Fakaʻilekitulōnika Pē: Kakai Lalahi Kei Talavoú
Ko e Fē ʻa e Ngaahi Meʻaʻofa Fakalangi ʻOku Makehe Kiate Koé?
Naʻá ku fehuʻi ki ha toko 10 ʻo hoku ngaahi kaungāmeʻá pe ko e fē ʻa e “ngaahi meʻaʻofa fakalangi” ʻoku mātuʻaki mahuʻingamālie kiate kinautolú.
Neongo ʻene mahuʻinga mo fakafiefia ke fakakaukau ki he ngaahi meʻaʻofa ʻoku tau foaki ki he niʻihi kehé lolotonga ʻa e faʻahitaʻu Kilisimasí, ka kuó ke feinga nai ke mahino kiate koe ʻa e ngaahi meʻaʻofa kuo foaki atu kiate koé? Pea ʻikai ko e ngaahi meʻa pē kuó ke maʻu mei ho fāmilí mo e ngaahi kaungāmeʻá—ka ko e ngaahi meʻa kuo foaki atu mei he Tamai Hēvaní mo Sīsū Kalaisí!
ʻI he faʻahitaʻu Kilisimasi ko ʻení, ʻoua naʻa tokanga taha pē ki he ngaahi meʻaʻofa fakamāmani te ke foaki mo maʻú, kae tokanga taha ki he ngaahi meʻaʻofa kuo foaki atu ʻe he Tamai Hēvaní mo e founga te ke lava ai ʻo vahevahe ia mo kinautolu ʻoku mou feohí.
Naʻá ku kole ki ha toko 10 ʻo hoku ngaahi kaungāmeʻá ke nau vahevahe pe ko e fē ʻa e “ngaahi meʻaʻofa fakalangi” ʻoku mātuʻaki mahuʻingamālie kiate kinautolú—ko ha ngaahi sīpinga ʻeni ʻe niʻihi:
Ko e Meʻaʻofa ʻo e Fakalelei ʻa e Fakamoʻuí
“Ko e meʻaʻofa mahuʻinga taha kuó u maʻu mei heʻeku Tamai Hēvaní mo Hono ʻAlo ko Sīsū Kalaisí ko e Fakalelei ʻa Sīsū Kalaisí. He ʻikai ha meʻa ʻi hono kotoa ʻo ʻitānití ʻe toe mahuʻingamālie ange ʻi he feilaulau ʻa hotau Fakamoʻuí. ʻOku ou ʻiloʻi fakapapau ko e ngaahi mamahi mo e loto-mamahi ʻoku ou foua ʻi he moʻui ní naʻá Ne tomuʻa ongoʻi ia pea toki hoko mai ia kiate aú. ʻOku mahuʻinga ʻEne feilaulau ʻofá kiate au ʻi he meʻa kotoa pē ʻi he māmaní.”
Kuleisi N.
Ko e Meʻaʻofa ʻo e Ngaahi Fāmili Taʻengatá
“Te u pehē, ʻoku mātuʻaki mahuʻingamālie ʻa e meʻaʻofa ʻo e fāmili taʻengatá. ʻOku fakaʻatā au ʻe heʻeku ʻiloʻi te u lava ʻo fakataha mo hoku fāmilí ʻo taʻengatá ke u ongoʻi ha kiʻi konga ʻo e ʻofa ʻa e Tamai Hēvaní mo Sīsū Kalaisi ʻi he ʻaho kotoa pē. ʻOku ou ʻofa ʻi hoku fāmili ʻi he māmaní—ko kinautolu ʻa e tāpuaki lahi taha ʻi heʻeku moʻuí pea mo hoku ivi tākiekina mālohi taha ke nofo maʻu ai ʻi he hala ʻo e ongoongoleleí. ʻOku ou houngaʻia ʻaupito ʻi heʻeku nofo mo kinautolu ʻi hono kotoa ʻo ʻitānití.”
ʻOlivia W.
Ko e Meʻaʻofa ʻo e Moʻui Taʻengatá
“Ko e meʻaʻofa makehe taha kiate aú ko e meʻaʻofa ʻo e moʻui taʻengatá. Koeʻuhí ʻoku ʻofa lahi ʻetau Tamai Hēvaní ʻiate kitautolu, kuó Ne foaki mai ai ʻa e hala ke ikunaʻi ʻa e maté mo e angahalá (ʻa ia ko ha meʻa ia he ʻikai ke tau lava ʻo fai toko taha). ʻOkú Ne finangalo ke tau nofo mo Ia ʻo taʻengata pea kuó Ne ʻomi ha founga te tau lava ai ʻo moʻui ʻo taʻengata, fakataha mo hotau ngaahi fāmilí. Te u pehē, ʻoku makehe ʻa e meʻaʻofa ko ʻení he ʻokú ne ʻomi kiate au ha ʻamanaki lelei ʻi he ngaahi taimi faingataʻá mo fakaʻatā au ke u manatuʻi maʻu pē ʻa ʻEne palani haohaoá mo ʻEne ʻofa taʻefakangatangatá.”
Sala S.
“Ko e taha ʻo e ngaahi meʻaʻofa mahuʻingamālie taha kuo foaki mai ʻe he Tamai Hēvaní mo Sīsū Kalaisi kiate aú ko e malava ko ia ke toe fakataha ʻo taʻengata mo kinautolu ʻoku ou ʻofa aí. Naʻá ku fakakaukau ki he meʻá ni ka naʻe ʻikai ke u ongoʻi moʻoni mo fakataautaha ia kae ʻoua kuo aʻu ki he ngaahi taʻu siʻi kuo hilí, ʻi he taimi naʻe mole ai haku kaungāmeʻa mamae. ʻOku ou pīkitai ʻi he taimí ni ki he ʻilo ko ʻení mo ʻiloʻi neongo pe ko e hā ʻa e meʻa ʻe hoko ʻi he moʻuí ni, ʻe lelei pē ʻa e meʻa kotoa koeʻuhí he ʻoku ʻi ai haʻatau Tamai Hēvani ʻofa ʻokú Ne finangalo ke tau foki ange kiate Ia.”
Keitilini S.
Ko e Meʻaʻofa ʻo e Lakanga Fakataulaʻeikí
“ʻOku ou houngaʻia ʻi he meʻaʻofa ʻo hono fakafoki mai ʻo e lakanga fakataulaʻeikí. Kuó u ongoʻi hano fakapapauʻi mai hono moʻoni ʻo hono fakafoki mai ʻo e mālohi ʻo e lakanga fakataulaʻeikí ʻi he taimi naʻe foaki mai ai ʻe he houʻeiki tangata moʻui tāú ha ngaahi tāpuakí. ʻOku fakalata hono fakafoki mai ʻo e lakanga fakataulaʻeikí koeʻuhí he ʻokú ne fakaʻatā ʻa e ngaahi ouau ʻo e temipalé, fokotuʻutuʻu moʻoni ʻo e Siasí, kau palōfitá, mo ha ngaahi meʻa lahi kehe kuó ne tākiekina ʻeku moʻuí.”
Sēleti P.
Ko e Meʻaʻofa ʻo e ʻOfá
“ʻOku ou tui ko e meʻaʻofa makehe taha kuo foaki mai kiate kitautolú ko e ʻofá. ʻOku tau maʻu ha ʻofa haohaoa mei he langí, pea ʻoku tau ʻofa foki (pea ʻofaʻi) ʻe he kakai ʻi he māmaní. ʻOku ou tui ʻoku fakalata ʻaupito ko e lahi ange hoʻo maheni mo ha tahá, ko e lahi ange ia hoʻo ʻofa ʻiate kinautolú! Kuo ʻi ai ha ngaahi taimi ʻi heʻeku moʻuí ʻoku ou ongoʻi ai kuó u lava ʻo vakai ki he kakaí ʻi he fofonga ʻo e ʻOtuá mo ongoʻi ʻa e lahi ʻo ʻEne ʻofa ʻiate kinautolú. ʻOku mālohi fau ʻa e meʻaʻofa fakalangi ko ʻeni ʻo e ʻofá!”
Nikola S.
Ko e Meʻaʻofa ʻo e Tauʻatāina ke Filí
“Ko e meʻa ʻoku ou faʻa tūʻulutui ai ʻi he loto houngaʻiá ko ʻeku tauʻatāina ke filí. ʻOku ou houngaʻia ʻi ha Tamai Hēvani ʻokú ne tuku ke u faingataʻaʻia pea ʻiloʻi ke fai ha fili ʻiloʻilo pau ke u kiʻi lelei ange ʻi he ʻaho takitaha. Te u pehē, ʻoku fekauʻaki ʻa e tauʻatāina ke filí mo e Fakalelei ʻa Sīsū Kalaisí. Kuo hanga ʻe he meʻaʻofa ʻo e tauʻatāina ke filí ʻo ʻai ke u tūʻulutui ʻi hoku ngaahi momeniti vaivai tahá pea tafoki ki heʻeku Tamai Hēvaní mo Sīsū Kalaisi.”
Siaki L.
“Ko e meʻaʻofa mahuʻinga taha kiate aú ko e tauʻatāina ke filí. ʻOku ʻofa lahi ʻa e Tamai Hēvaní ʻiate au pea ʻokú Ne finangalo ke tuku mai ke u fili ke muimui ʻiate Ia. ʻOkú Ne ʻomi ʻa e meʻa kotoa pē maʻatautolu ke tau fili Ia, ka ʻokú Ne tuku mai ke tau fai ʻa e filí. ʻOku mahuʻinga ʻaupito ia kiate au pea ʻoku ou ongoʻi ʻoku ʻofaʻi mo fakaʻaiʻai au ke u muimui kiate Ia.”
Tāleni H.
Ko e Meʻaʻofa ʻo e Ngaahi Meʻafoaki Fakalaumālié
“ʻOku ou saiʻia ke fakakaukau ki he ngaahi meʻafoaki fakalaumālie kotoa pē ʻoku ʻi aí pea mo e founga hono foaki mai kiate kitautolu kotoa ha ngaahi meʻafoaki kehekehe mei he ʻOtuá. ʻOku tau takitaha maʻu ha ngaahi mālohinga mo ha ngaahi talēniti, pea te tau lava ʻo fakaʻaongaʻi kinautolu ke ʻofaʻi, tokoniʻi, mo langaki hake ʻa e kakai ʻoku tau feohí. Te tau lava ʻo fakatokangaʻi ʻa e ngaahi meʻafoaki fakalaumālie kuo foaki mai kiate kitautolú pea tau fakaʻaongaʻi ia ke tokoniʻi ʻa kinautolu ʻoku tau feohí, pea ʻiloʻi foki ʻa e ngaahi meʻafoaki kuo foaki ʻe he ʻOtuá ki he niʻihi kehé pea vakai ki he founga ʻoku nau tokoniʻi ai ʻa e niʻihi kehé ʻi heʻenau ngaahi founga makehé.”
Puluki S.
Ko e Meʻaʻofa ʻo e Fakatomalá
“Koeʻuhí ko e Tamai Hēvaní mo Sīsū Kalaisi, ʻoku ou ʻilo te u lava ʻo liliu ke u toe lelei ange. Ka ne taʻeʻoua Kinaua, ʻoku ou ʻiloʻi ʻe lomekina au ʻe he ngaahi palopalema mo e tōnounou ʻo ʻeku moʻuí. Ka koeʻuhí ʻoku ou ʻiloʻi ʻoku ʻi ai haʻaku Tamai Hēvani ʻofa mo ha Fakamoʻui naʻá Ne foaki ʻEne moʻuí maʻakú, te u lava ʻo ikunaʻi pea fakalaka atu ʻi ha faʻahinga fehalaaki pē ʻoku ou fakahoko pea iku ʻo hoko ko e tokotaha lelei taha kiate aú. ʻOku tatau ai pē pe ko e hā hono tuʻo lahi ʻeku fehalāakí te u lava maʻu pē ʻo foki mai.”
Hailame W.
Fakakaukau, Fakatokangaʻi, mo Fakamālō!
ʻOku akoʻi mai ʻe he folofolá kiate kitautolu ʻoku maʻu ʻa e meʻafoaki lelei kotoa pē meia Kalaisi (vakai Molonai 10:18). ʻOku ou saiʻia ke fakakaukau ki he meʻa lelei kotoa pē ʻi heʻeku moʻuí ko ha meʻaʻofa mei he Tamai Hēvaní mo Sīsū Kalaisi. ʻOku mahuʻinga ke tau fakakaukau ki heʻetau ngaahi meʻafoaki fakalangí koeʻuhí ke tau lava ʻo fakatokangaʻi ʻa e meʻa kotoa pē kuo foaki mai maʻatautolú!
Naʻe akoʻi ʻe ʻEletā Teili G. Lenilani ʻo e Kōlomu ʻo e Kau ʻAposetolo ʻe Toko Hongofulu Mā Uá: “ʻOku finangalo ʻa ʻetau Tamai Hēvaní ke tau manatu ki Heʻene angalelei mo Hono ʻAlo ʻOfaʻangá, ʻo ʻikai ko e fakahōifua kiate Kinauá, ka ko e tākiekina ʻoku maʻu ʻe he manatu ko iá ʻiate kitautolú. ʻI he fakakaukau ko ia ki Heʻena angaʻofá, ʻoku fakalahi ai ʻetau fakakaukaú mo e mahinó. ʻI heʻetau fakakaukauloto ki Heʻena ʻofa mamahí, ʻoku tau loto-fakatōkilalo, faʻa lotu, pea mo tuʻu taʻe-ueʻia.”
ʻOku ʻikai ke u ʻilo fekauʻaki mo koe, ka te u fiefia ke u loto-fakatōkilalo, faʻa lotu, mo tuʻu maʻu ange! Pea kapau ʻe lava ke tokoniʻi au ʻe heʻeku ʻiloʻi ʻa e angalelei ʻa e Tamai Hēvaní ʻi heʻeku moʻuí ke u aʻusia ʻa e ngaahi meʻa ko iá, ʻoku ou fiefia lahi ange ke fai ia.
ʻI heʻetau fakakaukau mo fakatokangaʻi ʻa e ngaahi meʻa kuo foaki maí, ʻoku tau maʻu ai ʻa e faingamālie ke fakamālō ki he Tamai Hēvaní ʻi he meʻa kotoa kuó Ne fakahokó. ʻE lava ke hoko ʻetau houngaʻiá ko hano fakahaaʻi ia ʻo ʻetau ʻofa kiate Iá!
ʻOku ou fakaafeʻi kimoutolu ʻi he faʻahitaʻu Kilisimasi ko ʻení, ke mou fakakaukau, fakatokangaʻi, mo fakamālō koeʻuhí ko e ngaahi meʻaʻofa fakalangi lahi ʻi hoʻomou moʻuí. ʻI hoʻo “lau ho ngaahi tāpuaki lahí” pea “fakahingoa taki taha kinautolú,” mahalo te ke ʻohovale ʻi hoʻo sio ki he meʻa kotoa pē kuo fai ʻe he ʻEikí.