“Koauan Maiura,” Riaona, Aokati 2025.
Rongorongo man te Riaona ae katoa namwakaina, Aokati 2025
Koauan Maiura
E a tia ni kaotia Tamara are i Karawa ae tatangira koauan kanoan ara boong aika a tia n nako, boong aikai, ao boong aika ana roko, n raonaki ma aron karekean te bwaintituaraoi ae te maiu ae akea tokina.
A bootaki unimwaanen te Ekaretia ma te Burabeti Iotebwa Timiti i eta n te ruu ae uarereke, man ribwaribwa ni bwaai ietan ana titoa Newel K. Whitney i Kirtland , Ohio, n Tianuare 22, 1833. N Ritembwa te ririki are mai mwaina, e karekea te kaotioti Iotebwa ae e tuangaki iai bwa ena katea te reirei are e na moan waaki ni katauraoia taari ibukin aia mition.
“Ao I anganingkami te tua,” e taekinna te Uea, “bwa kam na reiakini i marenami reirein te abanuea.
”Botumwaaka n reiakini ao au akoi e na mena iroumi, bwa kam aonga n reireiaki raoi n taekana, n tuana, n te reirei, n tuan te euangkerio, ni bwaai ni kabane ake a kaineti nakon uean te Atua, ake a riai ibukimi bwa kam na atai; …
“Bwa kam aonga n tauraoi ni bwaai ni kabane ngkana N na manga kanakoingkami ni kakorakora te nakoa are I a tia ni wetei ngkami iai, ao te mition are I a tia n anganingkami” (Reirei ao Berita aika Tabu 88:77–78, 80).
Aia “Reirei Burabeti” ngkai bon arana, e katauraoaki iai bwaron te tamnei ae tamaroa. A mwaiti taan kairiri n te Ekaretia ngkoa aika reiakinaki iai. Te aonaaba ni boong aikai ai bon te tabo ae kaokoro, ma ana kairiiri te Uea are e anga ngkoa e bon teimatoa ni kaineti ma taai aikai. Ngaira, naba ti riai n ukerii atatai ma koaua “ni bwaai n aroia ngkai, ao n aroia ngkoa, ao n aroia n taai aika a na roko” (Reirei ao Berita aika Tabu 93:24).
Ara Kakae ibukin te Koaua
N taai aika ti maiu iai ngkai, e mwaiti te atatai ae tauraoi ibukira nakon ngkoa. Ngkoa, ngkana ti tangiria n ataa te bwai teuana, ko na nakon te raiburari ao ni wareka rongorongona. Ni boong aikai te intanete ao bwaai n reitaki a tomaira nakon rongorongo aika akea tiaia aika ti kona n karekei n te tai ae baiti.
E kukurei te Uea ngkana ti kabonganai raoi bwaai aika a tauraoi nakoira, ma E a tia n anganiira te reirei ae akea tokina:“Kam na botumwaaka n ukoukouri ao n reirei i marenami taeka ni wanawana; eng, ukoukori man booki aika moan te raoiroi taeka ni wanawana; ukoukoura te rabakau, n te kamatebwai ao n te onimaki naba” (Reirei ao Berita aika Tabu 88:118). E kaungaira bwa ti na reiakina taekan te aonaaba ae ti mena iai (taraa Reirei ao Berita aika Tabu 88:79; 93:53), ma inanon ara kakae ibukin te koaua, ti riai n taraa te Atua, are “atai bwai ni kabane, ao a mena bwai ni kabane i matana … ao e mena i aon bwai ni kabane, … ao bwai ni kabane bon mai irouna, ao n roko mai irouna” (Reirei ao Berita aika Tabu 88:41).
I buakon koaua ake e a tia n anganiira te Atua, teuana ae moan te kakawaki ibukin maiura iaon te aba bon ae Ngaia Tamara are i Karawa. Ngaira natina n tamnei mwaane ao aine. E atai arora ao e tangiriira n ae kororaoi. Ao ngkai Natina n tamnei ngaira, iai rikira ma tokira mai karawa. Mataatara ao butimwaean koaua aika akea tokiia aikai a anganiira kinakira, bonganara, ao te kaantaninga ae e na kakabwaiaira ao ni kairiira inanon maiura imwain maiura iaon te aba ao n reitinako ni karokoa ngkai ao n aki toki.
Ti Mena ma te Tama mai Moana
Ngkai ti ukori koauan bwaai “n aroia ngkoa” ti kunei taeka aika mairoun ara Tia Kamaiu, Iesu Kristo: “Ao ngkai, e koaua ae I tuangingkami, iai Ngai mai moana ma te Tama, ao Ngai te Karimoa n Nati,” ao “kam bon mena naba mai moana ma te Tama” (Reirei ao Berita aika Tabu 93:21, 23).
Imwain maiura i aon te aba, ti ira te boowi i karawa ike Tamara are i Karawa e kaota nakoira Ana babaire ni kakukurei ae korakora. E reireiniira te Burabeti Iotebwa Timiti bwa nanon te Atua ibukin Ana babaire aio bon anganakira “te tibwanga n rikirake n ai arona [ao] …n karietataaki n ai arona.” Ana mwakuri ao mimitongina a na “uota te maiu ae aki mamate ao akea tokina nakon maiuia aomata” (Mote 1:39).
Ti kabongana inaomatara n rinerine ao n rineia bwa ti na iriira ana kainibaire Tamara are i Karawa. Ti a tia ni kakabwaiaaki rinanon bungiiakira nakon te maiu aei, ike ti reitinako n karekea te inaomata n rinerine ao ni kona n rinanon te maiu ae mamate, reiakinaki, ao mani waakirake nakon te maiu ae akea tokina.
I nanon maiura ae mamate, ti na rinanon kangaanga ao angabuaka. Ma ti aki kainanoia n kaitarai kangaangan te maiu aio n ti ngaira. E reireiniira Iotebwa Timiti bwa Tamara are i Karawa, “Tamaia are i Karawa kain aonaaba[,] tararuaia utu ni kabane ma te tararua n tama ao aia tangira kaaro.”
Tamara are i Karawa, “te Tama ae nanoangaea te aba ae te Atua ae te tia karika kabebetean te nano ni kabanea,” ena kakabwaiaira, tabekiira rake, karau nanora “n rawawatara, ba ti aonga ni kona ni kabebetei nanoia akana a rawawata n rawawata nako, ni kabebetean te nano are a kabebeteaki moa iai nanora iroun te Atua” (2 I-Korinto 1: 3– 4). Ngkai bon mwakoron Ana babaire ae kakaawaki, e a tia ni katauraoa te kawai ibukira Tamara are i Karawa n oki Nakoina.
Te Kawai nakon Tamara
Te koaua “ni bwaai n aroia ngkai” (Iakoba 4:13) e mataata: ti aki kona ni kabwanina aron ara konabwai n riki bwa natin Tamara are i Karawa ngaira n tii ngaia. Iesu Kristo, te Moan Nati iroun te Tama n te tamnei, e berita bwa e na riki bwa ara Tia Kamaiu ao Te tia Kabooi Maiura.
Iesu Kristo, “te Rikitemanna iroun te Tama, e onrake n te akoi ao te koaua, are Tamnein te koaua, … e roko ao ni maeka n te rabwata, ao ni maeka i buakora” (Reirei ao Berita aika Tabu 93:11). E kaota te kawai nakoira te Tia Kamaiu bwa ti na kunea te kukurei, nanon te maiu, ao te kimwareirei n te maiu aei ao are akea tokina.
“Bwa E tangiriia aomata te Atua n te aro are E anga Natina ae te riki-temanna iai, bwa e aonga n aki mate ane onimakinna, ma e na reke irouna te maiu are e aki toki.
“E aki kanakomaia Natina te Atua nako aon te aba ba E na kabuakaka te aba; ma E kanakomaia ba e na kamaiuaki te aba i Rouna” (Ioane 3:16–17).
A kakaawaki Ana taneiaia te Tia Kamaiu i aon te aba. E “aki karekea bwaninina n te moan, ma e reitinako man te akoi nakon te akoi” (Reirei ao Berita aika Tabu 93:12). E rikirake nikarokoa “e karekea bwaninin mimitongin te Tama” ao “mwaaka ni kabane, i karawa ao n te aonaaba naba, ao mimitongin te Tama e mena irouna, bwa e maeka irouna”.(Reirei ao Berita aika Tabu 93:16–17). E reirei te Tia Kamaiu:
“I anganingkami taeka aikai bwa kam aonga n oota ao n ataa aron te taromauri, ao n ataia bwa antai ae kam taromauriia, bwakam aonga n nakon te Tama n arau, ao n te tai ae riai kam na karekea mai irouna ae bwanin.
“Bwa ngkana ko kawakini au tua nako kam na karekea bwanininna, ao ni kamimitongaki irou n aron ae Ngai iroun te Tama; ngaia are, I tuangkami, kam na karekea te akoi ibukin te akoi. (Reirei ao Berita aika Tabu 93:19–20).
N te Onaroka are i Ketetemwane ao iaon te kaibangaki, Iesu Kristo e uoti i Aona “marakira, aorakira, karawawataakira, mamarara, ao ara bure ni kabane” (Aramwa 7:11). Aio “e karekea [Nakoina], … te kabanea ni korakora, bwa e na ruru ibukin te maraki, ao n wawanako te rara man bwangabwangan kunna” (Reirei ao Berita aika Tabu 19:18). Ti rinanon Iesu Kristo ao Ana Mwakuri ni Kamaiu ao Mangautina ao e kona n reke te kamaiuaki ao te karietataaki.
Rinanon ana akoi ara Tia Kamaiu ao ana anga karea ni kamaiu, ti kona n rikirake ni karokoa ti karekea ae bwanin ao ni kona n te bong teuana ni uotaki nakon te kakororaoaki. Ngkana ti iriira ana banna ni katooto te Tia Kamaiu ao ni kawakin Ana tua, E na kairiira ao karokoira nakon te kawaiu n oki nako mimitongin matan Tamara are i Karawa.
Kristo iaon te Kawai nako Ierutarem, iroun Michael Coleman, aki kona ni katootongaki
Ko na Butimwaea Ana Bwaintituaraoi?
Ibuakon koauan “bwai n aroia ngkai” (Iakoba 4:13) ti reiakinna bwa ara taneiai n te maiu ae akea tokina e na kaineti arona ma ara rinerine n iriira Iesu Kristo ao butimwaean Ana bwaintituaraoi ake e anganiira. A reireiniira koroboki aika tabu bwa tina “kukurei n te bwai are [ti] tauraoi ni karekea.” Te kananokawaki, bwa tabeman aki “kukurei n te bwai are a tauraoi ni karekea” (Reirei ao Berita aika Tabu 88:32).
Au beretitenti n te mition, Unimwaane Marion D. Hanks (1921-2011), ae beku ngkoa bwa te Mataniwii ni Kabuta n te Itingaun, e reireiniia ana mitinare bwa te titiraki ibukin bwaai aika a tauraoi ni karekei ao ni kukurei iai bon te anga ae ti kona n motika taekara bwa tia bwaka iaa n kawaira n tamnei. “Bwa tera kabwaian te aomata ngkana e kaakaki i aona te bwaintituaraoi, ao e aki butimwaea te bwaintituaraoi?” Ngkai ti butimwaai ana bwaintituaraoi ara Tia Kamaiu man ukokorii ni koaua ao n Iriiria, ti na kimwareirei n te kaantaninga ibukin te maiu ae akea tokina ao “iroun are ngaia te tia anga te bwaintituaraoi [anne].” (Reirei ao Berita aika Tabu 88:33). Te bwaintituaraoi aio ae ti anganaki ma te tangira “te bwaintituaraoi ae moan te korakora mai i buakon ana bwaintituaraoi te Atua” (Reirei ao Berita aika Tabu 14:7).
Te Atua bon ngaia Tamara i Karawa. E kinaira ao e tangiriira. Ngkana ti katan Nakoina inanon ara kakae ibukin te koaua, ti kona n reitiira nakon te rabakau, karekea te wanawana, butimwaea te koaua, tangira te raoiroi, ao n reitiira nakon te oota are e roko mai Irouna (taraa Reirei ao Berita aika Tabu 88:40). Ti na reitinako ngkane inanon maiura ni karokoa “e na roko te bong are [ti] na ataa te Atua, are kam kamaiuaki rinanona aomai irouna” (Reirei ao Berita aika Tabu 88:49).
E na riki bwa te bong ae mimitong man kakukurei.
© 2025 by Intellectual Reserve, Inc. All rights reserved. Boretiaki i USA. Kariaiakaki te Ingiriti: 6/19. Kariaiakaki rairana: 6/19. Rairan te Monthly Liahona Message, August 2025. Kiribati. 19613 859