Doctrine and Covenants 2025
Āpitihanga A: Mō ngā Mātua—Ko te Whakarite i āu Tamariki mō tētahi Oranga i runga i tō te Atua Huarahi Kawenata


“Āpitihanga A: Mō ngā Mātua—Ko te Whakarite i āu Tamariki mō tētahi Oranga i runga i tō te Atua Huarahi Kawenata,” Haere Mai, Whai Mai i Ahau—Mō te Kāinga me te Hāhi: Ko te Pukapuka a Moromona 2025 (2025)

“Āpitihanga A,” Haere Mai, Whai Mai i Ahau—Mō te Kāinga me te Hāhi: 2025

he whaea me tana tamaiti

Āpitihanga A

Mō ngā Mātua—Ko te Whakarite i āu Tamariki mō tētahi Oranga i runga i tō te Atua Huarahi Kawenata

Nā te mea kei te aroha Ia ki a koe, kei te whakawhirinaki ki a koe, ā, kei te mōhio ki tō pitomata, kua homai e te Matua i te Rangi te mana hei āwhina i ō tamariki kia tomo atu ai, ā, kia ū ai ki runga i Tana huarahi kawenata, te huarahi o te oranga tonutanga (tirohia Whakaakoranga me ngā Kawenata 68:25–28). Koinei hoki te whakarite i a rātou kia meatia, ā, kia pupuri i ngā kawenata tapu, pērā i te kawenata rumaki me ngā kawenata e meatia ana i te temepara. Mā roto i ēnei kawenata, ka herea ō tamariki e rātou anō ki te Kaiwhakaora, arā, ki a Ihu Karaiti.

He maha ngā huarahi e whakaritea ai ō tamariki mō tēnei haerenga i runga i te huarahi kawenata, ā, mā te Matua i te Rangi koe e whakakite mai te huarahi pai ake hei āwhina i a rātou. I a koe e rapu ana i te whakaaweawetanga, me titi ki roto i te hinengaro, nā, ehara i te mea ka ako i roto anake i te akomanga. Koia, ko tētahi o ngā mea whaihua o te ako i te kāinga, arā, ko te āheinga ki te ako i ngā mahi a tētahi atu, ā, i roto hoki i ngā wā iti, ngā wā ngāwari—ngā mea e heipū noa ake nei i te ia rā, ia rā. Pērā i te whai atu i te huarahi kawenata, ā, he mea ū tonu, he mea mō te roanga atu o te oranga, he pērā anō te ako e pā ana ki te huarahi kawenata. (Tirohia “Home and Family,” Teaching in the Savior’s Way [2022], 30–31.)

Kei raro iho nei ētahi whakaaro e ārahi atu ana ki te whakaaweawenga anō. Māu e rapu ngā whakaaro atu anō mō te whakaako i ngā tamariki Paraimere i “Appendix B: For Primary—Preparing Children for a Lifetime on God’s Covenant Path.”

Rumaki me te Whakaūnga

Nā Nīwhai i whakaako, nā, “ko te tomokanga mā konā tomo ai [tātou]” ki runga i te huarahi kawenata “koia ko te rīpenetātanga me te rumakitanga ki te wai” (2 Nīwhai 31:17). Ka tau ngā waewae o ō tamariki i runga i te huarahi kawenata mā āu mahi whakarite i ō tamariki mō te rumakitanga me te whakaūnga. Ka tīmata ēnei mahi i runga i te whakaako e pā ana ki te whakapono ki a Ihu Karaiti me te rīpenetātanga. Ko tāna anō he whakaako e pā ana ki te huarahi hei whakahou i ō tātou kawenata rumaki mā te kai i te hākarameta ia wiki.

Anei ētahi rauemi hei āwhina i a koe: 2 Nīwhai 31; putanga motuhake o te makahīni Friend e pā ana ki te rumaki; ngā Kaupapa me ngā Pātai, “Baptism,” Wharepukapuka Rongopai.

  • Mēnā ka pā mai tētahi āhuatanga ki a koe e whakakaha ai i tō whakapono ki te Matua i te Rangi rāua ko Ihu Karaiti, tohaina atu ki tō tamaiti. Āwhinatia rātou kia mārama ai ko te whakapono tētahi mea e tupu kaha ai i te roanga atu o tō oranga katoa. He aha ētahi mea e taea ai e tō tamaiti hei whakakaha i tana whakapono i te Karaiti i mua i tana rumakitanga?

  • Ina hē tō tamaiti, me kōrero hari ki a ia e pā ana ki te rīpenetātanga. Ā, ina hē koe, tohaina atu te hari e ahu mai ana i te rīpenetātanga. Whakaaturia atu, nā te mea i whakamamaetia, i mate a Ihu Karaiti mō ō tātou hara, e taea ana e tātou te rīpenetā ia rā, ia rā, te murua, me te whiwhi i te kaha kia panoni ai. Ina rapua e tō tamaiti te murunga hara, murua noatia ōna hara i runga i te koa.

  • Me kōrero atu ki tō tamaiti e pā ana ki te rumakitanga. Huraina atu ngā pikitia me te tohatoha atu i ngā maharatanga. Kōrerohia atu e pā ana ki ō whakaaro, me pēhea hoki ō kawenata rumaki i āwhina ai i a koe kia mōhio ai ki a Ihu Karaiti, me ngā manaakitanga e ahu tonu mai ana i reira. Akiakina tō tamaiti ki te tuku pātai.

  • Ina tū tētahi rumakitanga i tō whānau, i tō wāri rānei, haria atu tō tamaiti ki te mātaki atu. Me kōrero tahi mō ngā mea i kitea ai, i rangona ai e kōrua ko tō tamaiti. Me ka taea, kōrero atu ki te tangata e rumakina ana me te uiui atu i ngā pātai pēnei: “He aha tāu hei whakatau ka mahi pēnei? He aha tāu hei whakariterite?”

  • Tuku mihi atu ki tō tamaiti i ngā wā katoa e mahi ai ia i tētahi mea i oatitia ai e ia. Whakamōhiotia atu, arā, ko te pupuri i ngā oati tētahi mea hei whakarite i a tātou ki te pupuri i ngā kawenata e meatia ai ina rumakina tātou. He aha tā tātou e kawenata nei ki te Atua ina rumakina tātou? He aha Tāna hei manaaki i a tātou? (Tirohia Mōhia 18:8–10, 13.)

  • Me kōrero tahi e pā ana ki ngā manaakitanga i ahu mai ai i tō uru hei mema o Te Hāhi o Ihu Karaiti o te Hunga Tapu i ngā Rā o Muri Nei. Hei tauira, mā hea tata atu ai koe ki te Matua i te Rangi rāua ko Ihu Karaiti i a koe e mahi whakarato ana ki ētahi atu, ā, i ētahi atu rānei e mahi whakarato ana ki a koe? Āwhinatia tō tamaiti kia whakaarohia ake ngā huarahi hei mahi whakarato, ā, hei whakakaha i ētahi atu i te mea he mema nā te Hāhi. Āwhinatia anō hoki rātou kia rongo ai i te koa e ahu mai ana i te mahi whakarato.

  • Ina pā mai tētahi āhuatanga tapu ki a kōrua ko tō tamaiti (pērā i te hāhi, i a kōrua e pānui karaipiture ana, e mahi whakarato ana rānei ki tētahi atu), kōrero atu ki a ia e pā ana ki ngā whakaaro wairua e pā ai ki a koe. Tonoa tō tamaiti ki te toha mai i ōna kare ā-roto. Aro atu ki ngā momo huarahi e taea ana e te Wairua te kōrero ki te tangata, tae atu ana ki ngā huarahi e kōrero takitahi ai Ia ki a koe. Āwhinatia tō tamaiti kia mōhio ai ki ngā wā e rongo ana ia i te mauri o te Wairua Tapu.

  • Me mātaki tahi i ētahi o ngā whitiāhua i te kohikohinga Wharepukapuka Rongopai e kīa ana ko “Hear Him!” Kōrero tahi e pā ana ki ngā momo huarahi e whakarongo nei ngā pononga a te Ariki ki Tōna reo. Tonoa tō tamaiti ki te tā pikitia, ki te hanga whitiāhua rānei mō te āhua e rongo nei ia i te reo o te Kaiwhakaora.

  • Whakatapua te wā hākarameta hei wā hari i tō whānau. Āwhinatia tō tamaiti kia whakamaherehia ngā huarahi e aro pūmau ai koe ki a Ihu Karaiti i te wā hākarameta. Āwhinatia tō tamaiti kia whakamaherehia ngā huarahi e whakaatu ai he tapu te hākarameta ki a rātou. Hei tauira, mā te whakarongo ki ngā kupu o ngā karakia hākarameta e āwhina ai i a tātou kia maumahara ki ō tātou kawenata rumaki.

  • He maha ngā putanga o te makahīni Friend tae atu ana ki ōna ātikara, paki kōrero me ana mahi e āwhina nei i ō tamariki kia whakarite ai mō te rumaki me te whakaūnga. Tukua tō tamaiti kia kōwhiria tētahi mea hei pānui mā kōrua. (Tirohia anōtia te kohinga “Preparing for Baptism” i roto i te wāhanga tamariki o te Wharepukapuka Rongopai.)

Te Kaha, te Mana me ngā Kī o te Tohungatanga

Ko te tohungatanga te mana me te kaha o te Atua e manaakitia ana e Ia Āna tamariki. Kei runga te tohungatanga o te Atua i ēnei rā i roto i Te Hāhi o Ihu Karaiti o te Hunga Tapu i ngā Rā o Muri Nei. “Ka manaakitia ngā mema katoa o te Hāhi e pupuri nei i ō rātou kawenata—tae atu ana ki ngā tamariki—ki te mana tohungatanga o te Atua i roto i ō rātou kāinga hei whakakaha i a rātou me ō rātou whānau” (General Handbook: Serving in The Church of Jesus Christ of Latter–day Saints, 3.6, Wharepukapuka Rongopai). Mā tēnei mana e āwhina ai ngā mema ki te mahi i ngā mahi whakaoranga me ngā mahi whakateiteitanga a te Atua i ō rātou ake oranga me ō rātou whānau (tirohia General Handbook2.2).

Ina mahi ngā tāne me ngā wāhine i ā rātou karangatanga Hāhi, kei te mahia i runga i te mana o te tohungatanga, i raro anō i te hunga whakahaere e mau nei ngā kī o te tohungatanga. Ka manaakitia ngā tamariki katoa a te Matua i te Rangi—Āna tama me Āna tamāhine—i a rātou e mārama haere ana i te tohungatanga.

Ka whiwhi tātou i ngā tikanga tapu nā te mana o te tohungatanga. “E taea ana e ngā mema tāne e tika ana kia whiwhi i te mana o te tohungatanga mā roto i te whakataunga tohungatanga me te whakamanatanga ki ngā tūranga tohungatanga” (General Handbook, 3.4). E taea ana te hunga e mau nei ngā tūranga tohungatanga kia whakamanaia e tētahi e mau nei ngā kī o te tohungatanga kia meatia ai ngā tikanga tapu o te tohungatanga.

Hei whakawhānui ake i tāu e ako ai e pā ana ki te tohungatanga, tirohia tā Russell M. Nelson, “Spiritual Treasures,” Liahona, Noema 2019, 76–79; Russell M. Nelson, “The Price of Priesthood Power,” Liahona, Mei 2016, 66–69; “Priesthood Principles,” chapter 3 i General Handbook.

  • Me uru mai ngā tikanga tapu o te tohungatanga hei wāhanga nui o te whānau. Hei tauira, āwhinatia tō tamaiti ki te whakarite ā–wairua mō te hākarameta ia wiki. Akiakina tō tamaiti kia rapua ngā manaakitanga o te tohungatanga ina māuiui ana ia, e hiahia ana rānei kia whakaāiotia, hei kimi huarahi rānei. Me kaha aro atu ki ngā manaakitanga e tau iho ana ki runga i tō whānau mā roto i te mana o te tohungatanga.

  • I a koutou e pānui tahi ana i ngā karaipiture, kia mataara ki ngā wā e taea ana te kōrero tahi e pā ana ki tā te Atua manaaki tangata mā roto i Tōna mana. Tohaina atu ngā kōrero mō ngā wā i manaakitia koe e te Atua mā roto i Tana tohungatanga. Tirohia te General Handbook, 3.2, 3.5 mō ngā tauira e pā ana ki te whiwhi manaakitanga i te Atua mā roto i te tohungatanga.

  • Whakaakona tō tamaiti hei tua i te rumakitanga, ka taea te whiwhi i te mana o te tohungatanga mā te pupuri i te kawenata rumaki. Me arotake ngātahi tā Tumuaki Russell M. Nelson karere “Spiritual Treasures” (Liahona, Noema 2019, 76–79). Kōrero atu ki tō tamaiti kua pēhea ngā tikanga tapu o te tohungatanga i tō mai ai i te mana o te Atua ki roto i tō oranga. Tirohia te General Handbook, 3.5 mō tētahi rārangi e kitea ai ngā manaakitanga i ahu mai ai i te mana tohungatanga.

  • Wānangahia te pātai “He aha te āhua o tētahi pononga nā te Ariki?” Pānui tahitia Whakaakoranga me ngā Kawenata 121:36–42, kātahi ka kimihia ngā whakautu. Ina kite atu koe i tō tamaiti (tētahi atu rānei) e whakamahi ana i ngā tikanga, i ngā āhuatanga rānei kei roto i ēnei whiti, tēnā, whakanuia.

  • Ina whakamahi koe, tō tamaiti rānei i tētahi kī hei whakatūwhera ake i tētahi kuaha, ki te whakakā rānei i tētahi waka, kia tū poto ki te whakaaro, e taea ai te whakataurite i aua kī ki ngā kī e mau nei i ngā rangatira o te tohungatanga. (Tirohia te General Handbook, 3.4.1 mō tētahi whakamāramatanga mō ngā kī o te tohungatanga). He aha ngā mea e “whakatūwherahia” ana, ā, e “whakakāngia” ana e ngā kī o te tohungatanga? Tirohia anōtia tā Gary E. Stevenson, “Where Are the Keys and Authority of the Priesthood?,” Liahona, May 2016, 29–32; “Where Are the Keys?” (whitiāhua), Wharepukapuka Rongopai.

    2:51

    Where Are the Keys?

  • Ina whakarite koe mō tētahi karangatanga, tonoa tō tamaiti kia piritahi ki a koe, mēnā e taea ana. Tukua tō tamaiti kia kite i a koe e whakatīnana ana i tō karangatanga. Māu hoki e kimi huarahi tika e āwhinatia koe e ia. Whakamāramahia ake me pēhea koe e rongo ai i tō te Ariki mana i roto i tō karangatanga.

Ko te Rumaki me te Whakaū mō ngā Tūpuna

He wāhanga ngā temepara nō te mahere o te Matua i te Rangi mō Āna tamariki. Kei roto te whare o te Ariki, ka meatia e tātou ngā kawenata tapu ki te Matua i te Rangi i a tātou e mahi ana i ēnei tikanga tapu, e aro katoa atu ana ēnei ki a Ihu Karaiti. Kua tukuna mai nei e te Matua i te Rangi tētahi huarahi mō Āna tamariki katoa e meatia ai e rātou ngā kawenata me te mahi i ēnei tikanga tapu, tae atu ana ki ngā tāngata kīhai i whakawhiwhia ki ēnei mea i te wā o te ora. Hei te tīmatanga o te tau e 12 ana te pakeke, e tika ana kia rumakina, ā, kia whakaūngia tō tamaiti i te temepara mō ngā tūpuna kua mate rā anō (tirohia anōtia 1 Korinihi 15:29).

  • Me haere ki te temepara i ngā wā katoa e taea ana. Me kōrero atu ki tō tamaiti he aha koe e haere ai, ā, me pēhea koe e whakatata atu ai ki te Matua i te Rangi rāua ko Ihu Karaiti mā te haere ki te temepara.

  • Me arotake, ā, me wānanga ngātahi ngā pātai whakaaetanga temepara. Ka kite koe i ngā pātai whakaaetanga temepara i ngā whārangi 36–37 o For the Strength of Youth: A Guide for Making Choices(2022). Kōrero atu ki tō tamaiti mō ngā āhuatanga e mahia ai i tētahi uiuitanga whakaaetanga temepara. Tohaina atu ō whakaaro mō te hiranga nui o te mau whakaaetanga temepara ki a koe.

  • Pānui tahitia Maraki 4:6. Me kōrero tahi e pā ana ki te āhua e huri atu ai ō koutou ngākau ki ō koutou tūpuna. Me nui ake tō rangahau e pā ana ki ō tūpuna mā te aro tahi atu ki tō koutou whakapapa i FamilySearch.org. Kimihia ngā tūpuna kāore anō kia rumakina, ā, kāore anō kia whakaūngia rānei. Ka āwhinatia koe e tētahi mātanga temepara o te wāri, e tētahi mātanga whakapapa.

  • Arotake ngātahitia ētahi o ngā rauemi kei roto i te kohinga e kīa ana ko te “Temepara” kei roto i te wāhanga tamariki o te Wharepukapuka Rongopai. (Tirohia anōtia “Preparing Your Child for Temple Baptisms and Confirmations” i runga i te ChurchofJesusChrist.org.)

Whakawhiwhia tētahi Manaakitanga Peteriaka

He puna arataki te manaakitanga peteriaka, he mea whakaāio, ā, he puna hihiko ngākau. Kei roto rā ētahi tohutohu ki a tātou ake mai i te Matua i te Rangi e āwhina ai i a tātou kia mārama ai ki tō tātou tuakiri me tō tātou pūtake mau tonu. Āwhinatia tō tamaiti kia whiwhi ai i tētahi manaakitanga peteriaka mā te whakaako ki a ia te hiranga me te tapu o ngā manaakitanga peteriaka.

Ki te hia ako tonu, tirohia ngā Kaupapa me ngā Pātai “Patriarchal Blessings,” Wharepukapuka Rongopai; Julie B. Beck, “You Have a Noble Birthright,” Liahona, Mei 2006, 106–8.

  • Tohaina atu ki tō tamaiti ō whakaaro mō tō whiwhinga ki tō ake manaakitanga peteriaka. Māu e tohatoha atu i ngā mea i mahia e koe hei whakarite mō tōna whiwhinga, me pēhea hoki i whakatata atu ai koe ki te Atua i konā, ā, me pēhea hoki Ia e ārahi tonu nei i a koe mā roto i tēnei manaakitanga. Māu anō tō tamaiti e tono kia kōrero atu ki ētahi atu mema o te whānau kua whiwhi anō i ō rātou manaakitanga peteriaka.

  • Me arotake ngātahi i tā Erata Randall K. Bennett karere “Your Patriarchal Blessing—Inspired Direction from Heavenly Father” me tā Erata Kazuhiko Yamashita karere “When to Receive Your Patriarchal Blessing” (Liahona, Mei 2023, 42–43, 88–90). Kōrerohia atu tētahi ki tētahi e pā ana ki tāu e ako ai i ēnei karere e pā ana ki te take e hiahia ana te Matua i te Rangi kia whiwhi tātou i tētahi manaakitanga peteriaka. Tirohia te General Handbook18.17 kia ako anō e pā ana ki te tukanga hei rapu i tētahi manaakitanga peteriaka.

  • Mehemea he tūpuna ōu i whiwhi ai i ō rātou manaakitanga peteriaka, he pai pea kia pānuitia ētahi o aua mea ki ō tamariki. Me uru atu ki ChurchofJesusChrist.org, kia tonoa ai ngā manaakitanga i whiwhi ai ō tūpuna kua mate rā anō, tohua te Tools kei te kokonga matau kei te pito whakarunga o te mata rorohiko, kātahi ka tohua te kupu Patriarchal Blessing.

  • Whai muri iho i te whiwhinga a tō tamaiti i tētahi manaakitanga peteriaka, tonoa ngā mema o te whānau i tae atu ai ki reira kia kōrerohia mai ō rātou whakaaro ki tō tamaiti.

Ko te Whakawhiwhi i te Hoatutanga Tapu

Kei te hiahia te Atua kia hoatu, kia manaaki rānei, i Āna tamariki katoa ki te “mana nō runga rawa” (Whakaakoranga me ngā Kawenata 95:8). E haere ana tātou ki te temepara kia whiwhi i ō tātou ake hoatutanga tapu mō te wā kotahi anake, engari manaakitia tātou e ngā kawenata e meatia nei e tātou ki te Atua, ā, e te mana nō runga rawa e homai ai e Ia.

  • Whakairia ake tētahi pikitia o te temepara i tō kāinga. Me kōrero atu ki ō tamariki ngā kare ā–roto e pā ai ki a koe i te whare o te Ariki. Me kōrero putuputu e pā ana ki tō aroha mō te Ariki me Tōna whare me ngā kawenata kua meatia nei e koe. Rapua ngā wā e taea te haere tahi kōrua ko tō tamaiti ki te temepara kia meatia ngā rumakitanga me ngā whakaūnga mō ō rātou tūpuna.

  • Tirohia ngātahitia temples.ChurchofJesusChrist.org. Pānuitia tahitia ngā tuhinga pērā i “About the Temple Endowment” me “Prepare for the House of the Lord.” Tukua tō tamaiti kia uia mai ngā pātai kei a ia mō te temepara. Tirohia tā Erata David A. Bednar karere hei arataki i tāu e kōrero ai kei waho atu i te temepara “Prepared to Obtain Every Needful Thing” (Liahona, Mei 2019, 101–4; me tino tiro atu te mea e kīa nei ko “Home–Centered and Church–Supported Learning and Temple Preparation”).

  • I a kōrua ko tō tamaiti e mahi ana, e kite ana rānei i ētahi atu tikanga tapu (pērā i te hākarameta, i tētahi manaakitanga whakaora rānei), me huri poto ki te kōrero e pā ana ki ngā tohu kei roto i taua tikanga tapu. He aha te tikanga o ngā tohu? Me pēhea ērā e whakaatu ai mō Ihu Karaiti? Mā konei āwhinatia ai tō tamaiti kia whakaaroarohia ngā tikanga tohu i roto i ngā tikanga tapu o te temepara, e whakaatu nei hoki mō Ihu Karaiti.

  • Āwhinatia tō tamaiti kia mārama ai ki tana pupuri i te kawenata rumaki e whakamāramahia nei i Mōhia 18:8–10, 13. Āwhinatia hoki tō tamaiti kia mārama ai tā te Ariki manaakitanga ki a ia. Whakakahangia te kaha o tō tamaiti ki te pupuri i ngā kawenata.

  • Me kōrero noa atu e pā ana ki te ārahitanga a ngā kawenata temepara i ō kōwhiringa e āwhina ai kia whakatata atu ai ki a Ihu Karaiti. Māu e whakamahi te General Handbook, 27.2, hei arotake i ngā kawenata e meatia nei e tātou i te temepara. Mehemea kua whiwhi kē koe i te hoatutanga tapu, me kōrero atu ki ō tamariki e pā ana ki te kāmana temepara me tana āwhina i a koe kia mahara ki ō kawenata ki a Ihu Karaiti (tirohia “Sacred Temple Clothing” [whitiāhua], Wharepukapuka Rongopai).

4:12

Sacred Temple Clothing

Te Mahi Mīhana

I whakaakona e Erata David A. Bednar: “Ko te mea nui rawa hei whakarite mō tētahi karanga ki te mahi, arā, kia meinga hei mihingare i mua noa atu i tō haerenga atu ki tētahi mīhana. … Ehara te mīhana i te mea nui; engari kē, ko te mea kē, ko te meinga hei mihingare e mahi ai i te roanga atu o tō oranga i runga i te katoa o tō ngākau, tō kaha, ō whakaaro, me tō mārohirohi. Kei te whakarite koe mō tētahi oranga o te mahi mihingare” (“Becoming a Missionary,” Liahona, Noema 2005, 45–46). Ka manaakitia tō tamaiti e ngā āhuatanga e pā ai ki a ia, i a ia e meinga ana hei mihingare mō āke tonu, ehara noa iho mō te wā e mahi mihingare ana.

Ki te hia ako tonu, tirohia tā Russell M. Nelson, “Preaching the Gospel of Peace,” Liahona, Mei 2022, 6–7; M. Russell Ballard, “Missionary Service Blessed My Life Forever,” Liahona, Mei 2022, 8–10; “Missionary Preparation: Adjusting to Missionary Life,” Wharepukapuka Rongopai.

  • Whakatauirahia me pēhea e tohaina noatia atu ai te rongopai i runga i te wairua māori. Me mataara ki ngā wā e puare mai ki a koe kia tohaina atu ō whakaaro ki ētahi atu e pā ana ki te Matua i te Rangi rāua ko te Kaiwhakaora me ngā tini manaakitanga e whiwhi nei koe i te mea he mema nō Tana Hāhi. Pōhiritia ētahi atu kia piri mai ki tō whānau i roto i ngā mahi ā–Hāhi, ā–whānau hoki.

  • Kimihia ngā huarahi e taea ai e tō whānau te noho tahi me ngā mihingare. Tonoa rātou kia whakaakona ō hoa, tukua rānei kia whakaako rātou i ngā tāngata i roto i tō kāinga. Uia atu ki ngā mihingare e pā ana ki ngā āhuatanga e pā ana ki a rātou i tēnei wā, ā, me pēhea e whakatata atu ai rātou ki a Ihu Karaiti mā roto i ngā mahi mihingare. Uia atu hoki he aha tā rātou (tā rātou i manako ai rānei) e whakarite ai hei mihingare.

  • Mehemea kua haere koe i tētahi mīhana, me kaha kōrero mō ngā mea i pā ai ki a koe i reira. Tonoa rānei ō hoa me ō mema whānau kua mahi mihingare ki te kōrero mō ā rātou mahi. Māu anō e kōrero mō ētahi wā i tohaina atu ai e koe te rongopai ki ētahi atu i tō oranga. Āwhinatia tō tamaiti kia whakaarohia ake ngā huarahi hei tohatoha atu i te rongopai.

  • Whakaritea he wā anō kia whakaakona tō whānau e tō tamaiti ki ngā tikanga o te rongopai. Ka whakaharatau anō tō tamaiti kia pakari ai tana whakakōrero i ōna whakapono ki ētahi atu. Hei tauira, me whakawhitiwhiti kōrero mō ngā pātai pēnei “Me pēhea tātou e tuku atu i te Whakaakoranga me ngā Kawenata ki tētahi tangata kāore anō kia rangona e ia?” ā, “Me pēhea rānei tātou e whakamārama i te whakahirahira nui o te Kaiwhakaora ki tētahi tangata ehara nei i te Karaitiana?”

  • Āwhinatia tō tamaiti kia waia ai ki te kōrero ki ngā tāngata katoa. He aha ētahi mea pai hei kōkiri ai i tētahi kōrero? Akiakina tō tamaiti ki te ako me pēhea te whakarongo atu ki ngā kōrero a ētahi atu, me te mārama ki ngā hiahia o te ngākau, me te tuku i ngā mea pono o te rongopai e manaakitia ō rātou oranga.

  • Kimihia ngā huarahi e taea ai e tō tamaiti te ako e pā ana ki ētahi atu ahurea me ētahi atu whakapono. Āwhinatia rātou e mōhio ai ki ngā mea pai me ngā mea pono kei roto i ngā whakapono o ētahi atu.

Ko te Whiwhi i te Tikanga Tapu o te Hīringa

Kei roto i te temepara, e taea ana kia mārenatia tonutia tētahi tāne me tētahi wahine. Ka meatia tēnei i tētahi tikanga tapu e kīa nei ko te “hīritanga.” Ahakoa e kore e tae atu tō tama, tō tamāhine rānei ki tēnei tikanga tapu mō ngā tau maha, mā ngā mea iti, ngā mea ngāwari, me ngā mea putuputu e mahia ngātahitia ai i ērā tau e whakatakatū i a rātou mō tēnei manaakitanga mīharo.

  • Pānuitia ngātahitia “Ko te Whānau: He Whakapuakitanga ki te Ao” (Wharepukapuka Rongopai). He aha ngā mea e whakaakona ana e tēnei whakapuakitanga e pā ana ki te hari e ahu mai ana i te oranga o te whānau me ngā mārenatanga pai? Kōwhiria ngātahitia ko tō tamaiti tētahi o ngā tikanga kua whakarārangihia nei i roto i te whakapuakitanga hei mea rangahau mā kōrua. Āwhinatia ō tamariki kia kimihia ake ai te tikanga o te kupu whakaiti i roto i te Pukapuka Aratohu ki ngā Karaipiture. Me tuhi rānei ētahi whāinga hei whakamahia taua tikanga i roto i tō whānau. I a koe e aro atu ana ki ō whāinga, me whakawhitiwhiti kōrero e pā ana ki ngā hua i ahu mai ai i taua tikanga ki tō whānau.

  • Pānuitia ngātahitia kōrua ko tō tamaiti tā Tumuaki Dieter F. Uchtdorf karere “In Praise of Those Who Save” (Liahona, Mei 2016, 77–80). Ina tae atu ki te wāhanga e kīa ana “A Society of Disposables,” tērā pea me kimikimi haere i ngā mea kei roto i tō kāinga e taea ana te whiu noa atu, me ngā mea e kore rawa e taea te whiu atu. Me kōrero atu e pā ana ki ō mahi e tiaki ai i tētahi mea mau roa. He aha tā tēnei mō te tiaki i te mārenatanga me ngā hononga o te whānau? He aha atu ngā mea e ako ai tātou i tā Tumuaki Uchtdorf karere mō tā te Kaiwhakaora āwhina ki te tuitui i ngā mārenatanga kaha me ngā whānau kaha?

  • Me kōrero atu ki tō tamaiti e pā ana ki ngā mea e mahi pai ana e kōrua, me ngā mea e akona tonutia ana, e pā ana ki te mārenatanga mau tonu e hangaia ana ki runga i te Karaiti me ngā mea hei whakatika ake. Mehemea kua hīria kōrua ko tō hoa rangatira i te temepara, me whakaatu atu ki tō tamaiti mā ō mahi, ka ahatia hei pupuri i ō kawenata ki te Ariki. Kōrero atu ki tō tamaiti e pā ana ki tāu hei ū tonu ki te Matua i te Rangi me te Kaiwhakaora hei poutokomanawa i roto i tō kōrua piringa tahitanga, ā, me whakamōhio e pā ana ki tā Rāua āwhina i a kōrua (tirohia anōtia tā Ulisses Soares, “In Partnership with the Lord,” Liahona, Noema 2022, 42–45).

  • Ina meatia ngā kōwhiringa o te whānau, me huitahi te whānau ki te āta kōrero ki aua take. Me whakarongo ki ngā reo katoa o ngā mema o te whānau. Whakamahia ēnei whakawhitiwhitinga kōrero hei wā whakatakoto i ngā tikanga o te whakawhitiwhiti kōrero, o te whakaaro pai hoki i roto i te whānau, ahakoa kāore e ōrite ana ngā whakaaro. (Tirohia anōtia tā M. Russell Ballard, “Family Councils,” Liahona, Mei 2016, 63–65.)

  • Ina hua ake tētahi tautohetohenga i te whānau, me aro atu i runga i te manawanui me te aroha. Āwhinatia tō tamaiti kia kitea ai te pai o te aro ki ngā tautohetohenga i runga i tō te Karaiti āhua mō tētahi mārenatanga harikoa. Pānuitia ngātahitia Whakaakoranga me ngā Kawenata 121:41–42, kātahi ka kōrero atu e pā ana ki te āhua e whakahāngaitia ngā tikanga kei roto i ēnei whiti ki te mārenatanga.