Laipelí
8 ʻAokosi. Te u Kau Fēfē ki Hono Tānaki ʻo ʻIsilelí? Tokāteline mo e Ngaahi Fuakava 85–87


“8 ʻAokosi. Te u Kau Fēfē ki Hono Tānaki ʻo ʻIsilelí? Tokāteline mo e Ngaahi Fuakava 85–87,” Haʻu, ʻo Muimui ʻIate Au—Maʻá e Ngaahi Kōlomu ʻo e Lakanga Taulaʻeiki Faka-ʻĒloné mo e Ngaahi Kalasi ʻa e Kau Finemuí: Ngaahi Tefito Fakatokāteliné 2021 (2020)

“8 ʻAokosi. Te u Kau Fēfē ki Hono Tānaki ʻo ʻIsilelí?” Haʻu ʻo Muimui ʻIate Au—Maʻá e Ngaahi Kōlomu ʻo e Lakanga Taulaʻeiki Faka-ʻĒloné mo e Ngaahi Kalasi ʻa e Kau Finemuí: Ngaahi Tefito Fakatokāteliné 2021

kau talavou ʻi muʻa ʻi ha temipale

8 ʻAokosi

Te u Kau Fēfē ki Hono Tānaki ʻo ʻIsilelí?

Tokāteline mo e Ngaahi Fuakava 85–87

fakaʻilonga fealeaʻaki fakatahá

Fealeaʻaki Fakataha

Tataki ʻe ha mēmipa ʻo e kau palesitenisī fakakōlomú pe fakakalasí; fakafuofua ki ha miniti ʻe 10–20

ʻI he kamataʻanga ʻo e fakatahá, lau fakataha ʻa e Kaveinga ʻa e Kōlomu ʻo e Lakanga Taulaʻeiki Faka-ʻĒloné pe ko e Kaveinga ʻa e Kau Finemuí. Tataki leva ha fealeaʻaki fekauʻaki mo ha ngaahi meʻa hangē ko ʻení, pea palani ha ngaahi founga ke ngāueʻi ai e ngaahi meʻa ne mou aleaʻí (te mou lava ʻo fili ʻi ha fakataha fakapalesitenisī pe ko e hā ʻe aleaʻí):

  • Ko ʻetau kōlomú pe kalasí. Ko e hā e ngaahi ʻekitivitī ne tau toki fakahokó? Naʻe ola lelei nai? Ko e hā naʻe ola leleí, pea ʻe founga fēfē haʻatau fakaleleiʻi kinautolu?

  • Ko hotau ngaahi ngafá pe fatongiá. Ko hai ʻokú ne fie maʻu ʻetau tokoní? Te tau lava fēfē ʻo tokoniʻi kinautolú?

  • Ko ʻetau moʻuí. Ko e hā ha ngaahi taumuʻa ʻoku tau ngāueʻi fakataautaha? Ko e hā ha ngaahi aʻusia te tau lava ʻo vahevahe? Ko e hā ha ngaahi tāpuaki kuo tau maʻu?

ʻI he fakaʻosinga ʻo e lēsoní, fakahoko e ngaahi meʻá ni, ʻo ka fie maʻu:

  • Fakamoʻoni ki he ngaahi tefitoʻi moʻoni kuo akoʻí.

  • Fakamanatu ki he kau mēmipa ʻo e kōlomú pe kalasí e ngaahi palani mo e fakaafe ne fai ʻi he lolotonga e fakatahá.

fakaʻilonga akoʻi e tokāteliné

Akoʻi e Tokāteliné

Tataki ʻe ha taki kakai lalahi pe toʻu tupu; fakafuofua ki ha miniti ʻe 25–35

Teuteuʻi Fakalaumālie Koe

Mahalo ʻoku ʻilo ʻe kinautolu ʻi hoʻo kōlomú pe kalasí ha meʻa fekauʻaki mo honau ngaahi fatongia ki hono fakahoko ʻo e ngāue fakafaifekaú pea mo e ngāue fakatemipalé mo e hisitōlia fakafāmilí. Ka ʻo kapau te ke talanoa kiate kinautolu fekauʻaki mo hono tānaki ʻo ʻIsilelí, mahalo he ʻikai te nau ʻilo e meʻa ʻokú ke talanoa ki aí. Te ke lava fēfē ʻo tokoniʻi kinautolu ke mahino ko hono vahevahe ʻo e ongoongoleleí, fekumi ki honau hisitōlia fakafāmilí, pea mo hono fakahoko e ngaahi ouaú ʻi he temipalé, ko ha konga ia ʻo ha ngāue maʻongoʻonga ange ʻo hono tānaki ʻo ʻIsilelí ʻi he teuteu ki he Hāʻele ʻAnga Ua Mai ʻa e Fakamoʻuí?

Mahalo kuo ako ʻe kinautolu ʻokú ke akoʻí e talanoa fakatātā ʻo e uité mo e teá ʻi he Tokāteline mo e Ngaahi Fuakava 86, ʻa ia ʻoku akoʻi ai hono tānaki ʻo ʻIsileli ʻi he ngaahi ʻaho fakaʻosí. ʻI hoʻo lau e konga ko ʻení, feinga ke sioloto ki he kakai ʻi homou kōlomú pe kalasí, ko ha kau ngāue ʻi he ngoueʻanga ʻa e ʻEikí. Te ke tokoni fēfē nai kiate kinautolu ke nau aʻusia ʻa e fiefia ʻoku maʻu ʻi he kau ki he ngāue maʻongoʻongá ni? Ke ako lahi ange fekauʻaki mo e tefito ko ʻení, ako ʻa e pōpoaki ʻa Palesiteni Lāsolo M. Nalesoni mo Sisitā Uenitī W. Nalesoni ko e “Hope of Israel” ([fakataha lotu ʻa e toʻu tupú, 3 ʻo Sune, 2018], ko ha poupou ki he New Era mo e Ensign, ChurchofJesusChrist.org).

finemui mo ha fefine ʻokú na sio ki ha komipiuta

ʻE lava ke tokoni e kau talavoú mo e kau finemuí ke tānaki ʻa ʻIsileli ʻaki hono fakahoko e ngāue fakatemipalé mo e hisitōlia fakafāmilí.

Ako Fakataha

ʻE lava ke ke kamata ʻaki hano ʻeke ki he kau mēmipa ʻo e kalasí ha ngaahi fehuʻi hangē ko ʻení: Ko e hā naʻe ongo makehe kiate koe ʻi hoʻo lau ʻi ʻapi ʻa e Tokāteline mo e Ngaahi Fuakava 86? Ko e hā naʻá ke ako fekauʻaki mo e ngāue ʻo hono tānaki e fānau ʻa e ʻOtuá ʻi he ngaahi ʻaho fakaʻosí? Ko e hā ʻoku tau fai ke kau atu ai ki he ngāué ni? ʻI laló ko ha toe ngaahi fakakaukau ia ke ueʻi hoʻo kōlomú pe kalasí ke nau kau ki hono tānaki ʻo ʻIsilelí.

  • ʻEke ki he kau mēmipa hoʻo kōlomú pe kalasí pe ko e hā ʻoku nau fakakaukau ki ai ʻi heʻenau fanongo ki he kupuʻi lea “ko hono tānaki ʻo ʻIsilelí.” Kapau ʻoku nau fie maʻu tokoni, fokotuʻu ange ke nau lau e fakaʻuhinga ko ʻeni ʻa Palesiteni Lāsolo M. Nalesoní: “ʻOku ʻuhinga moʻoni e tānaki fakataha ʻo ʻIsilelí ki hono ʻoatu e ongoongolelei ʻo Sīsū Kalaisí ki he fānau ʻa e ʻOtuá ʻi he ongo tafaʻaki ʻo e veilí ʻa ia kuo teʻeki ke nau fakahoko ʻa e ngaahi fuakava mahuʻinga mo e ʻOtuá pe maʻu ʻa e ngaahi ouau pau mahuʻingá. ʻʻOku fie maʻu ʻe he fānau kotoa pē ʻa e Tamai Hēvaní ha faingamālie ke nau fili ke muimui kia Sīsū Kalaisi, ke tali mo maʻu ʻEne ongoongoleleí mo e kotoa hono ngaahi tāpuakí” (“ Hope of Israel,” 11–12). ʻOku liliu fēfē ʻe he fakaʻuhinga ko ʻení e founga ʻetau fakakaukau ki he fatongia mahuʻingá ni?

  • Ke tokoni ki he kau mēmipa ʻo e kōlomú pe kalasí ke vakai ki he founga ʻoku ʻaonga ai e talanoa fakatātā ʻo e uité mo e teá kiate kinautolú, te ke lava ʻo hiki ʻi he palakipoé ha ngaahi kupuʻi lea mei he Tokāteline mo e Ngaahi Fuakava 86. ʻE lava ke fakamatalaʻi ʻe he ngaahi kupuʻi leá ni e ngaahi fakataipe ʻi he talanoa fakatātaá—hangē ko e “[kau tangata] tūtuuʻi ʻa e tengá,” “fakakāsiaʻi ʻe he teá ʻa e uité,” “tupu hake ʻa e muká,” mo e “tānaki ʻo e uité” (veesi 2–4, 7). ʻE lava foki ke fakamatalaʻi ʻe he ngaahi kupuʻi leá e ngaahi fakaʻuhinga ʻo e ngaahi fakataipé ni—hangē ko e “Kau ʻAposetoló,” “ko e Hē Mei he Moʻoní,” “ko hono Fakafoki Mai ʻo e Ongoongoleleí,” mo e “ngāue fakafaifekaú.” ʻE lava leva ke ngāue fakataha e kau mēmipa ʻo e kōlomú pe kalasí ke toe vakaiʻi e vahe 86 pea fakahoa e ngaahi fakataipé mo honau ngaahi ʻuhingá. (Te nau lava foki ʻo lau e Mātiu 13:36–43.) Ko e hā ʻoku tau ako mei he talanoa fakatātaá ni fekauʻaki mo e ngāue ki hono tānaki fakataha ʻo ʻIsilelí? Ko e hā te tau lava ʻo fai ke hoko ai “ko ha maama” pea “mo ha fakamoʻui” ki he fānau ʻa e ʻOtuá? (Tokāteline mo e Ngaahi Fuakava 86:11).

  • ʻE ala manatuʻi ʻe he Kōlomú pe kau mēmipa ʻo e kalasí, naʻe fakaafeʻi kinautolu ʻe Palesiteni Lāsolo M. Nalesoni ʻi heʻene pōpoaki “Hope of Israel”, ke nau fakahoko ha ngaahi meʻa pau ke teuteu ai ke tokoni ki hono tānaki ʻo ʻIsilelí (vakai peesi 14–17).           

  • ʻE lava ke lau ʻe he kau mēmipa ʻo e kōlomú pe kalasí, ʻa e talateu mo e fuofua konga ʻe ua ʻo e pōpoaki ʻa ʻEletā Kuenitini L. Kukí “ ʻOfa Lahi ki he Fānau ʻa ʻEtau Tamaí” (Liahona, Mē 2019, 76–79), ʻo kumi e ʻuhinga ʻoku matuʻaki mahuʻinga ai ʻa e ʻofá ʻi heʻetau ngaahi ngāue fakafaifekaú, fakatemipalé mo e hisitōlia fakafāmilí. Kole ange ke nau vahevahe e meʻa ne nau ako fekauʻaki mo e founga ʻe lava ke fakahoko ai ʻe he ʻofá ha faikehekehe ʻi heʻetau faifeinga ke vahevahe e ongoongoleleí mo kinautolu ʻi he ongo tafaʻaki fakatouʻosi ʻo e veilí. ʻOange ha taimi ki he kau mēmipa ʻo e kōlomú pe kalasí ke nau hiki hifo ha meʻa te nau fie fakahoko koeʻuhí ko e fealeaʻaki ʻo e ʻaho ní. Ke tokoniʻi kinautolu ke nau fakakaukau ki ha ngaahi meʻa, te ke lava ʻo fokotuʻu ange ke nau fakakaukau ki he kakai ʻoku nau ʻiló. Ko e hā nai ha founga ʻoku tokoni mai ai e ʻOtuá ki he kakaí ni? Ko e hā ha founga te tau tokoni atu ai?

Ngaahi Maʻuʻanga Tokoni Poupoú

Ko e Faiako ‘i he Founga ‘a e Fakamoʻuí

Naʻe falala ʻa e Fakamoʻuí kiate kinautolu naʻe muimui ʻiate Iá. Naʻá Ne teuteuʻi kinautolu mo ʻoange ha ngaahi fatongia mahuʻinga ke nau akoʻi, tāpuakiʻi, mo tokoniʻi ʻa e niʻihi kehé (vakai, Ko e Faiako ʻi he Founga ʻa e Fakamoʻuí [2016], 28). Ko e hā ha ngaahi faingamālie te ke lava ʻo foaki ki he toʻu tupú ke nau feakoʻiʻaki ai?