau akó ʻi he ngaahi palopalema mo e ngaahi fehuʻi he lolotonga ní. (Vakai ki he talanoa kia Brother Sōnasí.)
-
Ke ʻai ha konga ʻo e lēsoní ke mahuʻingamālie ange ʻo makatuʻunga ʻi he ngaahi fiemaʻu hoʻo kau akó, ngaahi meʻa ʻoku nau malavá, anga fakafonuá, pe ngaahi maʻuʻanga tokoni ʻoku maʻú. (Vakai ki he ngaahi talanoa kia Sisitā Tupe, Brother Leisi, mo Sisitā Lotilikuesí.)
-
Ke fakaʻaongaʻi ha ngaahi fakamatala, fakahinohino, pe maʻuʻanga tokoni kimuí ni mai mei he kau taki ʻo e Siasí. (Vakai ki he talanoa kia Sisitā Simití.)
-
Ke kumi ha founga lelei ange ke fakahoko ʻaki ha konga ʻo e lēsoní. ʻE lava ke kau ʻi he ngaahi sīpingá hano fakafenāpasi ha lēsoni fakataumuʻa ʻi ha founga ʻokú ne kei teuteuʻi pē ʻa e ʻatamai mo e loto ʻo e kau akó ke akoʻi pe fakaafeʻi ʻa e kau akó ke fakafaivaʻi ha talanoa mei he folofolá kae ʻikai mamata ʻi ha foʻi vitiō ʻokú ne fakatātaaʻi ʻa e meʻa tatau pē naʻe hokó. (Vakai ki he talanoa kia Brother Lií.)
Kimuʻa pea fakafenāpasi ʻa e naunau fakalēsoní, fakakaukau ke ʻeke pē kiate koe ha ngaahi fehuʻi hangē ko ʻení:
-
ʻOku kei ʻomi nai ʻe heʻeku fakafenāpasí ha aʻusia fakaako ʻoku fakatefito ʻia Kalaisi, akoʻi ʻa e tokāteliné, mo fakaafeʻi ʻa e ako fakamātoató?
-
ʻOku fakafehoanaki nai ʻa ʻeku fakafenāpasí mo e ngaahi ueʻi ʻa e Laumālie Māʻoniʻoní mo e ngaahi tefitoʻi moʻoni ʻo e faiako faka-Kalaisí ʻoku maʻu ʻi he Ko e Faiako ʻi he Founga ʻa e Fakamoʻuí?
-
ʻOku fakahaaʻi nai ʻe he fakafenāpasí ʻa e taumuʻa ʻa e tokotaha faʻu tohi ne ueʻi fakalaumālié?
-
ʻOku nofotaha nai ʻa e fakafenāpasí ʻi he ngaahi tefitoʻi moʻoni ke fakauluí?
-
ʻOku mahino nai kiate au ʻa e founga ʻe lava ke uesia ai ʻe heʻeku fakafenāpasí ʻa e ngaahi lēsoni mo e ngaahi aʻusia ki he siví ʻi he kahaʻú maʻá e kau akó?
Ngaahi talanoa ki hono fakafenāpasi ʻo e naunau fakalēsoní
Brother Sōnasi—Ko hono fakafenāpasi ha lēsoni ʻo makatuʻunga ʻi he ngaahi palopalema lolotongá mo e siʻisiʻi ʻa e taimí
Naʻe teuteu faivelenga ʻa Brother Sōnasi ʻi he ʻaho Falaite kimuʻa ʻi he fakaʻosinga ʻo e uike konifelenisi lahí ke akoʻi ha lēsoni ʻi he Kalasi Ako Folofolá ki he Mōnite ka hokó. Naʻá ne ofo ʻi heʻene fanongo ki he fanongonongo ʻe he palōfitá ʻe langa ha temipale foʻou ʻi he feituʻu ʻokú ne faiako aí. ʻOkú ne ʻiloʻi ʻe omi ʻa e kau akó ki he kalasí ʻoku nau vēkeveke ke talanoa kau ki he temipalé pea ʻe lahi ha ngaahi fehuʻi ʻa ha tokolahi fekauʻaki mo ia.
ʻOku ongoʻi ʻe Brother Sōnasi naʻe ueʻi ia ʻe he Laumālie Māʻoniʻoní ke liliu ʻene taimi-tēpilé ke akoʻi ha taha ʻo e ngaahi lēsoni Teuteu ki he Temipalé mei he konga Teuteu ki he Moʻuí ʻo e naunau fakalēsoní ʻi he Mōnité kae ʻikai ko e lēsoni Kalasi Ako Folofolá.
Brother Leisi—Ko hono fakafenāpasi ha ʻekitivitī ʻo makatuʻunga ʻi he meʻa ʻoku malava ʻe he kau akó
Lolotonga hono ako ʻe Brother Leisi ha lēsoní, ʻokú ne fakatokangaʻi ʻoku fakafalala lahi ʻa e lēsoní ki ha founga fealēleaʻaki maʻá e kau akó. Kuo fakatokangaʻi ʻe Brother Leisi ʻoku faʻa fakalongolongo ʻaupito ʻene kau akó pea ʻoku ʻikai ke nau fuʻu tali lelei ʻi he ngaahi fealēleaʻakí. Ka neongo ia, ʻoku nau saiʻia ʻaupito ʻi he tohi ʻi heʻenau tohinoá. ʻOkú ne fakakaukau ke hiki ha fehuʻi ʻe ua mei he naunau fakalēsoní ʻi he palakipoé pea fakaafeʻi ʻa e kau akó ke hiki ʻenau ngaahi talí, kae ʻikai ko hono fakahoko ha fealēleaʻaki. ʻOkú ne palani ke tuku ki ha kau ako ʻoku nau vēkeveké ke vahevahe ʻa e meʻa naʻa nau tohí.
Sisitā Lotilikuesi—Ko hono fakafenāpasi ha lēsoni ʻo makatuʻunga ʻi he anga fakafonuá
ʻOku teuteu ʻa Sisitā Lotilikuesi ke akoʻi ha lēsoni ʻoku kau ai ha ngaahi fakamoʻoni fakafolofola fekauʻaki mo Mele, ko e Faʻē ʻa Sīsuú. ʻOku ʻi ai ha ʻulungaanga ʻo e ngaahi ongo mālohi mo e ngaahi tui kehekehe fekauʻaki mo Mele ʻi he feituʻu ʻoku nofo ai ʻa Sisitā Lotilikuesí. Naʻe aʻu ʻo lotu ʻa e tokolahi kia Mele koeʻuhí ko hono fatongia ko e faʻē ʻa Sīsū Kalaisí. ʻI he ako ʻe Sisitā Lotilikuesi ʻa e lēsoni mei he naunau fakalēsoní, ʻokú ne kumi ha feituʻu lelei ke tokoni ke mahino ki he kau akó ʻa e meʻa kuo akoʻi ʻe he folofolá mo e kau taki ʻo e Siasí fekauʻaki mo Melé. ʻOkú ne fakakaukau ke fakafenāpasi ʻa e lēsoní ʻaki hono tānaki atu ʻa e ongo fehuʻi ko ʻení ki he meʻa ʻoku fakakau ʻi he naunau fakalēsoní:
“Ko e hā ʻoku tokoni ʻa e ʻAlamā 7:10 ke mahino kiate kitautolu fekauʻaki mo Melé? Neongo ʻoku tau fakaʻapaʻapa mo ʻofa ʻia Mele mo e kau ākonga faivelenga kehe ʻi he folofolá, ka ʻoku tokoni fēfē nai ʻa e ʻAlamā 7:11–13 ke mahino kiate kitautolu ʻa e ʻuhinga ʻoku tau moihū ai pē ki he Tamai Hēvaní mo Sīsū Kalaisí?”
Sisitā Tupe—Ko hono fakafenāpasi ʻo ha lēsoni ʻo makatuʻunga ʻi he ngaahi maʻuʻanga tokoni ʻoku lava ke maʻú
ʻI hono teuteuʻi ʻe Sisitā Tupe ha lēsoní, ʻokú ne fakatokangaʻi ko e taha ʻo e ngaahi fakaafé ke fekumi ʻa e kau akó ki heʻenau ngaahi kuí ʻi he FamilySearch.org. ʻOkú ne ʻiloʻi ʻoku ʻikai maʻu ʻe he tokolahi taha ʻo ʻene kau akó ʻa e ʻinitanetí. ʻOkú ne fakafenāpasi ʻi he founga fakapotopoto ʻa e fakaafé ke kamata fakafonu ʻe he kau akó ha ʻū laʻipepa kulupu fakafāmili pea talanoa mo ʻenau faifaleʻi fakauooti ki he temipalé mo e hisitōlia fakafāmilí ke ʻiloʻi ʻa e founga te nau lava ai ʻo fekumi ki ha ngaahi hingoa fakafāmili kehé.
Sisitā Simiti—Ko hono fakafenāpasi ha lēsoni ke fakaʻaongaʻi e ngaahi lea kimuí ni mei he kau taki ʻo e Siasí
Lolotonga e teuteu lēsoni ʻa Sisitā Simití, ʻokú ne lau ha lēsoni te ne akoʻi ʻi he ʻaho hono hokó. Lolotonga ʻene lau ha lea mei ha taki ʻo e Siasí ʻi he lēsoní, ʻokú ne manatuʻi ha lea kimuí ni mai te ne lava ʻo fakahoko ʻa e taumuʻa tatau. Naʻá ne toki ako ʻa e leá ʻi heʻene ako fakatāutahá, pea ʻokú ne kei manatuʻi lelei ia. ʻOkú ne fakakaukau ke fakaʻaongaʻi ʻa e lea fakamuimuitahá ʻi heʻene lēsoní kae ʻikai ko e lea ʻi he naunau fakalēsoní.
Brother Lī—Ko hono fakafeʻungaʻi ha ʻekitivitī ako ke aʻusia lelei ange ai ʻa e taumuʻá
ʻI he teuteu ʻa Brother Lī ke akoʻi ha lēsoni mei he naunau fakalēsoní, ʻokú ne lau ha fokotuʻu ke haʻu mo ha foʻi pulu soka ki he kalasí. ʻOkú ne fakatokangaʻi ko e taumuʻa ʻo e lēsoni fakatātaá ke tokoniʻi ʻa e kau akó ke nau ʻiloʻi ʻe lava ke tākiekina ʻa e mahuʻinga ʻo ha foʻi pulu soka ʻaki haʻo ʻilo lahi ange ki hono hisitōliá.
ʻI heʻene fie fakahoko ʻa e taumuʻa ko ʻení ʻi he founga ʻe ʻaonga taha ki heʻene kau akó, ʻokú ne fakalaulauloto ʻi ha kiʻi taimi ki he meʻa te ne lava ʻo ʻomi ki he kalasí ʻa ia ʻe lava ʻe heʻene kau akó ʻo fakafelāveʻi lelei taha ki aí. ʻOkú ne fakakaukau ke fakafenāpasi ʻa e lēsoní ʻaki hono ʻomi ha kiʻi kahoa ki he kalasí. Hili hono vahevahe ʻe he kau akó ʻenau fakakaukau ki he mahuʻinga ʻo e kahoá, te ne vahevahe pe ko hai naʻá ne ngaohi ʻa e kahoá mo e ʻuhinga ʻoku mahuʻinga lahi ange ai kiate ia hono ʻiloʻi hono hisitōliá ʻi ha toe meʻa kehe.
Ngaahi Fokotuʻu ki he Fakaʻaongaʻí mo e Fakafenāpasí
Neongo ʻe lava ke fakafenāpasi ha taha ʻo e ngaahi naunau fakalēsoní, ka ʻoku fakatātaaʻi ʻe he fakatātā ko ʻení ʻa e founga ʻe feʻunga ange ai ha ngaahi konga kehekehe ʻo ha lēsoni ke fakafenāpasi ʻo laka ange ʻi he ngaahi konga kehé.
Hangē ko ʻení, ko e taumuʻa ʻo e lēsoní, ko e puipuituʻa ʻo ha poloká, pe ko e foʻi moʻoni ʻoku tohi mataʻāʻaá ʻe lava ke ʻikai feʻunga ia ke fakafenāpasi ʻo laka ange ʻi he founga ʻoku kamata ʻaki ha lēsoni pe ko e ngaahi sīpinga ʻe lava ke vahevahe ʻe ha faiako ʻo kau ki ha foʻi moʻoni ʻoku tohi mataʻāʻā. ʻE lava ke faʻa fakaʻaongaʻi lahi ange ʻa e ngaahi meʻa ʻoku ofi ange ki he tafaʻaki toʻohemá, ka ko e ngaahi meʻa ʻi he tafaʻaki toʻomataʻú ʻe lava ke lahi ange hono fakafenāpasí. Manatuʻi ko e ngaahi fokotuʻu ʻeni. ʻOku ʻikai fiemaʻu ke fakafenāpasi ʻe he kau faiakó ʻa e meʻa kotoa pē ʻi he tafaʻaki toʻomataʻú, ʻo hangē pē ko e ʻikai fiemaʻu ke nau fakaʻaongaʻi ʻa e meʻa kotoa pē ʻi he tafaʻaki toʻohemá.
Fakaʻosi
ʻE tataki koe ʻe he Tamai Hēvaní ʻo fakafou ʻi he Laumālie Māʻoniʻoní ʻi hoʻo ako ʻi he faʻa lotu ʻa ʻEne folofolá mo teuteu ha ngaahi lēsoni ke tāpuekina Hono ngaahi fohá mo e ngaahi ʻofefiné. Te Ne lava ʻo tokoni ke mahino kiate koe ʻa e founga ke fakaʻaongaʻi ai ʻa e meʻa kuo ʻoatu ʻi he naunau fakalēsoní pea mo e taimi ke fai ai ha ngaahi fakafenāpasi ke tokoniʻi lelei ange hoʻo kau akó.